Mưa lớn gây ngập lụt. Ảnh: Internet

Ngày này cách đây 61 năm, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh số 70/SL thành lập Ủy ban Trung ương hộ đê - Tiền thân của Ban chỉ đạo Phòng, chống lụt bão Trung ương ngày nay. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để công tác phòng, chống thiên tai được triển khai có tổ chức từ trung ương đến địa phương. Nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Bác, để tỏ lòng biết ơn Người và động viên tinh thần quân, dân cả nước trong công cuộc phòng, chống thiên tai, năm 1990 Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (nay là Thủ tướng Chính phủ) đã quyết định lấy ngày 22-5 hằng năm là Ngày truyền thống phòng, chống và giảm nhẹ thiên tai của Việt Nam.

Nước ta nằm trong vùng nhiệt đới gió mùa, đồng thời cũng nằm ở gần ổ bão lớn nhất của thế giới, diễn biến thời tiết, thủy văn rất đa dạng và phức tạp. Mùa bão trùng với mùa mưa, cho nên các thiên tai nhất là bão lũ thường đe dọa, gây ra những thiệt hại không thể bù đắp nổi về sinh mệnh cùng tài sản của Nhà nước và công dân. Những tháng đầu năm 2007, tình hình thời tiết, thủy văn ở nước ta có những diễn biến bất thường: áp thấp nhiệt đới xuất hiện ngay trong những ngày đầu năm; lốc xảy ra nhiều, liên tiếp và trên diện rộng; nắng nóng xuất hiện sớm; so với trung bình nhiều năm, nền nhiệt độ cao hơn, lượng dòng chảy trên các sông suối thiếu hụt; đặc biệt, mực nước sông Hồng tại Hà Nội xuống mức thấp nhất trong vòng hơn 100 năm qua; không khí lạnh gây ra mưa trên diện rộng, làm sạt lở núi và ngập lụt một số nơi.…

Chính vì vậy, trên mảnh đất hình chữ S này, từ bao đời nay nhân dân ta coi phòng thiên tai như phòng địch họa. Trong thư gửi đồng bào, chiến sĩ cả nước ngày hôm nay, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết khẳng định lại phương châm giảm nhẹ thiên tai là “Chủ động phòng tránh, đối phó kịp thời, khắc phục khẩn trương và hiệu quả”. Đặt ra yêu cầu đồng bào, cán bộ và chiến sĩ cả nước luôn nêu cao tinh thần cảnh giác, đoàn kết, hiệp đồng chặt chẽ, đối phó kịp thời, có hiệu quả mọi tình huống thiên tai có thể xảy ra…

Căn cứ vào diễn biến thiên tai ở từng vùng mà có các giải pháp phòng, chống phù hợp. Ở Bắc Bộ, tiếp tục thực hiện các giải pháp công trình, củng cố vững chắc hệ thống đê sông, đê biển, sử dụng tổng hợp biện pháp phi công trình khác. Sớm nâng cấp đê biển để chống được với bão cấp 10. Các tỉnh miền Trung né tránh lũ là chính, xây dựng công trình thủy lợi, trồng rừng, tăng cường năng lực công tác dự báo, điều chỉnh lịch thời vụ sản xuất nông nghiệp, chọn giống cây trồng thích nghi với thời gian thường có lũ bão xuất hiện... Với khu vực đồng bằng sông Cửu Long thì chung sống và phát triển trong lũ, tận dụng những mặt có lợi do lũ mang lại, chọn các giống cây trồng kịp thu hoạch trước khi lũ về.

Quân đội là lực lượng xung kích, nòng cốt trong cuộc đấu tranh phòng, chống và giảm nhẹ thiên tai. Hình ảnh cán bộ, chiến sĩ không quản ngại gian khổ, hy sinh cứu dân trong gió bão, lũ lụt, lũ quét, sạt lở đất… đã tô thắm hình ảnh Bộ đội cụ Hồ: “từ nhân dân mà ra, vì nhân dân phục vụ”. Yêu cầu của thời kỳ mới đòi hỏi mỗi cơ quan, đơn vị nêu cao tinh thần trách nhiệm, có kế hoạch phòng, chống trước, trong và sau thiên tai, cùng các địa phương nhanh chóng khôi phục cuộc sống bình thường. Yêu cầu cao nhất đối với mỗi cán bộ, chiến sĩ là dù trong bất cứ hoàn cảnh nào cũng phải cứu được dân và không để dân đói khát. Đó cũng là mệnh lệnh từ trái tim của mỗi quân nhân, theo lời dạy của Đảng, Bác Hồ.

Lãnh đạo, chỉ huy các cấp cần phối hợp chặt chẽ với các cấp, các ngành triển khai Đề án quy hoạch tổng thể tìm kiếm, cứu nạn đến năm 2015, tầm nhìn năm 2020. Tập trung xây dựng, điều chỉnh, bổ sung kế hoạch, phương án cơ bản, sẵn sàng xử lý kịp thời các tình huống khẩn cấp. Tăng cường công tác dân vận, động viên nhân dân tích cực đối phó với thiên tai, cộng đồng trách nhiệm, nhường cơm sẻ áo cho các nạn nhân vùng bão lũ, theo tinh thần: Thương người như thể thương thân…

Kỷ niệm lần thứ 117 ngày sinh Bác Hồ, là dịp mỗi cán bộ, chiến sĩ chúng ta đẩy mạnh cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” trong thời kỳ mới, nêu cao tinh thần Quyết thắng thiên tai, địch họa, giữ bình yên cuộc sống đồng bào ta.

QĐND