QĐND - Ứng viên Tổng thống đảng Cộng hòa, cựu Thống đốc Mít Rôm-ni (Mitt Romney) đã chính thức thông báo quyết định chọn Hạ nghị sĩ bang Uýt-xcơn-xin, Chủ tịch Ủy ban Ngân sách Hạ viện Pôn Ri-an (Paul Ryan), làm liên danh tranh cử ghế Phó tổng thống Mỹ trong cuộc bầu cử năm 2012. Như vậy, cặp đôi này sẽ chính thức đua tranh chiếc ghế ông chủ Nhà Trắng với cặp đôi của đảng Dân chủ là đương kim Tổng thống Ba-rắc Ô-ba-ma (Barack Obama) và Phó tướng Giô Bai-đân (Joe Biden) vào ngày 6-11 tới.

Ông Rôm-ni (bên phải) và ông Ri-an, liên danh tranh cử Tổng thống và Phó tổng thống Mỹ năm 2012. Ảnh: Getty Images

 

Ông Mít Rôm-ni cho hay, ông đã đặt vấn đề với nghị sĩ Pôn Ri-an tại một sự kiện diễn ra trên con tàu chiến đã ngừng hoạt động USS Wisconsin, trùng khớp với tên bang nhà của ông Ri-an. Theo ông Rôm-ni, ông Ri-an “đã trở thành một lãnh đạo tinh thần của đảng Cộng hòa” và nhấn mạnh rằng, chiến dịch của họ sẽ tập trung vào các cách tạo việc làm, bảo vệ hệ thống y tế và an sinh xã hội, hủy bỏ luật chăm sóc sức khỏe được ban hành dưới thời của Tổng thống Ô-ba-ma thuộc đảng Dân chủ.

Tuyên bố trên của ông Rôm-ni đã đánh dấu kết thúc cho cuộc tìm kiếm bạn tranh cử kéo dài nhiều tháng của ông Rôm-ni. Trước đó, có nhiều thông tin cho rằng, cựu Ngoại trưởng C. Rai-xơ (Condoleezza Rice) là ứng viên sáng giá cho chức Phó tổng thống Mỹ nếu bà liên danh với ông Rôm-ni.

Ông Pôn Ri-an sinh ngày 29-1-1970 tại bang Uýt-xcơn-xin, là Hạ nghị sĩ liên bang 7 nhiệm kỳ, suốt từ năm 1999 và hiện nay là Chủ tịch Ủy ban Ngân sách của Hạ viện. Quyết định của ông Rôm-ni chọn Hạ nghị sĩ Pôn Ri-an làm liên danh tranh cử phó tổng thống đã ngay lập tức phát huy tác dụng. Bà An-đri-a Xôn (Andrea Saul), nữ phát ngôn viên cho chiến dịch vận động tranh cử của ông Rôm-ni cho biết, 4 giờ sau khi quyết định trên được công bố, ông Rôm-ni đã nhận được hơn 1,2 triệu USD tiền quyên góp của những người ủng hộ việc lựa chọn này.

Lựa chọn nghị sĩ Pôn Ri-an là một lựa chọn dũng cảm của ông Mít Rôm-ni và diễn ra sau các cuộc thăm dò trong tuần này cho thấy, ông này đang tụt sau đương kim Tổng thống Ô-ba-ma một chút trong cuộc đua sít sao, vốn tập trung chủ yếu vào nền kinh tế yếu ớt của Mỹ.

Theo bình luận của giới phân tích, đối với nhiều người theo xu hướng bảo thủ, ông Ri-an là một sự lựa chọn tốt. Việc đề cử nghị sĩ 42 tuổi vào chức Phó tổng thống sẽ mang lại màu sắc trẻ trung cho chương trình tranh cử của đảng Cộng hòa. Ông Ri-an khá trẻ so với ông Rôm-ni và với cả ông Ô-ba-ma. Nhờ đó, bộ đôi Mít Rôm-ni/Pôn Ri-an trẻ hơn nhiều so với cặp Ba-rắc Ô-ba-ma/Giô Bai-đân. Ông Ri-an còn được coi là ngôi sao mới của đảng Cộng hòa và đại diện cho cánh hữu, cực hữu trong đảng này. Như thế, ông Ri-an bảo đảm tranh thủ được cử tri cánh hữu và cực hữu ở Mỹ.

Ngoài ra, nghị sĩ Pôn Ri-an có kinh nghiệm lâu năm tại nghị trường, với việc 7 lần trúng cử vào Hạ viện và gần một nửa cuộc đời làm việc tại đồi Ca-pi-tôn, trụ sở của Hạ viện. Điều này là khác hẳn với ứng cử viên Tổng thống Mít Rôm-ni, chủ yếu hoạt động bên hành pháp. Nghị sĩ Ri-an cũng có chủ trương phù hợp với lập trường chung của đảng Cộng hòa về mặt chính sách kinh tế, với quan điểm cắt giảm thâm hụt ngân sách, không phải với việc tăng thuế mà bằng cách giảm chi phí trong các chương trình của chính phủ. Nhiều người thuộc đảng bảo thủ hy vọng rằng, ứng cử viên Phó tổng thống sẽ sẵn sàng đọ sức với các đối thủ đảng Dân chủ trong các hồ sơ nhạy cảm nhất, ví dụ như vấn đề nợ công, luật bảo hiểm y tế…

Tuy nhiên, việc nghị sĩ Ri-an được lựa chọn ngay lập tức đã khiến sự chú ý dồn về kế hoạch ngân sách mà ông này đề xuất với tư cách là Chủ tịch Ủy ban ngân sách của Hạ viện, vốn gồm cả đề xuất cắt giảm gây tranh cãi, liên quan tới chương trình chăm sóc sức khỏe dành cho người nghèo và người già của chính phủ đương nhiệm. Phe Dân chủ đại diện cho ứng cử viên, đương kim Tổng thống Ba-rắc Ô-ba-ma ngay lập tức lên tiếng công kích ông Ri-an là chính khách cực hữu về ngân sách, coi trọng lợi ích của thiểu số người giàu có hơn lợi ích của tầng lớp trung lưu.

Dự kiến liên danh tranh cử Rôm-ni/Ri-an sẽ được đảng Cộng hòa chính thức công nhận tại Đại hội toàn quốc đảng Cộng hòa sắp tới.

Bình Nguyên