Xứng đáng là lực lượng “chiến đấu trong thời bình”

Sau Chiến dịch Tây Bắc năm 1952, Bộ đội Công binh (BĐCB) vinh dự được Chủ tịch Hồ Chí Minh khen tặng lá cờ thêu bốn chữ vàng "Mở đường thắng lợi" và đã trở thành truyền thống vẻ vang của BĐCB Việt Nam.    

Trong thời kỳ đổi mới, cùng với nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, BĐCB được Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng giao thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng: Xây dựng các công trình quốc phòng, đường tuần tra biên giới; rà phá, khắc phục hậu quả bom mìn; xử lý bom, đạn cấp 5; phòng, chống khủng bố về bom mìn, vật nổ; phòng chống lụt bão, tìm kiếm cứu hộ, cứu nạn, giải tỏa ách tắc giao thông.... Mọi nhiệm vụ được giao, BCCB đều hoàn thành xuất sắc, nhiều nhiệm vụ hoàn thành đặc biệt xuất sắc, lập nên những chiến công, “kỳ tích” mới, xứng đáng là lực lượng “chiến đấu trong thời bình”.

Sau chiến tranh, Việt Nam là một trong số các quốc gia bị ô nhiễm bom mìn nặng nề, diện tích bị ô nhiễm bom mìn chiếm khoảng 20,86% diện tích cả nước. Với chức năng, nhiệm vụ của mình, BCCB đã phát huy vai trò nòng cốt, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, bộ, ngành và địa phương xây dựng kế hoạch, lập phương án, tổ chức dò tìm, thu gom, xử lý hàng triệu bom, mìn các loại, làm sạch hàng trăm nghìn héc-ta đất, phục vụ hiệu quả cho phát triển kinh tế-xã hội (KT-XH), quốc phòng-an ninh (QP-AN) của đất nước. Để phát huy sức mạnh tổng hợp và sự chung tay góp sức của toàn xã hội, cũng như sự giúp đỡ, tài trợ của cộng đồng quốc tế, những năm gần đây, BCCB đã chủ động tham mưu giúp Bộ Quốc phòng phối hợp với Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội xây dựng và trình Thủ tướng Chính phủ phê quyệt Đề án “Chương trình hành động quốc gia khắc phục hậu quả bom, mìn sau chiến tranh giai đoạn 2010 - 2025” (Chương trình 504). Hiện nay, mỗi năm, BĐCB cùng các lực lượng tổ chức rà phá, làm sạch khoảng 40-50 nghìn héc-ta đất, chủ yếu ở những vùng bị ô nhiễm nặng, các khu vực dự án phát triển KT-XH, phục vụ dân sinh, mở rộng đất sản xuất, góp phần xóa đói giảm nghèo. Bên cạnh đó, binh chủng đề xuất và được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quyết định thành lập Trung tâm Hành động bom, mìn quốc gia Việt Nam, từng bước kiện toàn tổ chức, biên chế và đi vào hoạt động có hiệu quả.

Diễn tập cứu hộ cứu nạn hiệp đồng quân binh chủng do Binh chủng Công binh đăng cai tổ chức. Ảnh: MẠNH HÀ 

