“Kiến trúc sư” cột sống

QĐNĐ Online - Buổi chiều muộn một ngày cuối năm Kỷ Sửu, mưa phùn lạnh buốt, trên các ngả đường Hà Nội, dòng người xe chạy hối hả, tất bật chuẩn bị đón Tết Canh Dần. Không ồn ào, náo nhiệt, nhưng không khí làm việc cũng đang diễn ra hết sức khẩn trương, nghiêm túc tại Khoa Phẫu thuật thần kinh (B9) của Bệnh viện Quân y 103. 

Cơ hội mới cho bệnh nhân thoái hóa cột sống

Các y bác sĩ Khoa B9 thăm khám bệnh nhân sau phẫu thuật.

Chúng tôi đến Khoa B9, Bệnh viện 103 vào thời điểm hơn 2 tháng sau khi các bác sĩ ở đây thực hiện thành công “Kỹ thuật cố định cột sống bằng thiết bị đặt liên gai sau” (DIAM) lần đầu tiên ở Việt Nam. Mặc dù đã hẹn trước, nhưng phải gần 1 giờ sau chúng tôi mới gặp được Đại tá, tiến sĩ Vũ Văn Hòe, Chủ nhiệm Khoa B9 – chủ trì đề tài.  Thấy chúng tôi có vẻ ái ngại khi biết anh vừa đứng mổ suốt từ sáng chưa kịp nghỉ, anh xua tay nói: “Công việc của chúng tôi thường như vậy, lâu rồi thành quen, bộ đội mà”. Anh cười và bắt đầu kể về đề tài DIAM: “Ngày 10-11-2009 thật sự đặc biệt đối với Bệnh viện 103, Khoa B9 và tập thể 11 bác sĩ trực tiếp tham gia đề tài. Lần đầu tiên tại Việt Nam, Khoa B9 – Bệnh viện Quân y 103 với sự giúp đỡ, hướng dẫn của chuyên gia Xin-ga-po đã tiến hành phẫu thuật, cố định cột sống bằng DIAM thành công”. Ca đầu tiên áp dụng kỹ thuật mới là bệnh nhân Thái Văn Quang, 44 tuổi, quê ở xóm Hồng Lợi, xã Nghĩa Hồng, huyện Nghĩa Đàn, tỉnh Nghệ An. Chỉ 10 ngày sau phẫu thuật, anh Quang đã có thể đi lại và ra viện, trở về quê với sinh hoạt bình thường. Phương tiện chính của kỹ thuật này là dụng cụ cố định cột sống bằng DIAM, được làm từ si-li-côn, vỏ được tráng lớp Polyester, có vai trò hấp thụ lực chịu tải giống như “nhíp ô tô”, hỗ trợ đoạn cột sống thoái hóa ở cả hai tư thế cúi và ưỡn nhờ khả năng đàn hồi mạnh mẽ, tương thích với chuyển động của cột sống, giúp người bệnh cử động lại bình thường. Trước đây, các bệnh viện trong nước chưa thực hiện được kĩ thuật này vì không có đủ thiết bị, chuyên môn cần thiết, nên chủ yếu áp dụng phương pháp truyền thống là cố định cột sống bằng nẹp vít qua cuống. Tuy nhiên, cách làm này khiến người bệnh cứng đoạn cột sống gây khó khăn trong sinh hoạt sau khi phẫu thuật, thậm chí, nhiều ca phải mổ đi mổ lại nhiều lần. Đồng cảm với nỗi đau của người bệnh, với ý thức vươn lên trong chuyên môn, tinh thần dũng cảm vượt khó của người lính, tập thể y bác sĩ B9 đã xin trên cho phép nhập khẩu thiết bị mới từ Mỹ và thuê chuyên gia nước ngoài chuyển giao công nghệ. Sau ca mổ đầu tiên, các y bác sĩ của khoa tiến hành rút kinh nghiệm, đọc tài liệu, nghiên cứu ứng dụng hiệu quả cho từng trường hợp. Đến nay, các thầy thuốc áo lính của Khoa B9 đã hoàn toàn làm chủ công nghệ, kĩ thuật mới, tiến hành phẫu thuật thành công cho 7 bệnh nhân.

