Thế kỷ qua
Thiên niên kỷ qua rồi
Chẳng dễ gì quên Những Ngày Tháng Chạp
Bom trộn trời vào đất
Đạn trộn ngày vào đêm
Báo động, báo yên
Bà ốm không kịp sơ tán
Đêm chín lần cháu cõng xuống, cõng lên
Anh thương binh cụt chân từ Tết Mậu Thân
Một đêm chục lần tháo, lắp chân giả
Còi Nhà hát tóe lửa
Loa phát thanh thất thanh
Những lời cuối chìm trong tiếng bom…
… …
Vinh quang chiến công
Không quên đau lớn:
Hơn bốn ngàn dân thường thiệt mạng
Gần năm ngàn ngôi nhà thành bãi bom…
Người dân xóm nhỏ An Dương
Giấc ngủ nối liền cái chết
Bom B52 rải vào nửa đêm
Sớm mai thi hài xếp dọc đê Yên Phụ
Bom rơi vào bữa cơm dân làng Uy Nỗ
Xác người tung lên cùng xoong nồi, bát đũa
Căn nhà thành toang hoác hố bom
Bom rơi vào bệnh viện Bạch Mai
Giết bệnh nhân trên giường cấp cứu
Nữ bác sĩ vừa gửi xong thiếp cưới
Bom vùi, kêu cứu dưới bê tông
Người yêu nghe, đồng nghiệp cùng nghe
Tay tướp máu bới cào không cứu được…
… …
Bom đạn đã ngừng rơi
Bọn giặc trời đã tan cùng tham vọng
Khép lại mười hai cơn ác mộng
Người An Dương, Khâm Thiên
Ngơ ngác trên nền nhà cũ
Biết tìm chi giữa bốn bề gạch đổ
Khăn xô theo chiều hương khói bay.
Đến đây
Nhà báo phương Tây
Vừa chụp ảnh vừa khóc.
Qua đây
Nữ ca sĩ Mỹ trứ danh
Chẳng dám nhìn, lấy khăn che mặt
Đôi vai rung lên trong tiếng nấc!
Khép lại mười hai cơn ác mộng
Mùa xuân về cùng người sơ tán
Có bà mẹ rưng rưng trước cánh cửa nhà mình
Chữ đứa con nguệch ngoạc
Nét than viết mò trong đêm:
“ Con ghé nhà, không gặp được
Thôi, chào mẹ con đi”!
Tay run run, không thể tra chìa vào ổ khóa
Cánh cửa ơi, hiểu lòng mẹ lúc này
Màu quân phục nào vừa thoáng phố
Để mẹ nhìn như dại, như ngây!
Bao việc phải làm sau những ngày xa
Lá rụng đầy sân, ẩm mốc trong nhà
Lại xếp hàng mua rau, mua gạo...
Vẫn không quên ra vườn Bách Thảo
Không phải để xem cây:
Xác B52 chất đống
Ngỡ Gò Đống Đa mới chuyển về đây!
Rõ mặt “pháo đài bay”
Sự thật chôn vùi lời khoác lác(!)
Bên xác B52
Một phóng viên nước ngoài
Mở cassett Sony
Phỏng vấn người xem đứng cạnh:
- B52 chở bao nhiêu tấn bom?
- Điều đó chúng tôi không rõ
Chỉ biết chúng san từ đầu đến cuối phố
- B52 bay cao bao cây số?
- Điều ấy chúng tôi không rõ
Chỉ biết chúng bốc cháy từ rất cao
Chiếc nào cũng giống nhau
- B52 dài bao nhiêu thước?
- Chúng tôi không thể nào đo được
Vì không có chiếc nào nguyên
Chỉ thấy từng mảng sạm đen
Từng mảng quăn queo, rách nát
Chúng tôi hiểu B52
Không phải qua sách báo Hoa Kỳ quảng cáo
Mà qua xương máu
Của đồng đội, bà con
Qua bàn tay run rẩy xin hàng
Của những tên giặc lái…
Người phóng viên nở nụ cười mãn nguyện
Hào hứng nâng máy ảnh lên
Xin được ghi hình những người mình trò chuyện
Bên xác B52!
(Trích trường ca “Hà Nội của tôi”)
VƯƠNG TRỌNG