Đổi thay nhờ chương trình xóa nghèo, nông thôn mới

Rời trung tâm thành phố náo nhiệt, chúng tôi đi theo đường Tô Ký (quận 12) về huyện Hóc Môn. Dù là huyện ngoại thành, nhưng đi dọc các tuyến đường là cảnh phố xá tấp nập, những cụm dân cư, nhà cửa khang trang. Đến xã Nhị Bình, một địa bàn trước đây là xã nghèo của huyện Hóc Môn, giờ đã là điểm sáng của sự đổi mới. Đồng chí Trần Văn Chiến, Chủ tịch UBND xã cho biết: Nhị Bình phát triển, đổi mới là nhờ đột phá trong triển khai chương trình nông thôn mới và chương trình giảm nghèo, tăng hộ khá của chính quyền thành phố. Xã đã huy động được các nguồn vốn gần 600 tỷ đồng để tập trung cho phát triển cơ sở hạ tầng, nông nghiệp, nông thôn. Năm 2010, mức thu nhập bình quân là 17,2 triệu đồng/người/năm, đến nay đã tăng lên 41,5 triệu đồng/người/năm. Nhiều hộ đã tham gia các hợp tác xã chuyên canh công nghiệp như: Hợp tác xã cá sấu giống, hợp tác xã thương mại dịch vụ nông nghiệp, 4 tổ hợp tác sản xuất rau, sản xuất nhang, trồng hoa, cây cảnh. Giá trị sản xuất nông nghiệp của xã năm 2015 đạt bình quân 127 triệu đồng/ha/năm.

 Nhiều người dân ở huyện Củ Chi, TP Hồ Chí Minh được hỗ trợ vốn chăn nuôi bò sữa mang lại thu nhập cao.

Những năm qua, huyện Hóc Môn đã đẩy mạnh thực hiện chương trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng phát triển nông nghiệp đô thị. Để tạo đà cho sự chuyển dịch này, huyện hỗ trợ trực tiếp nguồn vốn vay gần 200 tỷ đồng cho hơn 1.700 lượt hộ dân phát triển kinh tế hộ gia đình. Các hội đoàn thể gồm: Nông dân, cựu chiến binh, phụ nữ, thanh niên đã giới thiệu, phối hợp với các ngành chức năng bảo lãnh cho hơn 13.000 hộ với nguồn vốn vay gần 500 tỷ đồng. Đến nay, mức thu nhập bình quân của huyện Hóc Môn đã tăng từ 17 triệu đồng/người/năm lên 44,9 triệu đồng/người/năm. Trong thời gian 5 năm qua, toàn huyện đã có hơn 15.000 hộ thoát nghèo và đến đầu năm 2016, số hộ nghèo chỉ còn 535 hộ.

Một xã khác ở huyện Củ Chi là Thái Mỹ cũng là điểm sáng về giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới. Đến nay, hệ thống giao thông đã được đầu tư đồng bộ, các nhà xây, nhà cao tầng gắn với vườn sinh thái thay cho những nhà dột nát, mái tranh. Bí thư Đảng ủy xã Thái Mỹ Bùi Văn Luyến cho biết: “Giai đoạn 2002-2009, chính quyền xã tập trung cho mục tiêu xóa nhà tranh, dột nát thì giai đoạn 2010-2015 chúng tôi xác định xây dựng chuyên canh cây cảnh, rau màu và chăn nuôi, sản xuất sản phẩm thủ công mây tre lá. Các nguồn vốn ngân sách và huy động được đều tập trung phát triển cơ sở hạ tầng nông nghiệp và hỗ trợ vốn, kỹ thuật canh tác, chăn nuôi, kỹ thuật nghề truyền thống cho người dân, đặc biệt là các hộ cận nghèo, hộ nghèo. Đến nay, mức thu nhập bình quân của xã Thái Mỹ đạt hơn 40 triệu đồng/người/năm. Toàn xã chỉ còn 500 hộ nghèo, giảm nhiều so với số hộ nghèo gần 1.300 hộ vào năm 2010".

