Quốc hội Mỹ vẫn đang cân nhắc các biện pháp cấm vận khác nhằm vào I-ran. Ảnh: Internet

Sau khi được Hạ viện thông qua, ngày 15-10 Thượng viện Mỹ đã thông qua một dự luật nhằm siết chặt hơn nữa các biện pháp cấm vận chống I-ran bằng việc ngăn chặn những công ty bán nhiên liệu cho I-ran giành được các gói thầu của Chính phủ Mỹ. 

Theo dự luật trên, các công ty nước ngoài bán cho I-ran khối lượng nhiên liệu trị giá hơn 1 triệu USD sẽ không được dự thầu các hợp đồng năng lượng do Chính phủ Mỹ mời chào. Các đối tượng bị trừng phạt bao gồm cả các công ty cung cấp cho I-ran những phương tiện cải thiện công nghệ lọc dầu hoặc nâng cao khả năng xuất khẩu các sản phẩm xăng dầu đã được tinh lọc. Một ngày trước đó, Hạ viện Mỹ cũng đã thông qua một dự luật mà, theo đó, chính quyền bang và chính quyền địa phương của Mỹ sẽ có quyền tước bỏ các dự án đầu tư của các công ty đầu tư hơn 20 triệu USD vào các lĩnh vực dầu mỏ và khí tự nhiên của I-ran. Tất cả các dự luật trừng phạt này đều phải được Tổng thống Mỹ Ô-ba-ma ký trước khi có hiệu lực. Không dừng lại ở đó, Quốc hội Mỹ vẫn đang cân nhắc các biện pháp cấm vận khác nhằm vào I-ran.  Trong khi tất cả các dự luật này được trình lên Tổng thống B.Ô-ba-ma ký thành luật, một số nhà làm luật thậm chí kêu gọi thi hành ngay những biện pháp trừng phạt mới hơn là chờ sự nhất trí của nhiều nước.

Quốc hội lưỡng viện của Mỹ đưa ra và thông qua hai dự luật trên sau khi Chính phủ I-ran thông báo với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế rằng họ có một nhà máy làm giàu uranium thứ hai gần thành phố Qom, cách Tê-hê-ran 160km về phía nam.

Một lần nữa I-ran tiếp tục phải chịu sức ép từ các lệnh cấm vận của Mỹ nhằm buộc nước này phải ngừng chương trình làm giàu uranium. Mỹ và các nước đồng minh cáo buộc chương trình hạt nhân của I-ran là nhằm sản xuất vũ khí hạt nhân, trong khi HĐBA LHQ cũng yêu cầu I-ran tạm dừng các hoạt động làm giàu uranium của nước này. Thế nhưng, Tê-hê-ran vẫn luôn tuyên bố chương trình hạt nhân của họ chỉ phục vụ các mục đích hòa bình, tiếp tục các hoạt động làm giàu uranium bất chấp sức ép của phương Tây và các nghị quyết và các lệnh trừng phạt có liên quan của LHQ.

Vào ngày 19-10 tới, các đại diện của I-ran, Mỹ, Nga, Pháp và LHQ sẽ gặp nhau tại Viên (Áo), nơi có trụ sở của IAEA, để thảo luận về việc cộng đồng quốc tế sẽ cung cấp uranium cho I-ran. Vấn đề này đã được thống nhất tại các cuộc hội đàm hôm 1-10 giữa I-ran và nhóm P5+1 (Mỹ, Nga, Pháp, Trung Quốc, Anh và Đức). Sự thống nhất này là kết quả của việc I-ran đưa ra gói đề xuất trước đó ít tháng về giải quyết vấn đề hạt nhân bị nghi ngờ của nước này. Tiếp đó, đại diện của IAEA cũng đã đến Tê-hê-ran và I-ran đã cam kết cho IAEA thanh sát nhà máy làm giàu uranium thứ hai của nước này ở thành phố Qom. Mọi sự nghi ngờ chưa được giải tỏa, nhưng đó được coi là tiến bộ, dù rất nhỏ, trong nỗ lực giải quyết vấn đề hạt nhân của I-ran. 

Tuy nhiên, Chính quyền Ô-ba-ma vẫn cho rằng lựa chọn trừng phạt kinh tế vẫn còn trên bàn đàm phán với I-ran, đồng thời thúc giục I-ran loại bỏ các mối quan ngại của quốc tế về chương trình hạt nhân của nước này.

NGUYỄN HÒA