Có một ngã tư văn hóa

QĐND - Cái ngã tư nằm giữa xóm Thái Học, thôn Ô Mễ (Tứ Kỳ-Hải Dương) có một ngả chạy thẳng ra đồng rau 4 mùa xanh tốt. Bởi vậy nhiều người thường xuyên qua lại, đôi lúc dừng chân, dăm câu ba điều với nhau về tình làng nghĩa xóm. Bà con ăn nên, làm ra, tường bao khuôn viên các gia đình ở 4 góc ngã tư cũng hình thành, phối cảnh với cột đèn bảo vệ và mấy cái ao, làm cho khung cảnh có thêm nét hiện đại, duyên dáng.

Ngã tư nằm giữa xóm Thái Học, thôn Ô Mễ (Tứ Kỳ-Hải Dương)

Tức cảnh sinh tình… Thường vẫn bắt đầu từ những nhóm thanh niên mới lớn. Trong các đợt tòng quân, ngày mai tiễn bạn lên đường, tối hôm trước họ thường đi cùng nhau. Và cứ đến ngã tư ấy, thế nào cũng dừng lại đôi lúc, nói cười với nhau để cho đỡ nhớ. Một lần, bỗng ai nêu ý kiến: “Giá mà có mấy cái ghế đá!...”. 

Thế rồi cánh thanh niên bàn nhau, đề xuất nguyện vọng xây dựng “Ngã tư văn hóa”. Đương nhiên là ông Trưởng thôn Nguyễn Văn Duyệt đồng ý. Ông gật gù, thầm nghĩ: “Có thể cũng là một chuyện về nông thôn mới chăng!”. Tin lan ra. Những người cao tuổi bảo: “Nếu thành được cái công viên thì cũng tốt đấy. Có thêm chỗ để bọn trẻ vui chơi”. Một bà cười phớ lớ: “Rồi thì anh chị nào cần tìm hiểu nhau thì ra đấy mà ngồi. Có đèn rọi sáng, có trăng yêu kiều. Càng sớm tỏ tường”.

Ngay sau đó, cánh thanh niên tổ chức làm vệ sinh. Đáp lời vận động của chính quyền, đoàn thể, các hộ gia đình nô nức làm theo rồi mua ghế đá gra-ni-tô về kê… Ông bà Tuyên-Luyên ở TP Hồ Chí Minh ra, ông bà Ấn-Tách ở Phú Thọ về, thấy cảnh quê yêu quá thì góp ghế luôn. Góc phía nam ngã tư, cung lượn không được tròn, vợ chồng anh Nguyễn Văn Hanh-Nguyễn Thị Vân liền hiến đất. Dù chỉ mấy chục phân, nhưng đủ để chiếc ghế đứng một cách hợp mắt, làm cho cái cung ngã tư không còn một khiếm khuyết nào! Cụ bà Nguyễn Thị Chừ 90 tuổi ủng hộ 50 nghìn đồng. Ông Tân ủng hộ 100 nghìn đồng… Đặc biệt là từ đó trở đi, trẻ em cho tới cụ già, thấy rác rơi thì nhặt, thấy ngõ bẩn thì quét. Cái ngã tư xóm thường xuyên sạch sẽ, thơm tho. 

Đêm Giao thừa, 5 chiếc đại đèn lồng được kéo lên, có dây dẫn điện hoa 5 cánh. Bên trên nổi bật ngọn quốc kỳ. Đúng là “Tết từ ngã bảy, ngã ba tết về”. Mồng 10 tháng Giêng hội làng, sau bữa liên hoan, buổi tối, nhà nhà cùng ra ngã tư hàng xóm, múa hát đón xuân về. Cụ Nguyễn Hữu Cược 80 tuổi cầm càng bắt nhịp một bài hát truyền thống của làng. Nam-phụ-lão-ấu mở lòng, mở dạ cho lời ca bay cao, bay xa…

Từ cái ngã tư hàng xóm ấy, chất quê kiểng, cảnh ao chuôm, mùi nước luộc bánh chưng, nước luộc lá mùi già để tắm tất niên, mùi quen thuộc từ cánh đồng xanh mướt xu hào hành hẹ... làm xốn xang lòng người bao năm làm ăn nơi đất khách trở về với tết quê hương. Nay mai, trong cuộc mưu sinh chân trời góc bể, có ai quên được cái ngã tư văn hóa ấy!