Một "mạng lưới các địa điểm tiền tuyến" của Israel tại Iraq?
Theo các báo cáo, Israel đã vận hành ít nhất hai căn cứ quân sự bí mật trong hơn một năm, được thiết lập một cách bí mật ngay từ đầu cuộc chiến tranh Iran-Iraq (1980-1988). Việc này được thực hiện với sự chấp thuận của Mỹ và không có sự biết đến của Iraq. Theo các cuộc điều tra của hai tờ báo lớn của Mỹ, The Wall Street Journal (WSJ) và The New York Times (NYT), sa mạc rộng lớn và dân cư thưa thớt ở phía Tây Iraq từ lâu đã được sử dụng cho loại hình hoạt động bí mật này.

Một trong những cơ sở này, nằm gần al-Nukhaib, được cho là đã được chuẩn bị từ cuối năm 2024 và được sử dụng trong cuộc chiến 12 ngày chống lại Tehran vào tháng 6-2025 để tiếp tế, hỗ trợ trên không và chăm sóc y tế. Theo tờ WSJ, căn cứ này cũng đóng vai trò là căn cứ cho lực lượng đặc nhiệm Israel tiến hành các hoạt động trên lãnh thổ đối phương và là nơi trú ẩn cho các đội tìm kiếm và cứu hộ sẵn sàng can thiệp nếu phi công Israel bị bắn rơi trên không phận Iran.

Theo các nguồn tin, Israel đã vận hành ít nhất hai căn cứ quân sự bí mật trong hơn một năm. Ảnh minh họa: MaxPPP

Các nguồn tin của Mỹ được tờ WSJ trích dẫn cho biết, cuối cùng không có phi công Israel nào cần được giải cứu từ căn cứ bí mật này. Tuy nhiên, vào tháng 4 vừa qua, Israel được cho là đã đề nghị quân đội Mỹ hỗ trợ trong một chiến dịch từ căn cứ này khi hai phi công máy bay chiến đấu F-15 bị rơi gần Isfahan, Iran. Cuối cùng, người Mỹ đã tự mình thực hiện việc giải cứu, với việc quân đội Israel chỉ tấn công khu vực để đảm bảo thành công của chiến dịch giải cứu.

Những nghi ngờ xung quanh sự tồn tại của căn cứ này nổi lên vào tháng 3 vừa qua, sau cái chết của một người chăn cừu người Iraq, 29 tuổi, Awad al-Shammari. Theo gia đình anh và các nhân chứng được tờ NYT phỏng vấn, anh đã tình cờ phát hiện một đường băng được bao quanh bởi binh lính, trực thăng và lều trại trước khi báo động cho quân đội Iraq. Vài giờ sau, chiếc xe bán tải của anh được cho là đã bị một chiếc trực thăng truy đuổi và phá hủy trong sa mạc.

Theo Bộ chỉ huy quân sự Iraq, vào hôm sau, các đơn vị Iraq được cử đi trinh sát khu vực được cho là đã bị tấn công bởi các lực lượng không rõ danh tính: Một binh sĩ Iraq thiệt mạng, hai người khác bị thương và một số phương tiện bị phá hủy. Trung tướng Qais al-Muhammadawi của Iraq đã lên án chiến dịch này là được thực hiện "mà không có sự phối hợp hoặc chấp thuận" từ chính phủ Iraq.

Tờ NYT cũng tiết lộ sự tồn tại của một căn cứ bí mật thứ hai của Israel ở Iraq, vốn hoàn toàn được giữ kín. Theo một số quan chức Iraq và khu vực được trích dẫn giấu tên, cơ sở này cũng nằm ở sa mạc phía Tây Iraq, nhưng vị trí chính xác vẫn chưa được biết. Theo tờ báo, Israel đã chuẩn bị một mạng lưới các căn cứ tiền phương ở Iraq từ cuối năm 2024, nhằm mục đích tiếp tế, hỗ trợ trên không và các hoạt động đặc biệt chống lại Iran, với sự phối hợp từ Mỹ. Nghị sĩ Iraq tham dự cuộc họp kín, ông Hassan Fadaam, nói với tờ NYT rằng, “căn cứ ở al-Nukhaib chỉ đơn giản là căn cứ duy nhất đã được phát hiện”.

Mối quan hệ giữa Baghdad và Washington ngày càng mong manh

Những tiết lộ trên càng làm mất ổn định thêm mối quan hệ vốn đã mong manh giữa Baghdad và Washington. Theo tờ NYT, một số quan chức Iraq cáo buộc Mỹ che giấu sự hiện diện của lực lượng Israel trên lãnh thổ Iraq, trong khi Washington có trách nhiệm thông báo cho Baghdad về bất kỳ hoạt động quân sự nước ngoài nào. Nghị sĩ Iraq Waad al-Kadu, người cũng tham gia cuộc họp kín của quốc hội về vấn đề này, đã lên án với tờ NYT về "sự coi thường trắng trợn chủ quyền của Iraq, chính phủ và lực lượng vũ trang nước này".

Iraq không hoàn toàn không biết về tình hình trên. Theo Thiếu tướng Ali al-Hamdani, quân đội Iraq đã theo dõi các hoạt động khả nghi ở sa mạc trong nhiều tuần mà không hề nhận được bất kỳ lời giải thích nào từ phía Mỹ. Hai quan chức an ninh Iraq cho biết, Washington thậm chí đã gây áp lực buộc Baghdad phải tắt một số hệ thống radar để bảo vệ máy bay Mỹ, khiến Iraq phụ thuộc vào khả năng phát hiện hoạt động thù địch của Mỹ. Nhà nghiên cứu Ramzy Mardini, người sáng lập Geopol Labs, trong cuộc phỏng vấn với tờ NYT, tin rằng vụ việc hiện nay có nguy cơ "tạo cớ cho sự can thiệp quân sự trực tiếp hơn nữa của Iran vào Iraq" và biến bất kỳ sự hợp tác nào với Mỹ thành "liên minh với Israel" trong mắt một bộ phận dư luận Iraq.