Theo Bộ trưởng Dầu mỏ I-ran, Bi-gian Nam-đa Gia-ga-nê (Bijan Namdar Zanganeh), nước này sẵn sàng đóng băng sản lượng sau khi đạt được mức tương đương như thời điểm chưa bị cấm vận, tức là phải tăng thêm khoảng 200.000 thùng nữa từ 3,975 triệu thùng/ngày hiện nay. Trong khi đó, A-rập Xê-út yêu cầu I-ran hạn chế sản lượng khoảng 3,7 triệu thùng/ngày.

Về phần mình, I-rắc cũng lên tiếng phản đối yêu cầu cắt giảm sản lượng, cho rằng nước này đang cần tiền để chống khủng bố. Tổng sản lượng của I-ran và I-rắc cộng lại chỉ nhỉnh hơn 8 triệu thùng/ngày, thấp hơn nhiều so với mức 10,5 triệu thùng/ngày hiện nay của A-rập Xê-út.

leftcenterrightdel
Bộ trưởng B.N.Gia-ga-nê (giữa) khẳng định I-ran giữ nguyên quan điểm “đóng băng” sản lượng khai thác dầu. Ảnh: wsj.com.
Căng thẳng giữa Ri-át và Tê-hê-ran tiếp tục gia tăng sau khi I-ran gửi thư đề nghị tới OPEC, trong đó I-ran nêu rõ muốn A-rập Xê-út cắt giảm sản lượng 1 triệu thùng/ngày, gấp đôi mức đề xuất của Ri-át.  "Chúng tôi sẽ giữ sản lượng ở mức mà chúng tôi đã quyết định tại cuộc họp không chính thức của OPEC hồi cuối tháng 9 tại An-giê-ri”, ông Bi-gian Gia-ga-nê nhấn mạnh. 

Trước đó, hồi tháng 9 vừa qua, OPEC đã đạt được thỏa thuận sơ bộ về việc cắt giảm sản lượng khai thác xuống còn 32,5 đến 33 triệu thùng/ngày so với sản lượng ước tính hiện nay vào khoảng 33,64 triệu thùng/ngày, trong nỗ lực giải quyết cuộc khủng hoảng giá dầu. Khoảng 85% mức cắt giảm đề xuất của OPEC tập trung vào các nước sản xuất dầu tại vùng Vịnh. Tuy nhiên, việc thống nhất một kế hoạch chi tiết cho mục tiêu này của OPEC gặp phải khó khăn sau khi I-rắc ngỏ ý muốn được miễn cắt giảm sản lượng giống Li-bi và Ni-giê-ri-a, thậm chí I-ran lại muốn tăng sản lượng để khắc phục thiệt hại do các biện pháp trừng phạt kinh tế nhằm vào nước này của Mỹ và phương Tây. Cuối cùng, OPEC đã đồng ý miễn trừ cho I-ran, Li-bi và Ni-giê-ri-a vì sản lượng của các nước này đã giảm sút đáng kể do bất ổn và các lệnh trừng phạt quốc tế.

Tuy nhiên, trong những tuần gần đây, A-rập Xê-út đã thay đổi lập trường khi đề xuất mức cắt giảm 0,5 triệu thùng/ngày của nước này, đồng thời yêu cầu I-ran hạn chế sản lượng quanh ngưỡng 3,8 triệu thùng/ngày. I-ran đã phản ứng gay gắt đồng thời tuyên bố vẫn muốn duy trì sản lượng ở mức 4,2 triệu thùng/ngày.

Nỗ lực cắt giảm sản lượng để bình ổn thị trường và tăng giá dầu của OPEC không chỉ vấp phải những trở ngại trong nội bộ. Một nước sản xuất dầu mỏ lớn khác ngoài OPEC là Nga cũng không nhất trí cắt giảm sản lượng mà chỉ muốn "đóng băng" ở mức hiện nay.

Giới phân tích nhận định, Hội nghị cấp bộ trưởng OPEC diễn ra tại Viên có thành công được hay không đều phụ thuộc vào sự đồng ý của I-ran và I-rắc. Trong trường hợp hội nghị không đạt được thỏa thuận, một phương án B sẽ được đưa ra, theo đó OPEC trở lại hạn ngạch sản lượng cho một số thành viên, thay vì ra lệnh cắt giảm hoàn toàn. “Tôi không biết liệu các bên có nhượng bộ để đạt được thỏa thuận về cắt giảm sản lượng khai thác dầu hay không", Bộ trưởng Năng lượng In-đô-nê-xi-a, I-nha-xi-út Giô-nan (Ignasius Jonan) nói, đồng thời ông cũng đưa ra lời nhận xét rằng, "bầu không khí trước thềm hội nghị OPEC khá phức tạp".

Theo dự báo của các nhà phân tích của Goldman Sachs, nếu các Bộ trưởng OPEC đạt được thỏa thuận cắt giảm sản lượng xuống mức 32,5 triệu thùng/ngày, giá dầu nhiều khả năng sẽ phá được ngưỡng tâm lý 50USD/thùng. Trong trường hợp thỏa thuận thất bại, giá dầu sẽ giao dịch quanh mức 45USD/thùng từ nay cho tới hết mùa hè 2017.

BÌNH NGUYÊN