 |
| Ông Độ lắp dàn sáo diều cánh chanh. |
Về nghỉ hưu, hằng ngày ông vẫn đam mê sáng tác truyện ngắn và tiểu thuyết. Ông là một nghệ nhân chơi diều sáo nổi nhất làng diều Bá Dương Nội. Một ngày nào, diều của ông cũng “cõng” văn của ông bay cao chăng?
Ông Nguyễn Gia Độ 60 tuổi, quê ở làng Bá Dương Nội, huyện Đan Phượng, Hà Nội. Ông là hội viên Hội liên hiệp văn hóa nghệ thuật Hà Nội, sáng tác đều đặn truyện ngắn đề tài về cuộc sống và con người nông thôn đổi mới. Ông còn có thú đam mê chơi diều sáo, tự làm diều, sáo diều và thả diều bay cao nhất.
Các tập truyện ngắn của ông đã xuất bản “Làng đình làm đám” (in năm 2007), gồm 11 truyện ngắn: Sống trước sống sau, Tư chất, Chuyện làng Đình… Tập truyện ngắn tiếp theo “Sóng mỏm đình” và ông đang hoàn thiện tập tiểu thuyết “Mắt bão” (dày hơn 1.000 trang, dự kiến xuất bản năm 2010). Trong mỗi tác phẩm của ông đề cập đến văn hóa truyền thống, thái độ ứng xử con người với con người, cách suy nghĩ và cách làm mới ở làng quê, lòng nhân hậu và sự thủy chung trong cuộc sống nông thôn đổi mới. Các truyện ngắn của ông đã được đăng tải trên Tạp chí Văn nghệ quân đội và Báo Văn nghệ. Sinh ra và lớn lên ở làng diều truyền thống, tác phẩm văn học của ông cũng lãng mạn và bay bổng như cánh diều bay lượn trên đồng lúa chín vàng thắm đậm tình yêu quê hương. Tình người và tình yêu làng quê được diễn tả và cách điệu nhiều khi được bay cao, bay xa như cánh diều, đôi khi cũng chao đảo như cánh diều mất gió, mang đến nhiều tình tiết thú vị và hấp dẫn cho bạn đọc.
Cũng như nhiều người làng Bá Dương Nội, ông Độ say mê chơi diều sáo từ nhỏ. Ở nhà ông hiện có 7 chiếc diều lớn nhỏ, chiếc diều lá chanh ông làm sải cánh dài 2m50. Ông tỉ mỉ vẽ trên cánh diều cảnh hội thi diều làng, chiếc diều thứ hai ông in cả hình mặt chiếc trống đồng cổ lên cánh diều. Kể chuyện về làng diều truyền thống, ông Độ hào hứng cho biết theo kinh nghiệm của ông, diều Bắc Bộ mang hình trăng khuyết và đeo sáo diều được nhiều người yêu thích. Diều được chia theo 3 dòng, thứ nhất là diều người Việt cổ mang hình dáng đơn sơ, đeo được sáo mang âm hưởng quê hương; thứ hai là diều nghệ thuật CLB diều Huế du nhập phong cách diều Trung Quốc, từ đầu thế kỷ 20 và thứ ba là diều làm theo kết cấu mang hình khối, dạng hình con người, con vật (công chúa, siêu nhân, hình con cá…), loại diều này không mang được sáo. Ông Độ đã được mời đi tham gia thả diều tại TP Huế và trình diễn diều tại Bảo tàng Dân tộc học Hà Nội. Gần đây nhất nhóm diều làng Bá Dương Nội gồm có ông Độ, ông Khiêm và anh Quyết được Ban tổ chức Hội thi thả diều quốc tế mời đích danh, tham dự hội thi thả diều quốc tế tổ chức tại Bà Rịa – Vũng Tàu 2009 (ở làng ai cũng biết chơi diều giỏi, nên Ban tổ chức phải mời đích danh thì làng mới cử đi). Nhóm diều sáo ông Độ và nhóm diều sáo Kinh Môn (Hải Dương) đã đoạt giải bay cao và cõng được sáo diều đẹp nhất.
Ông Độ có ước muốn sẽ làm nhà mình thành nơi giới thiệu các loại diều sáo do ông tự tay làm ra, trưng bày những chiếc diều của ông tham gia đã đoạt giải các cuộc thi thả diều. Ông muốn mọi người, đặc biệt là khách tham quan thập phương sẽ được chiêm ngưỡng những chiếc lá chanh, lá muỗm độc đáo làng Bá Dương Nội cõng được bộ 3 sáo, 5 sáo và thả bay lên cao hơn 1.000m… Theo ông Độ, diều làng Bá Dương Nội bay cao và có tiếng sáo hay nhất là vì thú đam mê chơi diều sáo đã ngấm vào trong máu thịt người làng Bá Dương Nội…
Bài và ảnh: HOÀNG HIỂN