Trong xây dựng công trình quốc phòng, BCCB chú trọng tổ chức lực lượng “tinh, gọn, mạnh”, kết hợp chặt chẽ huấn luyện với thực hiện nhiệm vụ một cách khoa học, phù hợp, bảo đảm nâng cao trình độ làm chủ khí tài trang bị, nhất là khí tài trang bị mới, hiện đại; đồng thời, đẩy mạnh áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, công nghệ, phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, nâng cao năng suất, hiệu quả thi công đối với từng hạng mục, công trình. Từ thực tiễn thực hiện nhiệm vụ, nhiều sáng kiến, cải tiến kỹ thuật có giá trị đã được ra đời, tiêu biểu như: “Giải pháp kỹ thuật giảm âm, thoát khói và cơ động pháo trong đường hầm”, “Giải pháp đào bạt nhỏ, chui sớm”, “Cải tiến kỹ thuật ván khuôn, áp dụng phụ gia cho bê tông”,... đã khắc phục tình trạng bắn pháo trong hầm, bộ đội bị nhức tai, chảy máu và dễ bị lộ hầm pháo khi bắn; giúp giữ bí mật công trình, tiết kiệm khối lượng đào bạt, tăng khả năng an toàn khi thi công các đầu hầm, tăng khả năng chống thấm, nâng cao chất lượng kỹ thuật, mỹ thuật, tiết kiệm và bảo đảm độ vững chắc của công trình... Đặc biệt, binh chủng đã nghiên cứu, thiết kế biện pháp thi công đường hầm trong môi trường cát, đường hầm khâu độ lớn (chưa được ứng dụng ở nước ta), khắc phục việc đào hở khối lượng lớn, phá vỡ môi trường tự nhiên. Nhờ đó, hơn 10 năm qua, BĐCB đã xây dựng được hàng trăm đường hầm, trong đó có những đường hầm khâu độ lớn; hàng ngàn công sự bê tông nguyên khối... bảo đảm chất lượng cao, an toàn tuyệt đối.

Để góp phần nâng cao khả năng bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc, những năm gần đây, BĐCB vinh dự được giao nhiệm vụ xây dựng, sửa chữa, nâng cấp các công trình trọng yếu trên tuyến biển, đảo, nhà giàn DKI. Đây là nhiệm vụ hoàn toàn mới và có ý nghĩa chiến lược, với tính chất nhiệm vụ hết sức phức tạp, liên quan đến nhiều ngành, nhiều cấp, đòi hỏi phải tập trung cao sự lãnh đạo, chỉ huy, chỉ đạo trong quá trình thực hiện. Mặt khác, các công trình đòi hỏi yêu cầu cao về khoa học-công nghệ, trong khi trang thiết bị thi công của ta còn thiếu, trình độ kỹ thuật, kinh nghiệm thi công trên biển, đảo chưa nhiều, khối lượng thi công lớn (gần 6.000 tấn vật tư, kết cấu cho mỗi công trình), địa điểm thi công xa đất liền từ hàng trăm ki-lô-mét, khí hậu, thời tiết rất khắc nghiệt... Với tinh thần trách nhiệm cao trước nhiệm vụ, binh chủng đã chủ động hiệp đồng chặt chẽ với các lực lượng có liên quan, đề xuất phương án thiết kế, thi công đúng kế hoạch, tính khả thi cao. Trong quá trình triển khai thực hiện, các đơn vị công binh luôn nêu cao tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; vừa làm, vừa nghiên cứu, rút kinh nghiệm, xử lý kịp thời các vướng mắc nảy sinh. Mặc dù nhiều công trình phải thi công trong điều kiện mưa bão, sóng to, gió lớn, song BĐCB vẫn quyết tâm bám biển, bám công trình, thi công hoàn thành đạt và vượt kế hoạch đề ra, tiết kiệm cho ngân sách Nhà nước hàng trăm tỷ đồng...

Những nhiệm vụ mà BĐCB đã và đang thực hiện dù là trong thời bình nhưng không kém phần khó khăn, gian khổ, hy sinh, mất mát, thực sự là nhiệm vụ “chiến đấu trong thời bình”. Từ năm 2000 đến nay, đã có nhiều cán bộ, chiến sĩ công binh dũng cảm hy sinh trong khi làm nhiệm vụ; từ đó cũng xuất hiện nhiều cá nhân, tập thể tiên tiến xuất sắc, những tấm gương sáng ngời chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc đó, ngày 13-12-2013, binh chủng vinh dự được Nhà nước tặng thưởng danh hiệu cao quý “Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân” lần thứ hai.

Phát huy truyền thống đơn vị hai lần Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cán bộ, chiến sĩ BCCB đang nỗ lực học tập, rèn luyện, không ngừng nâng cao bản lĩnh chính trị, trình độ chuyên môn, xây dựng binh chủng “Cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại”, sẵn sàng nhận và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao.

Thiếu tướng TRẦN HỒNG MINH, Tư lệnh Binh chủng Công binh