Trước thực trạng trên, UBND tỉnh Thái Nguyên và chủ đầu tư dự án đang xin ý kiến của các bộ, ngành về việc miễn, giảm phí cho người dân địa phương.
Những ý kiến phản đối của người dân
Trạm thu phí được xây dựng cách điểm rẽ vào đường cao tốc Thái Nguyên-Chợ Mới (tỉnh Bắc Kạn) khoảng 3km, hiện đang trong giai đoạn hoàn thiện. Đây là khu vực thuộc điểm dốc của cung đường, đã thế dọc bên đường là khu dân cư, nên nếu đưa vào hoạt động sẽ gây khó khăn cho người tham gia giao thông và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông bất cứ thời điểm nào. Trong khi thời gian thu phí sắp cận kề, thì khối lượng nâng cấp cải tạo tuyến đường trên thực tế vẫn chẳng được là bao. Thậm chí có những đoạn đường đến thời điểm này người dân còn chưa chịu bàn giao mặt bằng để cải tạo tuyến đường vì các vấn đề khúc mắc liên quan đến tiền bồi thường giải phóng mặt bằng. Đó là các hộ ông Thông, ông Đãn... xóm Đuổm, xã Đông Đạt, huyện Phú Lương.
Ông Nguyễn Văn Thanh, một người dân ở xã Sơn Cẩm, huyện Phú Lương, bức xúc: Nếu đặt trạm thu phí ở đây thì cho dù có sử dụng vé tháng đi nữa cũng là gánh nặng với người dân chúng tôi. Thật vô lý, hằng ngày chúng tôi chỉ đi có một đoạn, nhưng lại phải gánh chi phí cả tuyến cao tốc Thái Nguyên-Chợ Mới.
Nằm sát Trạm thu phí Quốc lộ 3 còn có làng bánh chưng truyền thống Bờ Đậu. Từ nhiều năm nay, giá bánh chưng là 30.000 đồng/chiếc, nhưng nếu phải chi trả tiền phí đường nữa thì giá bánh chưng sẽ đội lên cao. Liệu có khách hàng nào ghé vào mua đặc sản của vùng quê này nữa hay không? Đó là nỗi băn khoăn, lo lắng của các hộ làm bánh chưng ở Bờ Đậu. Một điểm bất hợp lý nữa là với một số nhà xe chạy tới tỉnh Tuyên Quang dù chỉ đi một đoạn đường thuộc Quốc lộ 3, sau đó rẽ vào Quốc lộ 37, nhưng vẫn phải đóng phí Quốc lộ 3.
Trạm thu phí Quốc lộ 3 tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên đang thi công giai đoạn cuối.
Lý giải về việc đặt trạm thu phí trên địa bàn huyện, ông Hoàng Duy Hưng, Phó chủ tịch UBND huyện Phú Lương cho rằng, mức thu, thời gian thu phí ở các trạm như thế nào đều được các cơ quan có thẩm quyền là Bộ Giao thông vận tải và Bộ Tài chính xem xét phê duyệt. Việc lập trạm thu phí này là để giảm thời gian thu phí cho tuyến đường cao tốc Thái Nguyên-Chợ Mới. Nếu chỉ thu phí một tuyến đường thì phải mất hơn 20 năm mới bàn giao còn nếu thu đồng thời 2 tuyến thì theo tính toán chỉ mất 16 năm 1 tháng. Ông Hưng cũng đưa ra lý do, nếu không lập trạm thu phí trên tuyến Quốc lộ 3 thì người dân sẽ chỉ tập trung đi vào tuyến đường này, dẫn đến lưu lượng giao thông ở tuyến đường sẽ liên tục bị quá tải.
Sẽ có phương án hợp lý đối với người dân địa phương
Trước những bức xúc của người dân, ngày 14-3, UBND huyện Phú Lương cùng chủ đầu tư đã họp bàn giải pháp giảm phí cho người dân khu vực quanh trạm thu phí. Hiện chính sách cụ thể chưa được đưa ra, nhưng các bên thống nhất về nguyên tắc sẽ miễn giảm phí đối với những xe ô tô chính chủ của các hộ dân quanh khu vực đặt trạm gồm xã Sơn Cẩm và Cổ Lũng thuộc huyện Phú Lương. Vì trạm đặt gần khu vực TP Thái Nguyên nên các bên cũng bàn giải pháp giảm phí cho chủ phương tiện đi làm thường xuyên ở TP Thái Nguyên phải qua trạm thu phí.
Về vấn đề này, ông Ngô Trọng Nghĩa, Phó tổng giám đốc Tổng công ty Xây dựng Công trình Giao thông 4, đại diện liên danh nhà đầu tư dự án cho hay: Để triển khai miễn giảm phí, nhà đầu tư sẽ phải trình các bộ, ngành liên quan xem xét; trên cơ sở đó sẽ trình Chính phủ quyết định. Ông Nghĩa đưa ra lời khuyên đối với các chủ phương tiện qua trạm thường xuyên nên mua vé quý, vé tháng vì những loại vé này giảm giá ít nhất một nửa so với vé lượt và đây là chính sách cơ bản nhất cho người dân xung quanh trạm thu phí.
Được biết, UBND tỉnh Thái Nguyên cũng đã có văn bản gửi Bộ Giao thông vận tải đề nghị xem xét chỉ đạo nhà đầu tư dự án và các cơ quan, đơn vị liên quan phối hợp với UBND tỉnh Thái Nguyên nghiên cứu cơ chế, chính sách bảo đảm quyền, lợi ích của người dân lân cận khu vực đặt trạm thu phí và người dân thường xuyên qua lại trạm thu phí này theo hướng miễn, giảm phí khi đi qua trạm thu phí; báo cáo cấp có thẩm quyền phê duyệt. Sau khi có cơ chế, chính sách miễn, giảm phí, nhà đầu tư dự án mới được tổ chức thu phí theo quy định.
Những vấn đề bức xúc nêu trên của người dân huyện Phú Lương, rất mong chính quyền địa phương, các cơ quan chức năng sớm xem xét và đưa ra phương án giải quyết phù hợp và thấu tình đạt lý.
Bài và ảnh: VĂN THI - SĨ CƯỜNG