QĐND - Tháng 12-1968, trong trận đánh mang mật danh X2, Đội Quyết tử thuộc một đơn vị bộ đội địa phương tỉnh Quảng-Đà phối hợp với du kích xã Hòa Hải bất ngờ tập kích vào Trung đoàn 105 thông tin của Mỹ tại sân bay Nước Mặn, phá hủy một máy bay và phá hủy toàn bộ khí tài của địch. Thừa thắng, Đội Quyết tử tiếp tục thực hiện nhiệm vụ tập kích sân bay Nước Mặn. Tuy nhiên, trận đánh không thành, toàn đội phải rút lui về hang Âm Phủ thuộc hệ thống Ngũ Hành Sơn.

Địch quyết tâm tiêu diệt lực lượng của ta nên cho quân vây kín hang. Chúng còn huy động xe tăng, máy bay bắn phá và đưa gần 100 lính cơ động tiến công vào hang. Cán bộ, chiến sĩ Đội Cảm tử bình tĩnh, khôn khéo lừa địch vào trong hang, rồi bố trí phòng thủ các nơi trọng yếu, ẩn nấp sau từng vách đá. Khi địch vào đến các vị trí ta bố trí phục kích trong hang, toàn đội ném lựu đạn và tập trung hỏa lực bắn vào đội hình địch. Bị thiệt hại nặng, nhưng địch quyết tâm tiêu diệt Đội Cảm tử trong hang. Chúng đổ quân tăng viện, dùng hỏa lực bắn vào hang. Đội Cảm tử lợi dụng địa hình trong hang trú ẩn, nên vẫn bảo toàn được lực lượng.

Đến 12 giờ trưa, địch tạm rút quân. Phán đoán âm mưu địch còn trở lại, nên Đội Cảm tử củng cố trận địa, gom lại súng đạn để tiếp tục chiến đấu. Đúng như dự đoán, buổi chiều, địch bổ sung quân nhiều hơn. Nhưng Đội Cảm tử đã chuẩn bị tốt, vận dụng linh hoạt các hình thức chiến đấu nên đến chiều tối địch phải rút quân. Đêm xuống, lợi dụng địa hình, Đội Cảm tử thu chiến lợi phẩm và rút lui an toàn. Trận đánh thể hiện sự mưu trí, dũng cảm, quyết chiến với địch; các vị trí chiến đấu hiệp đồng, phối hợp, hỗ trợ với nhau chặt chẽ, lợi dụng tối đa địa hình để đánh địch và phòng thủ, bảo vệ, bảo toàn lực lượng. Được tin, Chủ tịch Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam Nguyễn Hữu Thọ đã điện tuyên dương công trạng và tặng Huân chương Chiến công hạng nhất cho Đội Cảm tử.

Quang Phát