Hiện nay, DIAM được chỉ định đặt cho các bệnh nhân thoát vị đĩa đệm, hẹp ống sống thắt lưng, hội chứng diện khớp và đĩa đệm làm chậm quá trình thoái hóa diện khớp… Tuy nhiên, còn một điều trăn trở đối với y bác sĩ B9 là giá thành của kĩ thuật mới khá cao (khoảng hơn 20 triệu đồng), bệnh nhân nghèo khó tiếp cận được.

Tâm huyết của những thầy thuốc áo lính

Cùng với các bác sĩ, chúng tôi tới thăm bệnh nhân Trần Đình Trung, 50 tuổi, quê ở xã Quang Thiệu, Kim Sơn, Ninh Bình, vừa được phẫu thuật cách đây 2 ngày, đang nằm điều trị tại khoa. Anh Trung nắm chặt tay các bác sĩ, xúc động kể: “Tôi bị đau cột sống đã 13 năm nay, khoảng 10 ngày trước khi mổ, tôi rất đau, không thể đi lại và chân trái gần như liệt. Tôi đã từng chữa trị một số nơi mà bệnh không thuyên giảm. Qua bạn bè giới thiệu, tôi được gia đình đưa đến Khoa B9, Bệnh viện 103. Hiện nay đã cắt cơn đau, chân trái cử động được rồi, chỉ còn đau chỗ vết mổ thôi”. Chị Đinh Thị Xuân, vợ anh Trung thì xúc động tâm sự: “Gia đình tôi trông cậy cả vào chồng tôi làm nghề lái xe. Tôi không có việc làm, 2 con đang đi học. Trước khi đến viện gia đình rất lo, chỉ sợ anh ấy bị hỏng cột sống thì chắc con tôi sẽ phải nghỉ học. Bây giờ mổ xong thấy anh ấy đỡ vậy, chúng tôi mừng lắm. Gia đình chúng tôi rất cảm phục các y bác sĩ quân đội”.

Chủ nhiệm khoa Vũ Văn Hoè cùng cồng nghiệp hội chẩn.

Khi được hỏi về thành tích cá nhân trong đề tài DIAM, Chủ nhiệm khoa Vũ Văn Hòe khiêm tốn cho biết, đó là công sức, tâm huyết chung của các thầy thuốc quân đội Khoa B9, đặc biệt là các bác sĩ như: Đại tá, tiến sĩ Nguyễn Hồng Minh; Đại tá, thạc sĩ Đặng Đình Nam; Trung tá, thạc sĩ Nguyễn Đức Trọng; Đại úy, thạc sĩ Nguyễn Thành Bắc; Đại úy, bác sĩ Hoàng Thanh Tùng… Qua các y bác sĩ của Khoa B9, chúng tôi được biết, hơn 20 năm trực tiếp đứng mổ, giảng dạy, nghiên cứu về phẫu thuật thần kinh và cột sống, bác sĩ Hòe dồn toàn bộ tâm trí nghiên cứu lĩnh vực phẫu thuật cột sống. Hằng ngày chứng kiến cơn đau hành hạ bệnh nhân về cột sống và những vất vả của gia đình người bệnh, anh luôn nung nấu suy nghĩ làm thế nào để phục hồi khả năng hoạt động bình thường cho người bệnh. Có thể nói, đề tài DIAM được thai nghén từ đó và thành công bước đầu của dự án thực sự là phần thưởng xứng đáng cho anh và đồng sự.

Chia tay các y bác sĩ Khoa B9, chúng tôi thêm hiểu và tự hào về những đồng đội không quản ngày đêm chăm sóc, chữa trị cho người bệnh. Họ, những người thầy thuốc áo lính, với trình độ chuyên môn và sự tận tâm phục vụ người bệnh (trong đó có tới 70% dân sự) góp phần củng cố tình quân-dân, khẳng định truyền thống, uy tín của Bệnh viện 103 và ngành Quân y.

Bài, ảnh: Thu Hùng - Trường Giang