Một cột khói bốc lên từ Ra-pha trong vụ không kích mới nhất của I-xra-en ở Dải Ga-da. Ảnh: AFP

Do trục trặc, thỏa thuận ngừng bắn ở Dải Ga-da giữa I-xra-en và Phong trào Hồi giáo vũ trang Hamas của Pa-le-xtin khó có thể được công bố chính thức vào hôm nay (15-2) như kế hoạch đã định. Thông tin này đã được thủ lĩnh lưu vong của Hamas, ông Kha-lét Mê-san đưa ra khi đến thăm thủ đô Đô-ha của Ca-ta. Ông Kha-lét Mê-san cho biết, hiện đang có trở ngại trong việc công bố một lệnh ngừng bắn ở trong và xung quanh Dải Ga-da sau khi I-xra-en tiến hành trận không kích mới vào vùng lãnh thổ vừa trải qua trận chiến ác liệt kéo dài 22 ngày này, nhằm đáp trả các vụ bắn rốc-két của các tay súng Pa-le-xtin. Tuy nhiên, đó chỉ là phần nổi của “tảng băng bất đồng”.

Trước đó, tối 12-2, trợ lý của ông Mê-san và là trưởng đoàn đàm phán của Hamas, ông Mu-sa A-bu Ma-dúc, đã tuyên bố Hamas chấp thuận một lệnh ngừng bắn kéo dài 18 tháng với I-xra-en ở Dải Ga-da và các nhà trung gian Ai Cập sẽ công bố về thỏa thuận này trong vòng 48 giờ tới. Trong khi Chính phủ I-xra-en chưa đưa ra bất cứ bình luận nào thì sáng 13-2, quân đội I-xra-en lại mở một cuộc tấn công mới nhằm vào Dải Ga-da để trả đũa việc các tay súng Pa-le-xtin bắn rốc-két sang lãnh thổ I-xra-en. Thông tin từ Ga-da cho biết, các tay súng ở Ga-da đã bắn nhiều quả rốc-két và súng cối vào gần thành phố Xđê-rốt, miền Nam I-xra-en, nhưng không gây thương vong. Ngay lập tức, quân đội I-xra-en đã trả đũa bằng hai đợt không kích. Cuộc thứ nhất vào miền Nam Ga-da làm một tay súng thiệt mạng và 3 người bị thương, cuộc thứ hai vào khu vực tình nghi có các tuyến hầm ngầm vận chuyển vũ khí của Hamas ở khu vực biên giới Ga-da và Ai Cập.

Giới quan sát nhận định rằng, những gì đang diễn ra trên chính trường I-xra-en đã cho thấy bất ổn sẽ còn kéo dài và điều đó cũng có nghĩa là hy vọng về tiến trình hòa bình Trung Đông đang mờ dần. Nguyên nhân thì có nhiều, nhưng nhân tố chính vẫn là thái độ của Hamas và sự bế tắc trong việc thành lập chính phủ mới sau bầu cử ở I-xra-en.

Đúng như sự đoán của các chuyên gia, chính trường I-xra-en đang rơi vào cuộc khủng hoảng mới sau cuộc tổng tuyển cử bất phân thắng bại khi cả đảng Li-cút lẫn đảng Ca-đi-ma không giành được đủ số phiếu cần thiết để thành lập chính phủ độc lập. Nhu cầu liên minh với những đảng nhỏ để thành lập chính phủ mới đã đẩy hai ứng cử viên cho vị trí Thủ tướng là Ngoại trưởng Líp-ni của đảng Ca-đi-ma (về đầu trong cuộc bầu cử với 28 ghế) và cựu Thủ tướng Nê-ta-ni-a-hu của đảng cực hữu Li-cút (giành 27 ghế rơi vào một cuộc đua khác không kém phần gay cấn. Điều này đã cho thấy, khi I-xra-en chưa thành lập được chính phủ có nghĩa là quan điểm của phía I-xra-en đối với vấn đề hòa bình cho cả khu vực Trung Đông vẫn chưa rõ ràng. Vì vậy, việc có được Thỏa thuận ngừng bắn ở Dải Ga-da trong thời điểm này là rất khó.

Nếu như quan điểm của bà Líp-ni có phần ôn hòa trong giải quyết các vấn đề thì ông Nê-ta-ni-a-hu và ông Li-bơ-man, thủ lĩnh của đảng Yisrael Beitainu (đảng giành được 15 ghế trong quốc hội mới) đều là những người mang tư tưởng dân tộc cực đoan theo đuổi chủ trương mở rộng các khu định cư Do Thái ở Bờ Tây và loại bỏ Hamas, đồng thời tiếp tục kiểm soát cao nguyên Gô-lan của Xy-ri.

Nhận định về những khó khăn để đi đến thỏa thuận ngừng bắn ở Dải Ga-da, các nhà phân tích cho rằng, chính sự cứng rắn của cả ông Nê-ta-ni-a-hu và ông Li-bơ-man đang trở thành trở ngại cho bất kỳ một đề xuất nào liên quan đến vấn đề Hamas và Pa-le-xtin.Sự cứng rắn này khiến bà Líp-ni ở vào thế “tiến thoái lưỡng nan” cho dù bà có trở thành Thủ tướng I-xra-en. Nhận định về việc này, ông Mê-san không hy vọng nhiều ở các nhà trung gian hòa giải Ai Cập có thể công bố thỏa thuận ngừng bắn vào ngày 15-2 như dự kiến ban đầu.

NGUYỄN HÒA