QĐND Online - Chiều 25-10, Quốc hội đã nghe Báo cáo của Ủy ban thường vụ Quốc hội giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật phòng cháy, chữa cháy (PCCC) và thảo luận tại hội trường về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo luật. Các đại biểu đều đánh giá cao việc tiếp thu, chỉnh lý của ban soạn thảo, tuy nhiên nhiều đại biểu cho rằng cần xem xét thật kỹ các quy định để luật có tính khả thi cao…

Trước kỳ họp thứ 6, nhiều ý kiến đề nghị quy định rõ trách nhiệm người đứng đầu địa phương, cơ quan, tổ chức, người được ủy quyền thực thi nhiệm vụ về PCCC; quy định việc bồi thường, bồi hoàn của các chủ thể này khi để xảy ra cháy và chế tài xử lý trong trường hợp họ không có khả năng bồi thường, bồi hoàn; ý kiến khác cho rằng quy định bồi thường thiệt hại và bồi hoàn tại điểm này không khả thi và trùng lắp quy định tại khoản 3 Điều 63 Luật PCCC hiện hành.

Đại biểu Quốc hội góp ý cần xem xét cụ thể các quy định để nâng cao tính khả thi của luật

Tuy nhiên, theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH), trách nhiệm của người đứng đầu địa phương, người đứng đầu cơ quan, tổ chức trong PCCC về cơ bản đã được quy định tại Luật PCCC hiện hành (Điều 5, Điều 16, Điều 33, Điều 37 đến Điều 40...). Tuy nhiên, vấn đề trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức đòi hỏi phải được thể hiện rõ trong các hoạt động PCCC. Vì vậy, UBTVQH đã chỉ đạo chỉnh lý, bổ sung quy định về trách nhiệm của người đứng đầu tại các điều khoản trong dự thảo Luật trình Quốc hội về nội dung liên quan đến các hoạt động, như ban hành văn bản tuyên truyền, giáo dục, tổ chức thực hiện, xây dựng và thực tập phương án chữa cháy, thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định về PCCC.

Về trách nhiệm bồi thường thiệt hại của người đứng đầu cơ quan, tổ chức do thiếu tinh thần trách nhiệm trong thực thi nhiệm vụ, UBTVQH nhận thấy, ý kiến của ĐBQH là xác đáng vì đây là vấn đề bức xúc trước tình hình cháy, nổ phức tạp hiện nay. Tuy nhiên, vấn đề này đã được nhiều văn bản pháp luật ban hành trong những năm gần đây như Bộ luật Dân sự, Luật Xử lý vi phạm hành chính và một số văn bản pháp luật có liên quan quy định cụ thể. Tại Điều 63 Luật PCCC hiện hành cũng đã quy định về xử lý vi phạm, vì vậy, đề nghị các vị ĐBQH cho giữ như quy định dự thảo Luật Chính phủ trình.

Phát biểu về vấn đề này, đại biểu Nguyễn Anh Sơn (đoàn Nam Định) nhấn mạnh: Trách nhiệm người đứng đầu là cần thiết, góp phần tích cực nâng cao ý thức trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong PCCC. Tuy nhiên, đại biểu Sơn băn khoăn về chế tài, bồi thường cháy, nổ do thiếu trách nhiệm. Thực tiễn nhiều vụ cháy nổ lớn nhưng khi xử lý rất khó xác định trách nhiệm cá nhân, tổ chức nên lúng túng. Vì vậy, theo đại biểu Sơn cần quy định chế tài cụ thể để răn đe, nếu không khi cháy gây chết người, thiệt hại tài sản lớn cũng không quy được tội cho ai và tội gì?

Về trách nhiệm của hộ gia đình và cá nhân, UBTVQH đã chỉ đạo sửa đổi, bổ sung tại điểm c mục 3a khoản 2 Điều 1 dự thảo Luật trình Quốc hội, theo đó, chủ hộ gia đình có trách nhiệm chuẩn bị dụng cụ, phương tiện chữa cháy tại chỗ, các điều kiện cần thiết phục vụ chữa cháy.

Về trách nhiệm bồi thường thiệt hại của chủ hộ gia đình trong trường hợp để xảy ra cháy và gây thiệt hại cho các chủ thể khác, UBTVQH cho rằng, đây là trách nhiệm dân sự và được giải quyết theo quy định của pháp luật dân sự về bồi thường thiệt hại. Về trách nhiệm của thành viên trong gia đình, người thuê nhà, người trực tiếp sử dụng căn hộ, nhà xưởng, bãi đỗ xe... đã được quy định có tính nguyên tắc chung tại khoản 1 và khoản 2 Điều 5 Luật PCCC hiện hành. Tuy nhiên, để tăng cường trách nhiệm của cá nhân về PCCC, tiếp thu ý kiến ĐBQH, UBTVQH đã chỉ đạo bổ sung quy định về trách nhiệm của cá nhân trong PCCC tại mục 3b khoản 2 Điều 1 dự thảo Luật trình Quốc hội. 

Đóng góp ý kiến cho quy định về vấn đề này, đại biểu Nguyễn Văn Minh (đoàn Bắc Kạn) đồng tình với việc nâng cao vai trò, trách nhiệm của chủ hộ gia đình, cá nhân trong PCCC. Tuy nhiên, đại biểu Nguyễn Văn Minh cho rằng, quy định hộ gia đình phải chuẩn bị phương tiện PCCC tại chỗ là thiếu tính khả thi, vì thực tế vẫn còn không ít hộ không đủ điều kiện sinh hoạt hằng ngày. Đây là vấn đề cần quan tâm để quy định phù hợp với thực tế. Đồng quan điểm, đại biểu Nguyễn Anh Sơn (đoàn Nam Định) khẳng định, quy định các hộ gia đình trang bị phương tiện PCCC tại chỗ là tốt nhưng cần lưu tâm đến tính khả thi.

Đại biểu Trương Minh Hoàng (đoàn Cà Mau) cho rằng, luật phải phù hợp với thực tế, có tình khả thi. Nếu quy định từng hộ gia đình phải chịu trách nhiệm chi tiết đến tận thiết bị báo cháy thì khó khả thi. Nếu không có phương tiện thì chủ hộ phải trực ở nhà cả ngày để phát hiện cháy kịp thời? Do vậy, cần quy định loại nhà nào phải trang bị.

Ngoài ra tại phiên thảo luận, một số đại biểu đề nghị cần quy định chính sách để đầu tư tốt hơn về phương tiện, trang bị cho lực lượng PCCC.

XUÂN DŨNG