QĐND - Ngày 22-6, Tổng thống Mỹ Ô-ba-ma dự kiến sẽ có bài phát biểu quan trọng về cuộc chiến Áp-ga-ni-xtan, trong đó ông sẽ thông báo quyết định về quy mô cắt giảm số lượng binh lính Mỹ.

Ngay trước thời điểm Tổng thống Mỹ Ô-ba-ma có bài phát biểu được quan tâm về quy mô rút quân khỏi Áp-ga-ni-xtan, giữa hai đồng minh chống khủng bố Mỹ và Áp-ga-ni-xtan lại xảy ra xích mích. Mâu thuẫn giữa họ không mới mẻ nhưng lần này xem ra Mỹ đã bị “chạm tự ái” rất lớn khi bị chính Tổng thống Ha-mít Ca-dai liên tiếp có những phát ngôn gây khó chịu đối với đồng minh Mỹ. Cách đây không lâu ông Ca-dai đã ví NATO như đội quân xâm lược nếu họ không ngừng oanh kích các mục tiêu dân sự khiến nhiều dân thường vô tội Áp-ga-ni-xtan thiệt mạng. Không lâu sau đó, ông Cai-dai lại lên án liên quân do Mỹ đứng đầu ở Áp-ga-ni-xtan, rằng họ chỉ “vì mục đích của chính họ, vì mục tiêu của chính họ và họ đang sử dụng lực lượng của chúng tôi cho điều đó”.

Sự việc nghiêm trọng tới mức Đại sứ Mỹ tại Áp-ga-ni-xtan Can Ây-ken-ba-ri (Karl Eikenbarry) đã dọa Mỹ sẽ rút mọi tài trợ cho Áp-ga-ni-xtan nếu ông Ca-dai tiếp tục có những tuyên bố kích động kiểu như vậy. Ông Can Ây-ken-ba-ri nói rằng, thỉnh thoảng ông đã nghe được một vài lời phát biểu nhạy cảm và không thích hợp từ phía các nhà lãnh đạo Áp-ga-ni-xtan. Không ai khác, Đại sứ Mỹ công khai chĩa mũi dùi vào Tổng thống Áp-ga-ni-xtan Ca-dai, người gần đây bị Oa-sinh-tơn ngầm coi là một đồng minh không đáng tin cậy. Chính một tài liệu ngoại giao rò rỉ của Oa-sinh-tơn đã để lộ điều này.

Đại sứ Mỹ Can Ây-ken-ba-ri phẫn nộ nói rằng, việc người Mỹ bị coi như những kẻ xâm lược ở Áp-ga-ni-xtan chỉ càng làm tăng thêm sự mệt mỏi cho những nỗ lực của Oa-sinh-tơn tại quốc gia này. Ông nhấn mạnh: “Khi tôi nghe thấy các nhà lãnh đạo của Áp-ga-ni-xtan gọi chúng tôi là những kẻ xâm lược, tôi đã không dám đối mặt với gia đình của các binh lính Mỹ để đưa ra câu trả lời thỏa đáng đối với họ”.

Lời lẽ của Đại sứ Mỹ Can Ây-ken-ba-ri được cho là thông điệp cứng rắn và có tính toán trước dành cho Tổng thống Ha-mít Ca-dai. Bởi bấy lâu nay, hơn ai hết, ông Ca-dai chính là người chịu trận nhiều nhất trong quan hệ căng thẳng với Oa-sinh-tơn. Ông Can Ây-ken-ba-ri càng đau đầu hơn khi người đồng minh của mình ngày càng tỏ rõ quan điểm chống phương Tây.

Mai Nguyên