Bài 2: Công tác tư tưởng đi trước

Giải quyết thỏa đáng tình huống tư tưởng

Khi đặt vấn đề tìm hiểu về phương pháp tiến hành CTTT đối với cán bộ, chiến sĩ trong quá trình huấn luyện theo tình huống (HLTTH) của đơn vị, Đại tá Phạm Quang Hải, Chính ủy Sư đoàn 312, vui vẻ mời chúng tôi xuống cơ sở, tiếp xúc với bộ đội.

Ở Trung đoàn 141, câu chuyện về đồng chí chính trị viên tiểu đoàn ra tình huống trong huấn luyện chiến đấu được cán bộ, chiến sĩ các phân đội nhắc đến khá nhiều. Chuyện là, vào giữa tháng 11-2018, khi Đại đội 9, Tiểu đoàn 3 huấn luyện đề mục: "Đại đội bộ binh tiến công địch phòng ngự ở địa hình rừng núi", Thượng úy Nguyễn Hữu Linh, Đại đội trưởng Đại đội 9, lệnh cho Trung đội 1 cơ động mở cửa đánh chiếm đầu cầu. Cán bộ, chiến sĩ hừng hực khí thế, sử dụng lượng nổ phá nhiều lớp hàng rào thép gai của “địch”. Đúng thời điểm đó, Thiếu tá Lê Văn Điển, Chính trị viên Tiểu đoàn 3, ra tình huống với Trung úy Lê Quốc Hưng, Trung đội trưởng Trung đội 1: “Hỏa lực địch bắn rất mạnh về hướng cửa mở, một số chiến sĩ của Tiểu đội 1 bị thương, nhiều chiến sĩ trong Trung đội 1 tâm lý không ổn định, có tư tưởng không muốn tiến công”. Trung úy Lê Quốc Hưng nhanh chóng báo cáo cấp trên, xin chi viện hỏa lực, cử lực lượng đưa các chiến sĩ bị thương về tuyến sau; cùng các tiểu đội trưởng nhận định tình hình, củng cố quyết tâm chiến đấu, tổ chức lại lực lượng, động viên bộ đội triệt để lợi dụng hỏa lực chi viện của cấp trên tiếp tục mở cửa, tạo bàn đạp để các trung đội trong đại đội phát triển chiến đấu...

Chiến sĩ Tiểu đoàn Thông tin 18 (Sư đoàn 312) đọc báo trong giờ nghỉ trên thao trường. Ảnh: QUANG THẮNG

Ví dụ nữa về xử lý tình huống tư tưởng trong huấn luyện là thời gian Trung đoàn 165 tổ chức diễn tập vòng tổng hợp có bắn đạn thật (tháng 11-2018), khi vào vị trí trú quân bí mật, sau khi kiểm tra công sự trận địa của Trung đội 4 (Đại đội 10, Tiểu đoàn 6), Thượng úy Hoàng Văn Tuấn, Đại đội trưởng Đại đội 10, ra tình huống cho Thiếu úy Lê Khắc Sáng, Trung đội trưởng Trung đội 4: “Khu vực trú quân của Trung đội 4 bị lộ. Pháo địch đang bắn vào khu vực có lực lượng của phân đội. Trung đội 4 cơ động về hướng tây 3km, xây dựng công sự trận địa”. Trung đội 4 nhận mệnh lệnh của Đại đội trưởng Hoàng Văn Tuấn khi đêm đã khuya, cán bộ, chiến sĩ trong trung đội có vẻ chần chừ, bởi sau một chặng đường hành quân dài, ai cũng thấm mệt, vừa xây dựng xong công sự trận địa lại phải rời đi... Thiếu úy Lê Khắc Sáng hội ý với các tiểu đội trưởng, phân tích nhận định tình hình và phát hiện ra, nhiều bộ phận trong trung đội xây dựng công sự không đúng ý định của cấp trên, một số công sự gần với vườn của dân. Khi phổ biến kế hoạch di chuyển sang vị trí trú quân mới, Trung đội trưởng Lê Khắc Sáng đã nói rõ lý do cần di chuyển, động viên bộ đội nêu cao quyết tâm, phân công những chiến sĩ có sức khỏe tốt hỗ trợ chiến sĩ đã mệt, phấn đấu hoàn thành hệ thống công sự trận địa mới trước khi trời sáng...

Từ các tình huống tư tưởng trong huấn luyện, diễn tập như ví dụ chúng tôi đã nêu, Đại tá Phạm Quang Hải giải thích: "Ngoài 100 tình huống tư tưởng do Cục Tuyên huấn, Tổng cục Chính trị ban hành, các trung đoàn và đơn vị trực thuộc sư đoàn tự xác định nhiều tình huống tư tưởng trong huấn luyện và đề ra cách xử trí, đồng thời dự kiến trước những vấn đề nảy sinh, chi phối đến tư tưởng bộ đội để có biện pháp giải quyết kịp thời, không để bị động, bất ngờ".

