QĐND - Với tầm nhìn chiến lược của Đảng, ngày 7-9-1945, tại Bắc Bộ Phủ, Chủ tịch Hồ Chí Minh giao nhiệm vụ cho đồng chí Hoàng Văn Thái thành lập Bộ Tổng tham mưu (BTTM). Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng và Bác Hồ, cùng với tư duy nhạy bén, sáng tạo và sự nỗ lực vượt qua muôn vàn gian khó trong giai đoạn đầu thành lập, BTTM vừa nghiên cứu xây dựng, phát triển tổ chức biên chế, lực lượng, vừa chỉ đạo đánh bại chiến lược chiến tranh “đánh nhanh, thắng nhanh” của thực dân Pháp, góp phần xây đắp nên truyền thống “Trung thành-mưu lược, tận tụy-sáng tạo, đoàn kết-hiệp đồng, quyết chiến-quyết thắng”.

Ngay trong những ngày đầu, cơ quan BTTM đã nhanh chóng được thành lập bao gồm các phòng: Tác chiến-Đồ bản, Tình báo, Thông tin liên lạc quân sự, Văn phòng và Đội vệ binh... Đảng viên trong cơ quan có 2 đồng chí: Hoàng Văn Thái và Hoàng Đạo Thuý(1). Đầu năm 1946, Trung ương Quân ủy quyết định thành lập Tổ Đảng ở BTTM với danh nghĩa một “Phân chi bộ Đảng”(2), sinh hoạt chung trong Chi bộ Bộ Quốc phòng, đồng chí Hoàng Văn Thái được chỉ định làm Tổ trưởng. Đây là tổ chức đảng tiền thân của Đảng bộ BTTM-Cơ quan Bộ Quốc phòng ngày nay(3).

Hội nghị xây dựng Vệ Quốc đoàn cuối tháng 10-1945. Ảnh tư liệu

Ngay sau khi thành lập, BTTM đã tiến hành nhiều công tác cấp bách, to lớn như: Chỉ đạo xây dựng và phát triển LLVT nhân dân; tổ chức bộ đội Nam tiến chi viện cấp tốc cho chiến trường Nam Bộ, Nam Trung Bộ kháng chiến chống Pháp; đấu tranh với quân Tưởng và bọn tay sai để bảo vệ chính quyền cách mạng; chỉ đạo đấu tranh buộc Pháp thi hành Hiệp định sơ bộ (6-3-1946) và chỉ đạo chuẩn bị mọi mặt cho cuộc kháng chiến lâu dài của toàn dân tộc dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Ngày 19-12-1946, kháng chiến toàn quốc bùng nổ. Thực hiện Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh và mệnh lệnh chiến đấu của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, BTTM đã kịp thời chuyển mệnh lệnh chiến đấu đến các LLVT trong cả nước. Nhờ theo dõi nắm chắc diễn biến tình hình, có sự chuẩn bị về lực lượng, phương án và kế hoạch tác chiến, BTTM đã tổ chức, chỉ đạo cuộc chiến đấu ở thủ đô Hà Nội và các thị xã giành thắng lợi quan trọng, bước đầu làm thất bại kế hoạch “đánh nhanh, thắng nhanh” của địch, tạo đà cho bước phát triển của cuộc kháng chiến.

Trước âm mưu của thực dân Pháp nhằm mở rộng chiến tranh, đánh chiếm rộng ra cả nước, BTTM đã chỉ đạo LLVT phối hợp với toàn dân tiến công đồng loạt quân địch ở một số thành phố, thị xã; chỉ đạo, chỉ huy cuộc chiến đấu nhiều ngày trong các thành phố, nhất là thủ đô Hà Nội và chuyển cả nước sang chiến tranh; chỉ đạo di chuyển lực lượng và xây dựng căn cứ địa Việt Bắc-Thủ đô kháng chiến.

 Nắm chắc tình hình và dự báo trước âm mưu của địch, BTTM nhận định, địch sẽ đánh lên Việt Bắc, chiếm một số tỉnh: Thái Nguyên, Phú Thọ, Tuyên Quang. Ngày 7-10-1947, địch sử dụng 3 binh đoàn cơ động đánh lên Việt Bắc, hình thành các gọng kìm đánh sâu vào căn cứ nhằm tiêu diệt chủ lực, bắt cơ quan đầu não của ta để nhanh chóng kết thúc chiến tranh. Trước sức tấn công ồ ạt của địch, quán triệt tư tưởng chỉ đạo về cách đánh “chiến thuật căn bản của ta là du kích chiến và vận động chiến”, BTTM đã chỉ đạo bộ đội và dân quân du kích thực hiện chủ trương tránh chỗ mạnh, cơ động, bảo toàn lực lượng, bao vây, bám đánh, quấy rối, tiêu hao, tiêu diệt đồng thời triệt để làm “vườn không nhà trống”, chặt đứt giao thông, ngăn cản vận tải tiếp tế khiến quân Pháp rơi vào tình trạng căng thẳng, bị động chống đỡ. Mặt khác, BTTM điều động, tổ chức 30 đại đội độc lập, 18 tiểu đoàn tập trung, phân tán hoạt động làm nòng cốt cho chiến tranh du kích, đã tổ chức đánh hơn 200 trận, làm nên thắng lợi của Chiến dịch Việt Bắc, đánh bại chiến lược “đánh nhanh, thắng nhanh” của thực dân Pháp.

Công tác xây dựng LLVT được BTTM chỉ đạo và tổ chức chặt chẽ. Từ tháng 5-1946, tổ chức quân đội thống nhất lấy tên là Quân đội Quốc gia Việt Nam. Từ tiểu đội đến trung đoàn được tổ chức theo “tam tam chế” (mỗi đơn vị có 3 đơn vị trực thuộc). Đến cuối 1946 đã tổ chức được 31 trung đoàn, 25 chi đội, đồng thời đẩy mạnh xây dựng dân quân du kích. Công tác huấn luyện được BTTM chỉ đạo tiến hành tích cực, nhất là khâu đào tạo cán bộ. BTTM đã mở Lớp Quân chính Bắc Sơn (4-1946), cùng Bộ Quốc phòng tổ chức Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn (17-4-1946) và các lớp bổ túc ở Sơn Tây; tổ chức Trường Lục quân Quảng Ngãi, đào tạo cán bộ cho khu vực miền Trung, tổ chức các trường quân chính đào tạo cán bộ sơ cấp cho các chiến khu... Một lực lượng lớn cán bộ được đào tạo, bồi dưỡng trong giai đoạn này đã cung cấp cán bộ kịp thời cho nhiệm vụ xây dựng và chiến đấu của quân đội trong cuộc kháng chiến trường kỳ, gian khổ chống thực dân Pháp và trong các cuộc chiến tranh giải phóng và bảo vệ Tổ quốc sau này...

-------------------

(1) Lịch sử Đảng bộ BTTM - Cơ quan BQP

(2)-Các đồng chí tham gia thành lập “Phân chi bộ Đảng” gồm: Hoàng Văn Thái, Hoàng Minh Đạo, Lê Vân, Phạm Toàn, Hồ Tôn Vinh

(3)- Lịch sử Đảng bộ BTTM-Cơ quan BQP

Thượng tá NGUYỄN THÀNH VIỆT