Tham quan Trạm cơ sở thường trực (CSTT) thu, phát tín hiệu định vị vệ tinh tại thành phố Đà Nẵng, chúng tôi không khỏi ngỡ ngàng trước sự sáng tạo tuyệt vời của tập thể cán bộ, chiến sĩ Cục Bản đồ (Bộ Tổng tham mưu). Trạm CSTT Đà Nẵng đi vào hoạt động với hệ thống trang, thiết bị và công nghệ hiện đại nhất ở thời điểm hiện tại, đánh dấu bước khởi đầu thành công của dự án Hệ qui chiếu - Hệ tọa độ quân sự mới dành riêng cho nhiệm vụ quốc phòng.

Trao đổi với Thượng tá Nguyễn Đình Thành, Trưởng phòng Trắc địa - Địa hình (Cục Bản đồ), chúng tôi được biết, trước đây, công tác đo đạc bản đồ trong quân đội vẫn sử dụng nhiều Hệ qui chiếu - Hệ tọa độ (HQC-HTĐ) quốc gia và tận dụng hệ thống bản đồ UTM cũ của Mỹ để sản xuất tư liệu địa hình, định vị, dẫn đường.

Tuy nhiên, HQC-HTĐ quốc gia vẫn còn những hạn chế nhất định khi sử dụng trong lĩnh vực quốc phòng, nhất là trong công tác duy tu, nâng cấp hệ thống; khó sử dụng các công nghệ kết nối linh hoạt, truy cập từ xa qua mạng; khó sử dụng các dạng dịch vụ theo tiêu chuẩn mới của Tổ chức Hàng hải thế giới, Tổ chức Hải đăng thế giới và Ủy ban Kỹ thuật vô tuyến hàng hải… Vì vậy, được phép của Chính phủ, Bộ Quốc phòng đã chỉ đạo Cục Bản đồ tiến hành nghiên cứu, xây dựng HQC-HTĐ quân sự nhằm khắc phục những hạn chế nêu trên. Theo đó, Cục Bản đồ đã tiến hành nghiên cứu dựa trên giải pháp công nghệ hiện đại đang được áp dụng tại Việt Nam, tham quan, tìm hiểu công nghệ tại Hoa Kỳ, sự tư vấn của các chuyên gia trong và ngoài nước để đưa ra giải pháp công nghệ mới, phù hợp với mục tiêu, nhiệm vụ của dự án.

Dự án HQC–HTĐ quân sự bao gồm một số trạm CSTT với những chức năng được xác định hết sức cụ thể. Trạm CSTT Đà Nẵng ra đời là nấc thang đầu tiên để cán bộ, chiến sĩ Cục Bản đồ bước tiếp đến đích thành công của dự án. Tại lễ khánh thành, tôi cũng như nhiều đại biểu tham dự, trong lòng trào dâng niềm tự hào, cảm phục trước sự sáng tạo của những người lính đi đầu, đưa công nghệ thu, phát tín hiệu và định vị vệ tinh của nước ta sánh cùng kỹ thuật hiện đại của các nước trên thế giới.

HỒNG THẠNH