Một khẩu đội tên lửa ở vị trí sẵn sàng chiến đấu.

Tháng 5, những chùm phượng đã thấp thoáng gọi hè. Bầu trời Thủ đô cao vời vợi, xanh trong. Bên các trận địa trực chiến của Đoàn phòng không Hà Nội, những quả đạn tên lửa như cán bút xiên xiên trên bệ phóng… Chỉ cần người chỉ huy phát lệnh, những nét xiên ấy sẽ gạch tên kẻ thù nếu chúng xâm phạm không phận của Tổ quốc.

Đoàn phòng không Hà Nội ra đời, gắn bó với sự nghiệp bảo vệ bầu trời Thủ đô từ sự gợi ý của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Người nói: “Hà Nội chưa có pháo cao xạ như nhà chưa có nóc”. Chính vì thế, ngày 19-5-1965, Bộ Tổng tư lệnh quyết định thành lập Bộ tư lệnh Phòng không Hà Nội. Là đơn vị được giao nhiệm vụ bảo vệ Thủ đô thân yêu, bao thế hệ những người lính của đoàn đã vững vàng trong lửa đạn lập công xuất sắc, tô thắm thêm truyền thống vẻ vang của Quân chủng Phòng không-Không quân (PK-KQ) anh hùng. Tự hào biết bao trong những ngày chiến tranh khói lửa ấy, cán bộ, chiến sĩ Đoàn phòng không Hà Nội vinh dự được nhiều lần đón Bác Hồ về thăm đơn vị. Có lẽ, với bất cứ đơn vị, địa phương nào, dù chỉ một lần thôi, được đón Bác về thăm đã là sự kiện lịch sử trọng đại, Đoàn phòng không Hà Nội có niềm tự hào đặc biệt khi 8 lần được đón Bác. Đại tá Nguyễn Viết Xuân, Chính ủy Đoàn nhớ thật kỹ từng mốc thời gian lịch sử ấy. Các thế hệ đi sau, dù không có may mắn được chứng kiến những lần Bác về thăm đơn vị nhưng những lời căn dặn, hình ảnh của Bác với cán bộ, chiến sĩ của Đoàn nói riêng và bộ đội PK-KQ nói chung mãi là nguồn động lực to lớn, cổ vũ họ vượt qua mọi thử thách.

Trò chuyện với Đại tá Nguyễn Viết Xuân giúp tôi hiểu rằng, sinh thời, Bác Hồ đã dành cho bộ đội phòng không Hà Nội tình cảm, sự quan tâm sâu sắc. Hà Nội là Thủ đô, là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của cả nước cần phải được bảo vệ an toàn, vững chắc. Tám lần về thăm, Bác Hồ đều ra tận trận địa thăm hỏi, kiểm tra, căn dặn tới tận người chiến sĩ. Ngay lần đầu tiên về thăm Đại đội 1 (Trung đoàn 230) tại trận địa Quảng Bá (25-7-1961), Bác căn dặn các chiến sĩ “Phải giữ gìn sức khỏe, ra sức học tập kỹ thuật, không được chủ quan thỏa mãn, phải tranh thủ học thêm văn hóa làm cơ sở tốt cho huấn luyện quân sự”. Vâng lời Bác dạy, Bộ đội phòng không Hà Nội luôn duy trì chặt chẽ, nền nếp công tác huấn luyện, bồi dưỡng, nâng cao trình độ tác chiến cho mọi đối tượng, sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu đạt hiệu suất cao nhất.

