Điểm mới của kỳ đại hội lần này là VĐV muốn được tham gia thi đấu và được công nhận thành tích bắt buộc phải hoàn thành các chương trình giáo dục về phòng, chống doping.

Theo đại diện Trung tâm Phòng, chống doping Việt Nam, công tác giáo dục sẽ được triển khai đồng bộ tại các trung tâm thể thao quốc gia, các trung tâm huấn luyện thể thao của tỉnh, thành phố, ngành. Bên cạnh hình thức trực tiếp, việc học tập trực tuyến thông qua nền tảng giáo dục ADEL cũng được áp dụng nhằm giúp VĐV tiếp cận kiến thức một cách thuận tiện và hiệu quả hơn.

Các vận động viên cập nhật kiến thức về phòng, chống doping. Ảnh: VADA 

Nội dung giáo dục phòng, chống doping tập trung vào những kiến thức nền tảng như: Tinh thần thể thao sạch “Play True”, quy định tại Thông tư số 01/2024/TT-BVHTTDL về phòng, chống doping, nguyên tắc “trách nhiệm tuyệt đối” của VĐV đối với những chất đưa vào cơ thể, quy trình lấy mẫu kiểm tra doping, quyền và nghĩa vụ của VĐV, thủ tục xin miễn trừ do điều trị (TUE) cũng như những rủi ro khi sử dụng thực phẩm bổ sung.

Cùng với đó, danh mục các chất cấm và phương pháp bị cấm mới nhất do Cơ quan phòng, chống doping thế giới (WADA) công bố năm 2026 cũng sẽ được cập nhật để huấn luyện viên và VĐV nắm rõ, từ đó chủ động phòng tránh trong tập luyện và thi đấu. Việc trang bị kiến thức đầy đủ được xem là biện pháp quan trọng nhằm hạn chế tối đa các trường hợp vi phạm do thiếu hiểu biết.

Nhìn lại kỳ Đại hội thể thao toàn quốc lần thứ IX năm 2022, kết quả xét nghiệm doping cho thấy một số trường hợp đáng tiếc đã xảy ra. Trong đó có các VĐV cử tạ và thể hình bị nghi vấn dính doping sau khi các mẫu thử được phân tích. Trước đó, tại SEA Games 31, 5 VĐV điền kinh Việt Nam cũng bị phát hiện dương tính với doping và sau đó bị tước huy chương cùng án cấm thi đấu từ 16 đến 18 tháng. Năm 2023, một trường hợp khác ở môn aerobic bị phát hiện dương tính khi dự giải vô địch châu Á.

Doping là việc uống hay dùng bất cứ chất gì lạ đối với cơ thể với ý định làm tăng một cách giả tạo và không trung thực thành tích thi đấu của VĐV. Dù nhiều trường hợp VĐV vô tình dính doping, án phạt mà họ phải chịu sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến thể thao Việt Nam và đến chính sự nghiệp của bản thân. Vì vậy, việc tăng cường giáo dục phòng, chống doping trước thềm Đại hội thể thao toàn quốc lần thứ X năm 2026 không chỉ là yêu cầu về mặt quy định mà còn là giải pháp căn cơ để xây dựng môi trường thể thao trung thực, minh bạch và bền vững.

Theo ông Lê Minh Hà, Giám đốc Trung tâm Phòng, chống doping Việt Nam, công tác phòng, chống doping đóng một vai trò quan trọng trong việc thay đổi nhận thức, giáo dục đạo đức, ý chí đối với không chỉ VĐV mà còn cả những người hỗ trợ như huấn luyện viên hay bác sĩ. Không đánh đổi tất cả để có được thành tích, hay nói cách khác vì tấm "huy chương sạch" là thông điệp xuyên suốt của công tác phòng, chống doping trong hoạt động thể thao tại Việt Nam.