Những địa bàn trên chỉ là nét chấm phá của bức tranh đổi mới, giảm nghèo hiệu quả ở vùng ngoại thành TP Hồ Chí Minh trong những năm qua. Theo Báo cáo của Ban chỉ đạo xóa đói giảm nghèo TP Hồ Chí Minh, Chương trình giảm nghèo của thành phố thể hiện rõ nét nhất là giảm chênh lệch về mức sống giữa hộ nghèo, hộ cận nghèo ở nội thành và ngoại thành. Cụ thể, thành phố đã kéo giảm từ hơn 10 lần vào năm 1992 xuống còn 6,6 lần năm 2014; kéo giảm chênh lệch mức sống giữa thành thị và nông thôn từ 1,8 lần năm 2008 còn 1,2 lần vào năm 2010. Năm 2015 không còn chênh lệch trong nhóm hộ nghèo, hộ cận nghèo ở nội thành và ngoại thành.

“Đòn bẩy” hỗ trợ dạy nghề, vốn vay 

Có được sự đổi thay ở các huyện ngoại thành, đời sống người dân được nâng cao là nhờ chương trình giảm nghèo, tăng hộ khá, xây dựng nông thôn mới tập trung, tạo “đòn bẩy” cho các hộ gia đình phát triển. Chương trình giảm nghèo của TP Hồ Chí Minh gắn với phương châm: “Đến từng ngõ, gõ từng cửa nhà” để nắm bắt thực tế cuộc sống, khó khăn của từng hộ nghèo, hộ cận nghèo để xác định sự hỗ trợ cần thiết, phù hợp nhất của các cấp chính quyền địa phương. Đồng chí Nguyễn Hữu Hoài Phú, Chủ tịch UBND huyện Củ Chi cho biết: Nhằm giảm hộ nghèo, tăng hộ khá, những năm qua, huyện đã triển khai các chương trình hỗ trợ người dân đến từng xóm, ấp, cụm dân cư. Hội Khuyến nông, Hội Nông dân đã tổ chức mời các kỹ sư, giáo viên đến từng ấp để hỗ trợ cho người dân kỹ thuật canh tác, chăn nuôi đạt hiệu quả kinh tế cao, quyết tâm không để đất hoang hóa, trồng cây tạp. Người dân thiếu vốn thì tìm cách hỗ trợ vốn. Nhờ cách làm thiết thực này, phong trào phát triển kinh tế hộ gia đình đã phát triển mạnh mẽ, lan rộng. Đến nay toàn huyện Củ Chi chỉ còn 2.169 hộ nghèo (có thu nhập dưới 16 triệu đồng/người/năm) tương ứng với tỷ lệ 2,14% tổng số hộ dân.

Ông Nguyễn Văn Xê, Phó giám đốc Sở Lao động-Thương binh và Xã hội kiêm Phó ban chỉ đạo chương trình giảm nghèo bền vững TP Hồ Chí Minh cho biết: Chương trình giảm nghèo của thành phố đặc biệt ưu tiên hướng đến các quận ngoại thành vốn còn nhiều khó khăn đã tạo một bước chuyển mới, giúp cho hàng trăm nghìn hộ nghèo thoát nghèo, ổn định cuộc sống. Từ năm 2010 đến năm 2015, thành phố đã đầu tư và vận động kinh phí cho 5 huyện ngoại thành xây dựng 5.196 công trình cơ sở hạ tầng nông thôn. Trong đó, các dự án công trình giao thông đã nâng cấp, duy tu 536km đường nông thôn, giải quyết việc đi lại, phát triển kinh tế cho người dân ở các xã của 5 huyện ngoại thành và tạo cơ sở hình thành những cụm đô thị, cụm dân cư mới khang trang, hiện đại.

Trong giai đoạn 2016-2020, cùng với chương trình giảm nghèo bền vững là chương trình nông thôn mới đi vào chiều sâu được TP Hồ Chí Minh triển khai đồng bộ với nhiều giải pháp sẽ giúp cho các huyện ngoại thành có bước phát triển mới, hoàn tất mục tiêu không còn hộ nghèo như ở các quận nội thành, xây dựng vùng nông thôn mới phát triển bền vững.

Bài và ảnh: BẢO MINH