20 năm xây dựng và trưởng thành của Cụm Kinh tế - Khoa học - Dịch vụ (DK1) trên thềm lục địa phía Nam của Tổ quốc là một chặng đường nhiều gian nan, vất vả nhưng rất đỗi hào hùng. Nơi đây, nhiều thế hệ cán bộ, chiến sĩ, nhân viên đã vượt qua nhiều khó khăn, gian khổ, đổ bao mồ hôi, xương máu để giữ vững chủ quyền vùng biển, thềm lục địa thiêng liêng của Tổ quốc.

Nhà giàn Phúc Tần D trên thềm lục địa phía Nam. Ảnh: Xuân Cường

Được thành lập ngày 5-7-1989 theo chỉ thị của Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (nay là Thủ tướng Chính phủ), Cụm Kinh tế - Khoa học - Dịch vụ (DK1) thuộc sự quản lý hành chính của Đặc khu Vũng Tàu - Côn Đảo (nay là tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu). Không chỉ là nơi bảo vệ chủ quyền biển đảo, thềm lục địa của Tổ quốc, DK1 còn là nơi đặt đèn biển, trạm nghiên cứu khí tượng-thủy văn, nghiên cứu quy luật hoạt động của hải lưu, địa chất trong lòng biển...

Thực hiện chỉ thị của Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, các cơ quan chức năng đã tiến hành thăm dò, khảo sát, thiết kế, thi công, xây dựng các nhà giàn DK1. Kể từ ngày được thành lập, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ, nhân viên nhà giàn đã vượt qua khó khăn, gian khổ, kiên cường bám trụ nơi đầu sóng, ngọn gió với tinh thần “Còn người, còn biển, còn nhà giàn, khó khăn chẳng sờn lòng, gian nan không lùi bước”.

Đóng cách bờ hàng trăm hải lý, trên những rặng san hô của thềm lục địa phía Nam, những cán bộ, chiến sĩ, nhân viên đơn vị DK1 hôm nay không thể nào quên được những tháng ngày đầu tiên đầy gian khổ. Họ chia nhau từng ca nước ngọt, nhường nhau từng cọng rau xanh, tin tức đất liền chỉ có chiếc đài bán dẫn nhỏ, sách báo đương nhiên là “của hiếm”. 20 năm trôi qua, được sự quan tâm của cả nước, giờ đây, điều kiện sinh hoạt, công tác ở nhà giàn đã có nhiều thay đổi. Nhà giàn đã vững chắc hơn trước những “cơn thịnh nộ của thiên nhiên”. Nước ngọt được trữ vào mùa mưa và dùng trong mùa khô, tuy không nhiều nhưng cũng đáp ứng được nhu cầu thiết yếu trong cuộc sống, sinh hoạt của cán bộ, chiến sĩ, nhân viên nhà giàn. Mỗi tối, với hệ thống ăng ten thu trực tiếp từ vệ tinh, cán bộ, chiến sĩ và nhân viên trên mỗi nhà giàn lại quây quần bên chiếc ti-vi xem thời sự. Những bồn rau xanh với giống và đất mang từ đất liền ra luôn được họ nâng niu, chăm sóc, che chắn cẩn thận. Theo từng chuyến tàu, sách báo, thư từ được chuyển ra đây đều đặn hơn.

Lễ tưởng niệm các liệt sĩ DK1 hy sinh trên thềm lục địa phía Nam. Ảnh: Xuân Cường

Với DK1, khó khăn không chỉ là đời sống vật chất, tinh thần, mà họ - những con người ngày đêm bám biển, luôn phải đối mặt với hiểm nguy của thiên nhiên. Đất nước không còn chiến tranh, nhưng để giữ vững chủ quyền biển đảo, thềm lục địa, đã có 13 cán bộ, nhân viên DK1 hy sinh trong khi thực hiện nhiệm vụ. Hầu hết trong số họ đều ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, khi bao nhiêu hoài bão, khát vọng vẫn còn đang ở phía trước. Đó là Trung úy, Phó trạm trưởng về chính trị Nguyễn Hữu Quảng, y sĩ Trần Văn Là và nhân viên cơ điện Hồ Văn Hiền. Các anh đã hy sinh khi trạm Phúc Tần 3 đổ sập trong giông bão lúc 2 giờ sáng ngày 5-12-1990. Chỉ một tháng sau, tàu HQ 666 trực tại Trạm 1B cũng bị chìm sau những đợt sóng lớn dữ dội, Thuyền phó quân sự Phạm Tảo và máy trưởng Lê Tiến Cường anh dũng hy sinh. Trong cơn bão lịch sử ngày 14-12-1998, thiên nhiên lại cướp đi ba người con ưu tú của DK1. Trạm trưởng Vũ Quang Chương cùng hai nhân viên Lê Đức Hồng và Nguyễn Văn An đã mãi mãi nằm lại trong lòng biển sâu.

20 năm nhuộm đỏ máu của bao đồng đội, những nhà giàn vẫn hiên ngang giữa mênh mông trời biển trên thềm lục địa Tổ quốc. Từ đây, lớp lớp cán bộ, chiến sĩ, nhân viên của DK1 đã được tôi luyện, trưởng thành. Thực hiện nhiệm vụ bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo, những cán bộ, chiến sĩ DK1 hôm nay tiếp tục nêu cao phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ, không sợ hy sinh, gian khổ, giữ vững danh hiệu “Đơn vị Anh hùng LLVT nhân dân”, tô thắm thêm truyền thống của nhà giàn DK1: “Đoàn kết, hiệp đồng, khắc phục khó khăn, kiên trì cảnh giác, giữ vững chủ quyền”.

Đại tá TRƯƠNG CÔNG THẾ - Chính ủy Đoàn M71