QĐND Online  - Lính đồng bằng chưa quen dốc đèo, ì ạch mãi tôi mới leo tới đỉnh đồi, nơi toạ lạc của Đài quan sát K25, Lữ đoàn Phòng không 573. Gió lộng bốn bề, hào phóng thổi bay những giọt mồ hôi và xua tan cơn nóng bức. Thiếu uý Đài trưởng Nguyễn Văn Sáng cùng 3 chàng binh nhất đón khách với nụ cười rạng rỡ và cái xiết tay không thể chặt hơn. Giữa lưng chừng đèo mây, trong tôi bỗng vang lên những câu ca tha thiết: “Chúng tôi đứng đây mây trắng thổi qua đầu/Trời tháng Chạp tưởng chừng như với được/Ở nơi này điểm cao hai ngàn thước/Nghe gió về hun hút phía rừng xa” (Thuận Yến)

Đài quan sát K25 làm nhiệm vụ trực canh 24/24 giờ, được mệnh danh là “con mắt sáng” của Lữ đoàn. Quanh năm suốt tháng ngó hoài lên trời liệu có… ngán không? Trả lời câu hỏi có phần “khiêu khích” của khách, binh nhất Phan Lê Nguyên hùng hồn “phản pháo”: “Ngán thế nào được. Trên trời đâu chỉ có… trời. Nào gió mây, sấm sét, mặt trăng, những vì sao, cầu vồng 7 sắc rạng rỡ sau cơn mưa. Trời còn được gọi bằng “ông” và nó cũng mang đủ các cung bậc tình cảm “hỉ, nộ, ái, ố” như của con người đấy”.

Bộ đội Phòng không 573 sẵn sàng chiến đấu.

 

Quả thật, khi cùng Nguyên ngước lên khoảng không cao vợi, để mặc cho trí tưởng tượng bay bổng, tôi có thể hình dung dung bao bức tranh thiên nhiên, con người  tươi đẹp và lộng lẫy. Nhưng chuyện trời đẹp, xấu có “liên đới” gì đến lính phòng không? Binh nhất Phạm Văn Hùng cười giòn tan: “Bầu trời có thể “nói” với chúng tôi rất nhiều điều. Chỉ cần nghe tiếng động cơ ì ầm từ xa hay hình ảnh lạ ẩn hiện trong nắng, trong mưa, qua kính chỉ huy và ống nhòm, chúng tôi có thể “vén mây” nhận dạng chính xác các phương tiện bay trên không. Với “tầm nhìn xa trên 10km”, những năm qua, đài quan sát đã phát hiện và cấp báo nhiều đám cháy rừng xảy ra trên địa bàn hay vụ một máy bay bị tai nạn trên vùng trời đơn vị quản lý”.

Rất đặc trưng đời thường Đài K25 nuôi 4 chú chó con, mang tên các loại máy bay Mic, Mi, An… Các chú khuyển này tinh lắm, người lạ vừa mới xuất hiện ở chân dốc đã lập tức sủa vang. Có tiếng chó sủa, tiếng gà cục tác làm nhịp sống trên điểm cao này bớt… chông chênh. Anh em vẫn nửa đùa nửa thật bảo rằng, khác với những đơn vị đóng quân vùng thấp “tóc gió thôi bay”, trên này bốn mùa “tóc bay cùng gió” nên mau dài lắm, chừng 2-3 tuần lại phải làm đẹp “một góc con người”. Ngoài cắt tóc, mỗi ngày mỗi quân nhân ít nhất “hạ sơn” một lần để đi chợ, tắm giặt. Để rồi lúc “thượng sơn” áo quần, đầu tóc lại nhễ nhại mồ hôi. Được Lữ đoàn đầu tư bếp điện, ti vi, đầu video song mỗi lần thấy sao băng xuất hiện, bộ đội vẫn thầm ước, sớm có nguồn nước dồi dào tại chỗ để tiện sinh hoạt và tăng gia, mong có chiếc tủ lạnh nho nhỏ để bớt nhọc công đi chợ hằng ngày…

Trên trận địa canh trời

Rời Đài quan sát K25, chúng tôi “xông đất” Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn 573. Đã vào tháng Chạp, bà con đây đó đang nô nức mua sắm, trang hoàng nhà cửa chuẩn bị đón tết. Trên trận địa này, thoạt nhìn vẫn “một ngày như mọi ngày” song thẳm sâu trong mỗi quân nhân, mùa xuân dường như đang gõ cửa. Ngay bên công sự đã hừng lên sắc đỏ của bông trang, rực vàng của hoa chuối. Đang giai đoạn cao điểm trực chiến, trên những mâm pháo 57mm to lớn cồng kềnh, những chàng pháo thủ trẻ măng mải miết căng mắt quan sát, phát hiện, theo dõi các mục tiêu trên không. Một điều khá thú vị là ở đây có nhiều chiến sĩ mang tên gọi gợi nhớ bầu trời mà các anh đang ngày đêm canh giữ: Thiên, Minh, Bắc, Quang… “Ăn cơm dưới đất, làm việc trên trời” nên tâm hồn người lính luôn dạt dào cảm xúc. Thiếu tá Tiểu đoàn trưởng Nguyễn Văn Triển bồi hồi: “Ấn tượng nhất là những đêm giao thừa, trong khoảnh khắc đất trời giao hoà, dù trong ca trực hay đang nghỉ ngơi, lính phòng không vẫn mắc “bệnh nghề nghiệp” dõi mắt lên trời hồi tưởng lại những việc đã làm năm qua, hình dung những việc cần làm năm tới”.

Trung tá Nguyễn Ngọc Phận, Phó chủ nhiệm UBKT Đảng bộ Lữ đoàn, nguyên Chính trị viên Tiểu đoàn 1 nhắc mãi chuyện các cháu học sinh đi thăm trận địa, được ngồi trên mâm pháo cứ véo von ca hát : “Cháu yêu chú bộ đội đánh Mỹ tài ghê/ Tàu bay Mỹ đến đây chú bắn cho tan tành/ Nòng súng cao chú giữ lấy trời xanh/ Cho cháu vui học hành dưới mái trường đỏ tươi”.

Sâu nặng như biển với người lính hải quân, bầu trời với người lính phòng không là tình yêu, nỗi nhớ, là máu thịt ruột rà. Tạm biệt Lữ đoàn Phòng không 573 trong nắng xuân rực rỡ, xin được mượn ý thơ của Trần Đăng khoa để gửi tặng những đồng đội mà tôi đã được gặp và hết lòng yêu mến: “Cho dẫu nơi kia thôi không còn trời nữa/Không có em yêu anh chỉ còn với cỏ/Cho dù thế thì anh vẫn nhớ/Trời một bên và em một bên”…

Bài và ảnh: Đỗ Thị Ngọc Diệp