Theo kênh truyền hình Al Jazeera, trong số hơn 1,2 triệu người nói trên, có khoảng 350.000 trẻ em. Giao tranh giữa Israel và phong trào Hezbollah tại Lebanon đang tạo ra một trong những cuộc khủng hoảng di tản "gia tăng nhanh và nghiêm trọng nhất" trên thế giới.

"Cứ khoảng 5 người ở Lebanon thì có 1 người, tức khoảng 20% trong tổng dân số 5,9 triệu người của quốc gia này, đã phải rời bỏ nhà cửa do các cuộc tấn công của Israel trong tháng qua. So với các cuộc khủng hoảng di tản khác, tình hình ở Lebanon nằm trong tốp 10 trong những năm gần đây", Al Jazeera nhấn mạnh.

Các tòa nhà bị phá hủy trong đợt không kích của Israel tại Zrariyeh, miền Nam Lebanon, ngày 9-4-2026. Ảnh: Tân Hoa xã

Phong trào Hezbollah được xem là thuộc “trục kháng chiến”, vốn được xây dựng qua nhiều năm với sự hỗ trợ của Iran nhằm chống lại ảnh hưởng của Israel và Mỹ tại khu vực. Theo CNN, Hezbollah sở hữu một trong những lực lượng bán quân sự mạnh nhất ở Trung Đông và đã tham gia vào các cuộc xung đột kéo dài hàng thập niên với Israel từ căn cứ của mình tại nước láng giềng Lebanon.

Israel đã phát động một cuộc chiến toàn diện chống Hezbollah để đáp trả việc lực lượng này tấn công các khu vực do Tel Aviv kiểm soát nhằm ủng hộ phong trào Hamas sau khi nổ ra xung đột giữa Israel và Hamas hồi tháng 10-2023.

Tờ The Times of Israel cho biết, đến tháng 11-2024, Israel và Hezbollah đạt thỏa thuận ngừng bắn nhưng sau đó hai bên liên tục cáo buộc nhau vi phạm. Sau khi Hezbollah nối lại các cuộc tấn công để đáp trả việc lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei bị sát hại ở đầu chiến dịch quân sự chung của Mỹ và Israel nhằm vào nước Cộng hòa Hồi giáo, Israel đã tiến hành các cuộc không kích quy mô lớn và đưa quân tiến sâu hơn vào lãnh thổ Lebanon từ ngày 2-3 năm nay. Từ đó, theo Tân Hoa xã, Israel đã tiến hành hàng loạt cuộc tấn công, khiến hơn 1.800 người thiệt mạng và hơn 6.000 người khác bị thương tại Lebanon.

Nghiêm trọng nhất phải kể đến hơn 100 cuộc không kích trên khắp Lebanon chỉ vài giờ sau khi Mỹ và Iran thông báo đạt thỏa thuận ngừng bắn hai tuần, khiến hơn 1.400 người thương vong. Trong khi Israel tuyên bố “các cuộc tấn công phối hợp lớn nhất” nhằm vào cơ sở hạ tầng quân sự của Hezbollah, phía Lebanon và các tổ chức cứu trợ khẳng định nhiều khu dân cư đông đúc đã bị tàn phá. Liên hợp quốc mô tả con số thương vong là "kinh hoàng" và sự tàn phá là "khủng khiếp".

Al Jazeera dẫn thông tin từ tổ chức phi lợi nhuận ACLED chuyên thống kê dữ liệu về xung đột trên khắp thế giới cho biết chỉ tính riêng trong tháng 3 năm nay đã xảy ra hơn 2.000 cuộc tấn công tại Lebanon, với hơn 1.800 cuộc tấn công do Israel thực hiện, phần còn lại thuộc về Hezbollah và các nhóm vũ trang chưa xác định. Phía Israel tuyên bố các cuộc tấn công của họ nhắm vào các cơ sở của Hezbollah chủ yếu ở miền Nam và miền Đông Lebanon cùng vùng ngoại ô phía Nam thủ đô Beirut. Trong khi đó, mục tiêu của Hezbollah chủ yếu là binh sĩ và trang thiết bị quân sự của Israel ở miền Nam Lebanon.

Israel đã ban bố các lệnh sơ tán đối với nhiều khu vực tại Lebanon. Theo Hội đồng người tị nạn Na Uy (NRC)-một tổ chức nhân đạo độc lập của Na Uy, các lệnh sơ tán này hiện áp dụng với hơn 1.470km², tương đương khoảng 14% diện tích lãnh thổ Lebanon. Ông Israel Katz, Bộ trưởng Quốc phòng Israel cho biết quân đội nước này đã ngăn chặn khoảng 600.000 người Lebanon-vốn buộc phải di tản do xung đột-được quay trở về nhà "cho đến khi sự an toàn và an ninh của cư dân miền Bắc Israel được bảo đảm".

Ngay cả khi kêu gọi tiến hành đàm phán trực tiếp, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu khẳng định sẽ không có lệnh ngừng bắn đối với Lebanon. Theo CNN, các nhà phân tích cho rằng chỉ có sự can thiệp của Mỹ mới "kiềm chế" được Israel.

"Các cam kết của Thủ tướng Benjamin Netanyahu nhằm bảo đảm an toàn cho cư dân miền Bắc Israel cùng những cân nhắc chính trị lớn hơn có thể khiến một lệnh ngừng bắn tại Lebanon khó xảy ra. Thực tế này làm phức tạp mọi nỗ lực mở rộng việc xuống thang căng thẳng sang mặt trận Lebanon", nhà nghiên cứu Citrinowicz tại Viện nghiên cứu An ninh quốc gia Israel nói với CNN.