Về với quê hương "Ba nhất"

QĐND - Đã 63 năm, kể từ khi phong trào “Ba nhất” do Đại tướng Nguyễn Chí Thanh khởi xướng. Phong trào thi đua “Ba nhất” đã được phát động trong toàn quân, trở thành 1 trong 3 ngọn cờ thi đua tiêu biểu của toàn miền Bắc trong những năm đầu thập kỷ 60 của thế kỷ XX. (Ngoài ra còn có phong trào “Đại phong” trong nông nghiệp, “Duyên hải” trong công nghiệp.) Đơn vị đầu tiên được nhận cờ “Ba nhất” là Đại đội 2, Tiểu đoàn 10, Trung đoàn Pháo binh 68, Sư đoàn 304.

Vào tuần đầu, tháng cuối, năm 2013, chúng tôi đã có dịp về thăm Trung đoàn Pháo binh 68. Hình ảnh khiến chúng tôi chú ý ngay khi mới vào đơn vị là dòng chữ vàng trên tấm bảng đỏ khá to: Tự hào là người chiến sĩ của quê hương “Ba nhất” anh hùng. Chính từ đó, Trung tá Nguyễn Văn Hùng, Chủ nhiệm Chính trị của trung đoàn đã đưa chúng tôi ngược dòng lịch sử về với hội thi bắn toàn quân lần thứ hai, năm 1960. Lần ấy, đoàn tuyển thủ pháo binh của Sư đoàn 304 với lực lượng đầy đủ và đầy khí thế đã lên đường tham gia hội thi. Kết quả, đoàn tuyển thủ của sư đoàn dẫn đầu toàn quân với thành tích: Đoàn có đơn vị bắn giỏi nhất; đoàn có nhiều người, nhiều đơn vị tham gia thi nhất và đoàn có thành tích đều nhất. Ngoài các huy chương vàng dành cho các cá nhân, đoàn còn có huy chương vàng dành cho Đại đội 2 sơn pháo 75mm thuộc Tiểu đoàn 10, Trung đoàn Pháo binh 68.

Trung đoàn Pháo binh 68 tham gia xây dựng nông thôn mới.  Ảnh: Triệu Quang Hải

Tại buổi lễ tuyên dương, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh biểu dương đoàn tuyển thủ của Sư đoàn 304 và khái quát thành tích của đoàn là giỏi nhất, nhiều nhất và đều nhất, tiêu biểu là Đại đội 2 sơn pháo 75mm thuộc Tiểu đoàn 10, Trung đoàn Pháo binh 68. Đại đội 2 đã trở thành đơn vị “Ba nhất” đầu tiên. Sau đó, phong trào thi đua “Ba nhất” đã được Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng phát động thành phong trào thi đua lớn trong toàn quân, có ý nghĩa đặc biệt trong sự nghiệp cách mạng. Năm 1961, tại Đại hội Anh hùng chiến sĩ thi đua toàn quân, Chủ tịch Hồ Chí Minh có nói: Công nhân phất cao ngọn cờ “Duyên hải”. Nông dân phất cao ngọn cờ “Đại phong”. Quân đội anh hùng phất cao ngọn cờ “Ba nhất”. Công - nông - binh đại thi đua, đại đoàn kết, chủ nghĩa xã hội nhất định thành công, Bắc - Nam nhất định sẽ thống nhất, non sông một nhà.

Hiện nay, Trung đoàn Pháo binh 68 là đơn vị rút gọn, có nhiệm vụ chủ yếu là huấn luyện chuyên ngành pháo binh, huấn luyện lực lượng dự bị động viên và quản lý một khối lượng lớn vũ khí trang bị kỹ thuật… Đại đội 2 của đơn vị nay là đại đội rút gọn. Biên chế hiện duy nhất có một người là Trung úy Nguyễn Ngọc Thanh. Trung úy Thanh cho rằng, thành tích "Ba nhất" đơn vị có được là do có sự lãnh đạo của cấp ủy, thể hiện cái tài và tâm của người lãnh đạo, chỉ huy...

