Đánh giá về những hạn chế trong công tác xây dựng Đảng, Báo cáo chính trị Đại hội XII của Đảng nêu rõ: “Chưa khắc phục được tình trạng ban hành nhiều nghị quyết; một số nghị quyết nội dung thiếu tính khả thi, chưa tính kỹ nguồn lực và điều kiện thực hiện...”. Để khắc phục tình trạng nêu trên, phóng viên Báo Quân đội nhân dân đã khảo sát, tìm hiểu nguyên nhân, rút ra kinh nghiệm ở một số tổ chức đảng.

Vừa nghe chúng tôi nêu vấn đề chất lượng việc ban hành nghị quyết và hiệu quả trong tổ chức thực hiện nghị quyết của cấp ủy, tổ chức đảng; Thượng tá Nguyễn Ngọc Đoàn, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Lữ đoàn 202 (Quân đoàn 1) không trả lời ngay mà đưa cho chúng tôi xem một số cuốn dự thảo nghị quyết của cấp ủy các cấp. Thấy tôi tỏ ra ngạc nhiên, anh Đoàn liền giải thích:

- Nói ngay chắc các anh chưa tin, nên muốn để các anh xem trước, “trăm nghe không bằng một thấy”. Chất lượng của nghị quyết và hiệu quả tổ chức thực hiện nghị quyết phụ thuộc vào vai trò của cấp ủy, đặc biệt là bí thư cấp ủy, mà trước hết là trách nhiệm trong quán triệt nghị quyết của cấp trên để chuẩn bị nội dung dự thảo nghị quyết của cấp mình.

Thượng úy Nguyễn Văn Chuẩn, Chính trị viên phó Đại đội 8 (Tiểu đoàn 5, Trung đoàn 148, Sư đoàn 316) kiểm tra đường ngắm cho chiến sĩ mới. Ảnh: Hồng Sáng. 

Theo anh Đoàn, để tổ chức thực hiện hiệu quả nghị quyết cái chính là cấp ủy, bí thư cấp ủy phải hiểu được nghị quyết đó lãnh đạo nhiệm vụ gì, những giải pháp nào cần quan tâm và tập trung thực hiện. Vì vậy, để nắm chắc được những điều cốt lõi của nghị quyết, nhất là nghị quyết của cấp trên thì không có cách nào khác là từng cấp ủy viên, bí thư cấp ủy phải chủ động nghiên cứu, từ đó cụ thể hóa vào thực tiễn tình hình nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị. Thực tiễn, do vẫn còn tồn tại tình trạng một số cấp ủy, bí thư cấp ủy không tự nghiên cứu, quán triệt nghị quyết của cấp trên, nên khi soạn thảo nghị quyết của cấp mình đều rất chung chung. Nghị quyết của cơ sở, nhất là cấp chi bộ phải thật cụ thể, tỉ mỉ, xác định rõ từng nội dung công việc.

Đem theo những suy nghĩ của anh Đoàn, tôi hỏi Thượng tá Nguyễn Đức Hưng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Sư đoàn 308 (Quân đoàn 1):

- Không chủ động nghiên cứu nghị quyết, không tự mình nghiên cứu nghị quyết của cấp ủy, bí thư cấp ủy không phải chuyện bây giờ mới nói. Nhưng vì sao chúng ta vẫn chưa khắc phục được tình trạng này?

- Đúng vậy, đây không phải là vấn đề mới, nhưng lại chưa được khắc phục một cách triệt để. Ở đơn vị chúng tôi, theo chỉ đạo của Thường vụ Đảng ủy Quân đoàn, khi nhận được nghị quyết của cấp trên, cơ quan chính trị có trách nhiệm sao gửi đến từng chi bộ để tổ chức học tập, quán triệt và thực hiện. Tiếp đó, Đảng ủy Sư đoàn tiến hành kiểm tra nhận thức của từng cấp ủy viên, mà tập trung vào bí thư cấp ủy. Hình thức kiểm tra cũng được tổ chức linh hoạt, có thể kiểm tra theo chuyên đề, nhưng cũng có thể kết hợp kiểm tra toàn diện các mặt công tác của từng cơ quan, đơn vị. Việc kiểm tra không phải chỉ khi thành lập các đoàn kiểm tra mới tiến hành, mà chúng tôi xác định là công việc thường xuyên, hằng ngày của bí thư cấp ủy cấp trên đối với bí thư cấp ủy cấp dưới, đối với cán bộ, đảng viên thuộc quyền. Mặt khác, đã kiểm tra là có kết luận, có thông báo và là căn cứ để xem xét, phân loại chất lượng cán bộ, đảng viên theo từng tháng, quý, năm.

