Các nhà nghiên cứu từ Viện Nghiên cứu chính sách đối ngoại (FPRI) tại Mỹ đã phân tích hình ảnh vệ tinh trong hơn một năm (từ tháng 4-2025 đến tháng 9-2026) và phát hiện bằng chứng cho thấy tại khu phức hợp al-Duwadimi nằm ở phía Tây thủ đô Riyadh của Saudi Arabia đang xuất hiện thêm các công trình mới.

Những hình ảnh vệ tinh cho thấy một tòa nhà mới với thiết kế giống nơi đúc nhiên liệu tên lửa. Đây là khu vực hỗn hợp nhiên liệu được đổ vào vỏ động cơ và để đông cứng trước khi sử dụng. Tòa nhà này được bao quanh bởi các bức tường và có quy mô lớn hơn ít nhất hai lần so với tòa nhà cũ.

Hình ảnh vệ tinh cho thấy nhà máy sản xuất động cơ nhiên liệu rắn tại al-Duwadimi, Saudi Arabia, ngày 18-9. Ảnh: Reuters 

Một tòa nhà khác cũng mới được xây dựng và có thể được dùng để lưu trữ các thành phần nhiên liệu hoặc các bộ phận tên lửa. Theo nhóm nghiên cứu, những dấu hiệu này cho thấy Saudi Arabia nhiều khả năng đang mở rộng cơ sở hạ tầng để chế tạo các loại tên lửa nhiên liệu rắn kích thước lớn hơn, có thể mang theo đầu đạn nặng hơn và đạt tầm bắn xa hơn. Tên lửa nhiên liệu rắn có ưu điểm là dễ lưu trữ trong thời gian dài và có thể phóng nhanh hơn so với tên lửa sử dụng nhiên liệu lỏng, giúp quân đội rút ngắn thời gian chuẩn bị và phản ứng trước các mối đe dọa.

Theo các thông tin ghi nhận, công tác xây dựng tại al-Duwadimi đã bắt đầu từ tháng 4-2025, với những hình ảnh cho thấy quá trình chuẩn bị mặt bằng và xây dựng hạ tầng phục vụ mục đích sản xuất tên lửa. Quá trình mở rộng được cho là sắp hoàn tất và cơ sở này có khả năng sẵn sàng cho hoạt động sản xuất tên lửa vào cuối năm nay.

Dựa trên sự tương đồng về đặc điểm của cơ sở sản xuất, các nhà nghiên cứu và chuyên gia từ FPRI, Viện Nghiên cứu chiến lược quốc tế (IISS) và tổ chức phân tích CNA nhận định, khu phức hợp al-Duwadimi nhiều khả năng sử dụng công nghệ từ Trung Quốc. Điều này cũng dễ lý giải, bởi theo một tài liệu của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), Saudi Arabia từng bí mật mua khoảng 40 tên lửa đạn đạo DF-3 sử dụng nhiên liệu lỏng từ Trung Quốc vào năm 1987. Những hình ảnh trong cuộc duyệt binh quân sự hồi tháng 4-2014 cũng cho thấy hai quả tên lửa thuộc loại này xuất hiện trong lực lượng vũ trang Saudi Arabia. Hồi tháng trước, các mảnh vỡ mang ký hiệu DF-15 được phát hiện tại Yemen đã làm dấy lên nghi vấn Saudi Arabia sử dụng tên lửa đạn đạo Trung Quốc trong các cuộc tập kích lực lượng Houthi.

Nhà nghiên cứu Sam Lair thuộc FPRI cho rằng, Saudi Arabia có thể đang sản xuất một biến thể sử dụng nhiên liệu rắn của tên lửa DF-15, đồng thời có tham vọng phát triển các mẫu tên lửa có tầm bắn xa hơn như DF-21 hoặc các loại tương tự. Giới quan sát cho rằng Riyadh tìm đến công nghệ của Bắc Kinh vì Washington từ lâu đã hạn chế xuất khẩu các hệ thống tên lửa tầm xa.

Việc sở hữu tên lửa tầm xa sẽ giúp Saudi Arabia tấn công các mục tiêu tại Iran mà không phải mạo hiểm triển khai máy bay chiến đấu vào vùng có hệ thống phòng không của đối phương. Theo ông Sascha Bruchmann, chuyên gia nghiên cứu tại IISS, Iran hiện có lợi thế nhờ tên lửa và thiết bị bay không người lái có thể tấn công các mục tiêu trên khắp lãnh thổ Saudi Arabia. Phát triển tên lửa tầm xa sẽ giúp Riyadh phần nào thu hẹp khoảng cách năng lực này.

Tuy nhiên, một vấn đề đáng lưu ý hiện nay là chương trình phát triển tên lửa không chỉ diễn ra ở Saudi Arabia mà xu hướng này đang lan rộng khắp Trung Đông, trong đó phải kể tới Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) và Thổ Nhĩ Kỳ. Điều này làm dấy lên lo ngại các quốc gia trong khu vực đang bước vào cuộc chạy đua vũ trang ngày càng quyết liệt. Các chuyên gia cho rằng, nếu khu phức hợp al-Duwadimi thực sự được mở rộng để sản xuất tên lửa mạnh hơn, động thái này không chỉ giúp Saudi Arabia tăng cường năng lực răn đe mà còn có thể tác động sâu rộng đến cán cân quân sự tại khu vực. Tuy nhiên, chương trình cũng có nguy cơ làm gia tăng căng thẳng và khiến những tranh cãi tại Mỹ về hợp tác hạt nhân dân sự với Riyadh thêm gay gắt.