Từ trước đến nay, lựu pháo 105mm vốn chỉ sử dụng vào bắn mục tiêu mặt đất theo hai hình thức gián tiếp và trực tiếp, chứ chưa ai sử dụng nó để bắn máy bay trực thăng bao giờ. Thế nhưng trong chiến dịch Điện Biên Phủ, Đại đội 805 đã sử dụng một khẩu pháo với một viên đạn hạ ngay một chiếc trực thăng tại sân bay Hồng Cúm…

Trong suốt chiến dịch, Đại đội 805 lựu pháo được lệnh chế áp khu vực Hồng Cúm. Một hôm, đang trong phiên trực, trinh sát viên Đặng Văn Luyến phát hiện thấy có một chiếc trực thăng sau khi bay lượn nhiều vòng tìm chỗ đáp đã hạ cánh xuống sân bay, rồi lại bay lên rất nhanh. Anh phán đoán nó đang tập dượt với bọn lính để chuẩn bị vận chuyển đi khỏi cứ điểm một vật gì đó, hoặc một nhân vật quan trọng nào đấy. Sở dĩ địch phải sử dụng máy bay trực thăng bởi vòng vây của quân ta đã khép chặt, sân bay đã bị khống chế, máy bay cánh cố định không thể hạ cánh được nữa. Tin này được báo lên Bộ chỉ huy chiến dịch và các đơn vị đã nhận được chỉ thị kiên quyết không để cho địch di chuyển bất cứ thứ gì khỏi Điện Biên Phủ, đặc biệt là không để tướng Đờ-cát trốn thoát. Đại đội 805 kiên quyết tiêu diệt chiếc trực thăng này bằng lựu pháo. Phương án được đưa ra là: Khẩu đội bắn sẽ phối hợp với trinh sát, tính toán thật kỹ phần tử, thời gian đạn bay để khi chiếc máy bay vừa tiếp đất thì cũng là lúc đạn rơi. Có một yêu cầu rất cao đó là phải diệt chiếc máy bay chỉ bằng một viên đạn. Trinh sát viên Đặng Văn Luyến đã đỗ tú tài toán học nên tính toán phần tử rất nhanh và chính xác. Phát bắn cũng sẽ do chính anh thực hiện. Hôm sau, chiếc trực thăng lại bay đến vị trí cũ. Đặng Văn Luyến chờ đúng lúc chiếc trực thăng hạ xuống là là mặt đất thì mới giật cò. Viên đạn bay vút khỏi nòng pháo, phóng thẳng vào chiếc trực thăng. Tuy bị trúng đạn nhưng chiếc trực thăng vẫn cố cất cánh nhưng nó chỉ nhấc thân mình lên khỏi mặt đất được khoảng vài mét thì đã nổ tung. Từ đó không còn chiếc trực thăng nào dám bén mảng đến sân bay Hồng Cúm nữa.

ANH VŨ