Tôi đến Đơn vị tên lửa H36 vào trung tuần tháng 5. Khắp mọi nơi, từ sở chỉ huy đến các phân đội, đài, trạm… đều toát lên bầu không khí thi đua sôi nổi. Thượng tá Lê Hữu Đa, Chính ủy đơn vị hồ hởi:

- Trong đội hình của Đoàn Phòng không Hà Nội, đơn vị chúng tôi vinh dự được hai lần đón Bác về thăm. Thời gian này, chúng tôi đang đẩy mạnh thực hiện việc “làm theo” tấm gương, đạo đức của Bác nên tất thảy cán bộ, chiến sĩ, ai cũng ra sức phấn đấu. Cuộc vận động đã thực sự tạo chuyển biến mạnh mẽ về ý thức trách nhiệm, tinh thần thực hiện nhiệm vụ trong toàn đơn vị.

Kết quả thực hiện nhiệm vụ của Đơn vị H36 thể hiện rõ nét khi đảm nhận trực ban SSCĐ khối A được quân chủng tặng cờ đơn vị khá nhất. Vũ khí, khí tài, thông tin, liên lạc... cho nhiệm vụ SSCĐ thường xuyên cũng luôn bảo đảm tốt. Năm nay, đơn vị tiếp tục tập trung vào huấn luyện kíp sở chỉ huy, kíp chiến đấu của các phân đội hỏa lực và dây chuyền sản xuất đạn. Ba kíp chiến đấu thường xuyên được hội thao, kiểm tra để bảo đảm sự phối hợp ăn khớp, nhịp nhàng nhất. Xuyên suốt quá trình đó, làm theo lời dạy của Bác, cả đơn vị nêu cao tinh thần tiết kiệm về thời gian, xăng, dầu, giờ mở máy để khai thác hiệu quả nhất vật tư, khí tài... Mỗi khi bước vào công việc, mọi người đều khẩn trương, cố gắng huấn luyện và làm việc với tinh thần cao nhất, không để lãng phí thời gian đồng thời nâng cao chất lượng từng nhiệm vụ. Các bộ phận còn phát huy sự cố gắng tại chỗ, đẩy mạnh phong trào củng cố cơ sở vật chất. Phân đội 61 hoàn chỉnh đoạn đường từ nhà ăn ra tận khu trận địa. Phân đội 63 làm đường từ khối cơ quan ra khu khí tài, bệ phóng... Phân đội 65 củng cố, sửa chữa nhà ăn, hàng rào bảo vệ đơn vị...

Chúng tôi tới thăm phân đội 62 thực hiện trực ban SSCĐ khối A. Chỉ huy trưởng phân đội, Đại úy Lê Anh Chiến cùng Thiếu tá, Chính trị viên Nguyễn Văn Hiệp có mặt với bộ đội ở các vị trí SSCĐ. Các anh bảo, học tập Bác Hồ trước hết là ở lề lối, tác phong làm việc, cán bộ bám sát đơn vị không chỉ có ý nghĩa động viên mà còn kịp thời chỉ bảo, giúp anh em khắc phục thiếu sót, rèn giũa tốt hơn những công việc thường ngày. Quan sát kíp chiến đấu do Trung úy Phan Công Hùng, Trung đội trưởng; Trung sĩ Lê Ngọc Việt, Khẩu đội trưởng; các hạ sĩ: Lê Văn Hinh, pháo thủ số 1; Lê Văn Thân, pháo thủ số 2; Đỗ Hồng Cầm, pháo thủ số 3... triển khai mệnh lệnh chiến đấu, nhịp nhàng điều khiển quả đạn tên lửa bóng loáng trên bệ phóng đơn... lòng tôi xốn xang và đầy sự ngưỡng mộ. Họ không nói nhưng giờ thì tôi hiểu hơn, vì sao trong chiến đấu (năm 1966), chính trên quê hương Nghệ An của Bác Hồ kính yêu, Đơn vị H36 đã bằng một quả đạn bắn rơi 2 máy bay Mỹ. Trận đánh “có một không hai” đó chính là cách mà bộ đội tên lửa đã thực hiện lời huấn thị của Bác “Một quả đạn bắn rơi máy bay là tốt. Một quả đạn mà bắn rơi hai máy bay càng tốt”...

Bài và ảnh: NGÔ ANH THU