Theo đồng chí Chính ủy sư đoàn, với quan điểm CTTT phải luôn đi trước một bước, hằng năm, sư đoàn tổ chức các lớp bồi dưỡng, tập huấn những vấn đề mới về công tác chính trị, tư tưởng, về những tình huống nảy sinh, những kỹ năng về nắm, quản lý, giải quyết tư tưởng. Tiến hành CTTT trong huấn luyện, sư đoàn luôn bám sát tình hình thực tiễn, mục đích, yêu cầu, phương châm, các quan điểm, nguyên tắc, mối kết hợp trong huấn luyện; khắc phục triệt để tình trạng tiến hành CTTT theo cảm tính, thiếu cơ sở thực tiễn, hiệu quả không cao. 

Hiểu bộ đội, yêu thương chiến sĩ

Vào tháng 10-2018, quá trình luyện tập bắn súng tiểu liên AK bài 3, Thiếu úy Lê Khắc Sáng, Trung đội trưởng Trung đội 4 (Đại đội 10, Tiểu đoàn 6, Trung đoàn 165) phát hiện Binh nhất Trịnh Văn Chiến, chiến sĩ Tiểu đội 1 có đường ngắm không ổn định. Dù được tiểu đội trưởng kèm cặp nhưng sự tiến bộ của Chiến vẫn khá chậm. Vì không theo kịp tiểu đội, thành tích luyện tập kém nên Chiến tỏ ra buồn chán, ít nói, có tư tưởng “bất cần”. Sau khi được Trung đội trưởng Lê Khắc Sáng gặp gỡ, động viên, Chiến xin được luyện tập thêm trong giờ nghỉ, ngày nghỉ. Được Thiếu úy Lê Khắc Sáng trực tiếp hướng dẫn, dìu dắt, Chiến có sự tiến bộ vượt bậc, đạt kết quả bắn giỏi.

Vào cuối tháng 3-2018, khi đang huấn luyện Điều lệnh Đội ngũ, Binh nhì Vũ Công Minh (Tiểu đội 1, Trung đội 6, Đại đội 9, Tiểu đoàn 3, Trung đoàn 141) xin phép Thượng úy Nguyễn Hữu Linh, Đại đội trưởng, nghỉ luyện tập. Minh có biểu hiện buồn chán, công việc của tập thể Minh vẫn tham gia nhưng chất lượng, hiệu quả không cao. Qua gặp gỡ, trò chuyện, Đại đội trưởng Nguyễn Hữu Linh được biết thêm, ngoài việc bố mất sớm và điều kiện kinh tế gia đình khó khăn, thì mẹ của Minh (sinh sống ở thị trấn Cát Thành, huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định) đang ốm nặng... Sau khi an ủi động viên Minh, Đại đội trưởng Nguyễn Hữu Linh báo cáo Chính trị viên Tiểu đoàn 3 về trường hợp của Minh, đồng thời đề nghị tiểu đoàn báo cáo cấp trên, tạo điều kiện cho một đồng chí cán bộ quê Nam Định về tranh thủ đến thăm, động viên gia đình Minh. Sau đó, đơn vị hỗ trợ gia đình Minh sửa nhà với số tiền 30 triệu đồng. Từ sự quan tâm của đơn vị, chiến sĩ Minh phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ huấn luyện; năm 2018 được tặng danh hiệu chiến sĩ tiên tiến.

Theo Đại tá Phạm Quang Hải, tiến hành CTTT trong huấn luyện, sư đoàn đã phát huy tốt vai trò của đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ phân đội trực tiếp gần gũi chiến sĩ. Chỉ huy sư đoàn yêu cầu, cán bộ phải như người anh, người chị, người bạn của chiến sĩ, quan tâm, sâu sát đến cuộc sống, tâm tư, nguyện vọng của chiến sĩ. Đối với những chiến sĩ quá trình huấn luyện có diễn biến tư tưởng bất thường, lãnh đạo, chỉ huy các cấp chủ động gặp gỡ, động viên, định hướng tư tưởng, hướng dẫn hành động; phân công cán bộ, đảng viên, cán bộ tiểu đội, khẩu đội, chiến sĩ tốt giúp đỡ, kèm cặp để chiến sĩ đó nỗ lực phấn đấu vươn lên. Đồng thời, kiên quyết đấu tranh với những tư tưởng ngại khó, ỷ lại, thiếu ý chí phấn đấu. Cùng với đó, cán bộ luôn tích cực tuyên truyền, giáo dục kỹ năng sống, tạo ý thức chấp hành kỷ luật của bộ đội ngày càng tốt hơn.

Nhóm PV Báo QĐND