Hàng hóa, kể cả súc vật, cũng được vận chuyển bằng đường hầm ở Ra-pha, phía nam Dải Ga-da. Ảnh: AP

Tiếng đạn réo, tiếng rốc-két nổ đì đụp ở Ra-pha, vùng biên giới giữa Dải Ga-da và Ai Cập khiến đoàn cứu trợ cho người dân Pa-le-xtin ở Ga-da giật mình thon thót. Tuy nhiên, họ không hề lo lắng bởi dưới tầng hầm sâu 25 mét so với mặt đất, rốc-két khó đe dọa tính mạng của họ được.

Kể từ khi quân đội I-xra-en tổ chức tiến công trên bộ vào Dải Ga-da những ngày đầu tháng Một này nhằm tiêu diệt Phong trào Hồi giáo Hamas, hầu hết các tuyến đường vận chuyển hàng hóa cho người Pa-le-xtin tại khu vực này đã bị phong tỏa. Con đường duy nhất để có thể vận chuyển hàng hóa cứu trợ là sử dụng các con đường hầm ngầm, vốn bị I-xra-en cáo buộc là “dùng để vận chuyển vũ khí cho Hamas”.

Đưa tay chỉ dãy hàng hóa viện trợ nhân đạo xếp một dọc dài trong con đường hầm chạy từ Ai Cập qua Ra-pha (nam Dải Ga-da) tới Ga-da, Ca-thi Kê-li, nhà điều phối của tổ chức Kêu gọi sáng kiến không bạo lực (Ai Cập), cho biết số hàng hóa rất cần thiết với người dân Ga-da hiện nay. “Thế giới đều biết rằng, người dân Ga-da đang rất cần lương thực, thực phẩm, thuốc thang… để vượt qua những ngày khó khăn. Tuy nhiên, chúng tôi không thể nào chuyển được “tấm lòng hảo tâm” của cộng đồng thế giới tới người dân Ga-da bằng đường bộ. Dù không muốn, nhưng chúng tôi không còn cách nào khác là phải sử dụng những đường hầm này. Cũng nhờ vào phản ứng linh hoạt của Chính phủ Ai Cập đã cho phép mở cửa khẩu Ra-pha nên số hàng hóa này mới tới được đây”, chị Ca-thi Kê-li nói.

Kể từ khi Hamas chiếm quyền kiểm soát Dải Ga-da, ngày 15-6-2007, chính quyền I-xra-en đã cho thiết lập vòng kiềm tỏa chặt chẽ vùng đất này: Tất cả các đường nối Dải Ga-da với I-xra-en và Ai Cập đều bị giới nghiêm, duy chỉ có thực phẩm thiết yếu mới được phép chuyển vào trong Dải Ga-da với số lượng rất nhỏ. Mục đích của việc này là làm suy yếu Hamas và buộc Hamas phải đầu hàng vô điều kiện. Cùng với việc Tổng thống Ai Cập H.Mu-ba-rắc ra lệnh đóng cửa biên giới nước này với dải Ga-da, Hamas đã mất đi nguồn cung cấp lương thực, nhiên liệu, vũ khí chủ yếu. Không còn cách nào khác, lực lượng Hamas đã bí mật đào các đường hầm ngầm xuyên từ Dải Ga-da sang các tỉnh biên giới Ai Cập để tìm nguồn cung cấp lương thực và nước uống cho người dân và binh lính. Thậm chí Hamas còn “công nghiệp hóa” việc đào các hầm ngầm và cho phép người dân đào hầm ngầm xuyên từ Ra-pha sang Ai Cập rồi đưa vào kinh doanh khai thác. Chỉ trong một thời gian ngắn, thành phố Ra-pha đã biến thành một trung tâm giao thương với toàn bộ hệ thống giao thông là các đường hầm dưới mặt đất. Tính đến nay đã có tới 350 đường hầm nối thành phố Ra-pha với Ai Cập. Vì thế đã có người gọi Ra-pha là “Thành phố đường hầm”.

Lương thực, thuốc men, thuốc lá chuyển tới Dải Ga-da đều qua đường hầm. Chỉ cần nghe tiếng điện thoại trong đường hầm vang lên nghĩa là hàng hóa đã đến. Những chiếc máy tời ngay lập tức vận hành để đưa mọi thứ hàng hóa từ miệng đường hầm nằm dưới sâu 25m lên mặt đất. Chính vì vậy, dù bị I-xra-en phong tỏa khắp mặt đất và trên không, lực lượng Hamas ở Ga-da vẫn có đủ các loại vũ khí để tổ chức các vụ bắn rốc-két sang lãnh thổ I-xra-en, làm nhiều người chết và bị thương. Đây là cớ để I-xra-en phát động cuộc tấn công đẫm máu vào Dải Ga-da cách đây ba tuần. Theo Cục Thống kê Pa-le-xtin (PSB), trong ba tuần xung đột, đã có hơn 1.000 người Pa-le-xtin thiệt mạng, khoảng 20.000 ngôi nhà bị hư hỏng, trong đó có 4.000 ngôi nhà bị phá hủy hoàn toàn. Gần 30.000 người phải sơ tán và sống trong các lều trại tạm bợ. Các công trình công cộng như trường học, đường sá, cầu cống, hệ thống dây tải điện và đường ống cấp thoát nước cũng bị hư hỏng nghiêm trọng. Ước tính chi phí khôi phục các công trình này sẽ lên tới gần một tỷ USD.

Theo cách lý giải của Ten A-víp, một trong những mục tiêu của cuộc tấn công trên bộ vào dải Ga-da lần này là đào xới các đường hầm ngầm ở Ga-da nhằm ngăn chặn Hamas đưa lậu vũ khí vào Ga-da qua Ai Cập. Tuy nhiên, cuộc chiến kéo dài chưa mang lại thành công của I-xra-en đã làm xuất hiện những bất đồng trong nội bộ ban lãnh đạo cấp cao của I-xra-en. Trong khi Bộ trưởng Quốc phòng Ê-hút Ba-rắc yêu cầu ngừng cuộc chiến, thì Thủ tướng tạm quyền Ê-hút Ôn-mớt lại bác bỏ và coi đây là hành động vi phạm các thỏa thuận trong ban lãnh đạo, theo đó, quân đội sẽ tiến hành cuộc chiến tới khi nào đạt được tất cả các mục tiêu, và ngừng bắn sẽ "chỉ có lợi cho kẻ thù". Thủ tướng Ôn-mớt cũng cho rằng, việc Ngoại trưởng Líp-ni yêu cầu ngừng cuộc chiến là "không thích hợp", vì theo ông, mục tiêu của chiến dịch này là phải trấn áp triệt để nạn vận chuyển lậu vũ khí vào Ga-da. Tuy nhiên, giới phân tích quân sự cho rằng, khó có thể xóa sổ được những đường hầm ở Ga-da khi mà cả I-xra-en và Hamas đều không đạt được thỏa thuận “chung sống hòa bình” trên mảnh đất này.

Trong khi Ga-da còn chưa im tiếng súng, nhiều người dân Pa-le-xtin ở Ga-da vẫn đang chờ đợi những chuyến hàng cứu trợ của các tổ chức quốc tế như tổ chức Kêu gọi sáng kiến không bạo lực của Ai Cập. Và rõ ràng, những “cung hầm” vẫn là quan trọng khi trở thành con đường huyết mạch nuôi sự sống ở Ga-da trong thời điểm khó khăn này.

KIM OANH