QĐND - Sau thất bại trong dịp Tết Mậu Thân 1968, địch trên chiến trường Khu 6 co cụm lại phòng thủ ở các thị xã, thị trấn và dựa vào Lữ đoàn kỵ binh không vận 506 để đối phó với ta. Trên đà thắng lợi, Tiểu đoàn 840 Khu 6 tiếp tục tiến công tiêu diệt địch, trong đó trận Bàu Mận đã tổ chức đội hình hợp lý, tạo thế nhử địch, vận động tiến công diệt quân Mỹ.
Bàu Mận nằm ở phía bắc Quốc lộ 1A, cách thành phố Phan Thiết 70km về phía bắc, là một bàu cạn nằm giữa khu ruộng lúp xúp; địa hình khó ngụy trang, nhưng có thể quan sát được xa và tạo yếu tố bất ngờ. Đêm 10-5-1968, Đại đội 2 của Tiểu đoàn 840 sử dụng một lực lượng nhỏ chốt chặn và dụ địch, lực lượng còn lại nhanh chóng vận động dọc bờ sông đánh vào bên sườn, phía sau đại đội bảo an, làm cho địch thiệt hại nặng buộc phải tháo chạy về Hòa Đa nhờ quân Mỹ đến ứng cứu.
Trưa cùng ngày, Lữ đoàn kỵ binh không vận 506, có sự chi viện của pháo hạm thực hành hỏa lực chuẩn bị, đổ bộ hai đại đội xuống cách Bàu Mận 1,5km, triển khai lực lượng tiến công vào trận địa của Đại đội 2. Dựa vào công sự, trận địa chuẩn bị sẵn, Đại đội 2 phát huy sở trường đánh gần tiêu diệt nhiều lực lượng địch ngay trước chiến hào, tạo điều kiện cho Đại đội 1 từ phía sau vận động tiến công đánh lui quân Mỹ. 13 giờ cùng ngày, địch đổ bộ thêm hai đại đội tăng viện đến Bàu Mận, tiến công vào trận địa của Đại đội 1 và 2 của Tiểu đoàn 840. Cả hai đại đội bám trụ kiên cường, chiến đấu dũng cảm bẻ gãy các đợt tiến công của địch. Từ phía sau, Đại đội 3 lợi dụng địa hình, địa vật nhanh chóng cơ động lực lượng, hiệp đồng chặt chẽ, tiêu diệt địch và đẩy lùi các đợt tiến công của chúng. Trận đánh diễn ra quyết liệt. Đến chiều tối, phán đoán được ý định co cụm của địch, chỉ huy tiểu đoàn lệnh cho bộ phận hỏa lực cối 82mm bắn mạnh vào khu vực địch co cụm, sau đó đồng loạt xung phong tiêu diệt địch, khiến chúng hoảng loạn tháo chạy.
Trận vận động phục kích Bàu Mận giành thắng lợi nhờ vận dụng thành công nghệ thuật tổ chức đội hình hợp lý, tạo thế nhử địch, xây dựng trận địa tương đối liên hoàn, phát huy sở trường đánh gần, hạn chế sức mạnh hỏa lực và sức cơ động cao của địch, nhử chúng vào thế trận đã cài sẵn của ta.
Nguyễn Văn Bạo