Ông M.Giê-lay-a (bên trái) và Đại sứ Mỹ tại Ôn-đu-rát trong cuộc gặp ngày 30-7 tại Ni-ca-ra-goa. Ảnh: Roi-tơ

Những diễn biến mới nhất trên chính trường Ôn-đu-rát đang cho thấy Tổng thống bị phế truất Giê-lay-a đang dần thất thế cả trên đất nước mình và bên ngoài. Cơ hội được phục chức ngày càng xa vời do Chính phủ tiếm quyền không chấp nhận sự trở lại quyền lực của ông. Thêm vào đó, ông Giê-lay-a có nguy cơ rơi vào vòng lao lý vì liên quan tới cáo buộc làm giả các tài liệu công.

Chính phủ tiếm quyền Ôn-đu-rát vừa ra tuyên bố không chấp nhận phục chức cho Tổng thống bị lật đổ M.Giê-lay-a, nhưng có thể xem xét để ông Giê-lay-a được trở về nước với sự giám sát đặc biệt. Để tránh tình trạng bất ổn gia tăng, Tổng thống Mi-sê-lết-ti có thể sẽ từ chức nhưng với điều kiện ông không được để ông Giê-lay-a trở lại nắm quyền.

Thông tin trên đã được Bộ trưởng Văn phòng Tổng thống Ôn-đu-rát R. Pi-nê-da, nhân vật thứ hai trong chính phủ lâm thời của Tổng thống R. Mi-sê-lết-ti xác nhận.

Có thể thấy rõ quyết định trên đã dội gáo nước lạnh vào những hy vọng mong manh về một thỏa thuận chấm dứt cuộc khủng hoảng chính trị kéo dài hơn một tháng qua tại đất nước này. Và việc này đang tiếp tục làm Ôn-đu-rát đứng trước nguy cơ bất ổn.

Trong một diễn biến liên quan, Bộ Tư pháp Ôn-đu-rát đã khởi tố Tổng thống bị lật đổ M.Giê-lay-a và cựu Bộ trưởng Văn phòng Tổng thống Ê.Lan-da vì làm giả các tài liệu công.

Theo người phát ngôn Bộ Công cộng Ôn-đu-rát M.Đu-a-tê, các quyết định khởi tố trên có liên quan tới một cuộc điều tra về khoản chi tiêu 1,3 triệu USD của chính phủ.

Bộ Tư pháp cũng ra lệnh khởi tố cựu Bộ trưởng Tài chính R.Xan-tốt và Giám đốc điều hành Công ty viễn thông quốc doanh Hondutel vì tội lạm dụng quyền lực. Động thái trên được tiến hành theo yêu cầu từ Văn phòng Công tố Đặc biệt của Ôn-đu-rát, chuyên trách chống tham nhũng, vốn từ trước đã yêu cầu bắt ông Giê-lay-a và các cộng sự.

Trong khi đó, Tổng thống lâm thời Mi-sê-lết-ti ngày càng tỏ ra khôn ngoan và mềm mỏng hơn khi tập hợp được nhiều cơ quan công quyền ủng hộ. Về đối ngoại, mới đây ông Mi-sê-lết-ti đã đưa ra đề nghị Tổng thống Cô-xta Ri-ca, người đóng vai trò trung gian hòa giải trong cuộc khủng hoảng chính trị tại Ôn-đu-rát, cử một phái đoàn đặc biệt tới Ôn-đu-rát để tiến hành các cuộc đàm phán mới "hợp tác khởi động cho một cuộc đối thoại" nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng chính trị tại nước này.

Ngược lại, cơ hội cho ông Giê-lay-a ngày càng ít đi. Trong nước, nhiều cơ quan công quyền không còn tiếp tục ủng hộ ông Giê-lay-a tìm kiếm sự trợ giúp từ bên ngoài để trở lại với quyền lực trong khi đất nước đang bị sức ép nặng nề từ các nước và các tổ chức quốc tế.

Tuy nhận được nhiều cam kết từ các nước và các tổ chức lớn trong khu vực, nhưng ông Giê-lay-a vẫn chưa thể trở lại quê hương, chưa nói tới việc trở lại chiếc ghế tổng thống chưa hết nhiệm kỳ.

Thậm chí, Phó tổng thống Ni-ca-ra-goa Mô-ra-lét còn cho rằng ông Giê-lay-a cần “thực tế” hơn. Ông Mô-ra-lét coi việc ông Giê-lay-a thành lập căn cứ tại khu vực giáp ranh giữa Ni-ca-ra-goa và Ôn-đu-rát để kêu gọi những người ủng hộ ông khởi nghĩa là không “thích hợp” và “nguy hiểm”.

Ông Mô-ra-lét cũng nhấn mạnh, cho dù cộng đồng quốc tế thừa nhận ông Giê-lay-a là tổng thống hợp hiến tại Ôn-đu-rát nhưng thực tế lại không diễn ra như vậy.

Sự hiện diện của ông Giê-lay-a tại Ni-ca-ra-goa cũng đang bắt đầu gây khó chịu cho phe đối lập ở Ni-ca-ra-goa và họ đã bắt đầu phản ứng bằng việc yêu cầu ông rời khỏi khu vực biên giới nước này.

NGUYỄN HÒA