Kiểm chứng những điều anh Hưng, anh Đoàn nói, chúng tôi trực tiếp gặp gỡ, trò chuyện với một số cán bộ, đảng viên thuộc Đảng bộ Sư đoàn 308 và Đảng bộ Lữ đoàn 202. Không chỉ trả lời rành mạch những câu hỏi do chúng tôi đặt ra, mà không ít đảng viên còn chủ động phân tích khá sâu nhiều vấn đề có liên quan, ví như những quan điểm mới của Đảng về bảo vệ Tổ quốc được thể hiện trong Báo cáo chính trị Đại hội XII; hay vai trò của thành tố “Bảo vệ vững chắc Tổ quốc” trong tiêu đề của Báo cáo chính trị... Quả thực, đây là những vấn đề mới mà nếu không dành thời gian nghiên cứu kỹ thì thật khó có thể luận giải một cách căn cơ.

Với một cách tiếp cận khác, Thượng tá Nguyễn An Phong, Phó chính ủy Sư đoàn 316 (Quân khu 2) thì cho rằng đúng là phải tích cực, chủ động học tập, nghiên cứu, quán triệt nghị quyết của cấp trên, nhưng điều quan trọng hơn là phải cụ thể hóa những chủ trương, giải pháp ấy sát thực với đặc điểm, tình hình nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị. Bởi, nếu chỉ học thuộc nghị quyết của cấp trên, nhưng không cụ thể hóa và thể hiện được tinh thần ấy vào nghị quyết của cấp mình thì rơi vào tình trạng “lý thuyết suông”. Vì vậy, vấn đề đặt ra là năng lực quán triệt và tổ chức thực hiện nghị quyết của cấp ủy, tổ chức đảng, mà trước hết là của bí thư cấp ủy. Những năm qua, Đảng ủy Sư đoàn 316 không chỉ quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo việc tổ chức học tập, quán triệt nghị quyết các cấp, mà còn có nhiều hình thức, biện pháp bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ cấp ủy viên, bí thư cấp ủy các cấp, nhất là cấp chi bộ. Thượng tá Nguyễn An Phong cho biết:

- Thường vụ Đảng ủy Sư đoàn thường xuyên làm việc với cấp ủy cấp dưới về kết quả tổ chức thực hiện nghị quyết. Thông qua các buổi làm việc, chúng tôi vừa cùng với cấp ủy cấp dưới tìm giải pháp tháo gỡ những khó khăn, xác định cụ thể nguyên nhân của những mặt, những vấn đề còn hạn chế; đồng thời cũng là dịp bồi dưỡng năng lực thực tiễn cho cấp ủy viên và bí thư cấp ủy các cấp.

Với những chủ trương, giải pháp nêu trên, cấp ủy các đơn vị mà chúng tôi có điều kiện khảo sát đã từng bước nâng cao được năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của cấp ủy, tổ chức đảng; đặc biệt là năng lực ra nghị quyết và tổ chức thực hiện nghị quyết. Chất lượng hoàn thành nhiệm vụ chính trị của các đơn vị nêu trên đều được các cấp ghi nhận và đánh giá cao. Như vậy, có thể khẳng định rằng: Nâng cao chất lượng việc ra nghị quyết và hiệu quả thực hiện nghị quyết phụ thuộc vào nhiều yếu tố, nhiều vấn đề, nhưng điều quan trọng nhất và có ý nghĩa quyết định là cấp ủy từng cấp phải nắm chắc chủ trương của cấp trên; linh hoạt, sáng tạo trong triển khai thực hiện. Hơn nữa, nghị quyết lãnh đạo của cấp mình phải xác định cụ thể từng chỉ tiêu, đồng thời phân công rõ người, rõ việc và chịu trách nhiệm đến cùng với mỗi phần việc. Nghị quyết lãnh đạo của cấp dưới không phải là sự sao chép nghị quyết của cấp trên, mà chính là bước cụ thể hóa trở thành chủ trương, giải pháp trong lãnh đạo, tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị của từng cơ quan, đơn vị.

LÊ LONG KHÁNH