Đơn vị cũng có một số khó khăn như đất rộng, quân số ít, cơ sở vật chất, kinh phí hạn hẹp nhưng luôn phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Trung tá, Trung đoàn trưởng Nguyễn Văn Yên cho biết, vừa qua, đơn vị đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương thôn Thắng Trí, xã Minh Trí, huyện Sóc Sơn, thực hiện tốt phong trào “Quân đội chung sức xây dựng nông thôn mới”. Mới đây nhất, trung đoàn đã cùng với nhân dân địa phương làm được 320m đường bê tông, với bề rộng 3,5m.

Lời của anh khiến tôi liên tưởng đến người tôi gặp đầu tiên trên con đường dẫn đến trung đoàn. Chả là, theo lời giới thiệu của Thiếu tá Nguyễn Văn Kháng và sự chỉ dẫn của Trung tá Nguyễn Văn Yên, tôi tự tin đi một mạch đến xã Minh Trí rồi mới tìm người hỏi thăm. Trời nắng, đường vắng, đi mãi đến gần chợ, tôi mới thấy một người phụ nữ đứng nói chuyện điện thoại ở thềm nhà. Vừa mới thấy tôi nhắc đến Trung đoàn 68, bà a lên: Bê tông! Nào, giờ rẽ trái nhé, đi thêm một đoạn, khi nào thấy đường bê tông thì rẽ trái tiếp là sẽ thấy trung đoàn. Bê tông, nhớ chưa? Tôi cảm ơn người chỉ đường rất nhiệt tình ấy rồi đi tiếp. Nhìn xuống mặt đường, nhận ra rằng con đường bê tông mà người phụ nữ nhắc đến dường như mới được làm, lớp xi măng láng trên bề mặt còn chưa chuyển màu. Giờ thì tôi biết tại sao, người phụ nữ chỉ đường cho tôi lại nói bê tông, bê tông với giọng phấn chấn như vậy.

Trong mấy chục năm qua, trung đoàn đã phát huy được truyền thống “Chân đồng, vai sắt, đánh giỏi, bắn trúng” của bộ đội pháo binh và truyền thống “Đoàn kết, kiên cường, cơ động, đánh thắng” của Sư đoàn 304 anh hùng. Bước chân của cán bộ, chiến sĩ trung đoàn đã in dấu rất nhiều chiến trường, từ khu 5, khu 7, Tây Nguyên, đến Nam Bộ, biên giới Tây Nam… Chiến công của sư đoàn gắn với nhiều địa danh, như Đường 9 - Khe Sanh, Thượng Đức, Nước Trong, Long Bình… Mùa xuân 1975, trung đoàn đã bám sát các mũi, các hướng, các lực lượng của Sư đoàn 304, vừa hành quân vừa tổ chức hỏa lực tiêu diệt địch, chi viện cho các đơn vị, hiệp đồng chặt chẽ với bộ binh, phối hợp kịp thời, phát huy tốt uy lực của hỏa lực pháo binh. Ngày 9 tháng 8 năm 1985, trung đoàn đã được tuyên dương đơn vị Anh hùng LLVT nhân dân. Năm 2010, đơn vị được Nhà nước tặng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng ba lần thứ hai. Và năm 2012, trung đoàn được Bộ Quốc phòng tặng cờ đơn vị 5 năm huấn luyện giỏi (2008-2012)…

Những điều nêu trên được cán bộ, chỉ huy sư đoàn nhắc đến một cách cụ thể khi đề cập đến vấn đề truyền thống của sư đoàn. Với một người công tác nhiều năm ở trung đoàn, không lạ, nhưng với những người mới về đơn vị được ít năm như Trung tá Nguyễn Văn Hùng, Trung tá Nguyễn Văn Yên, điều đó khá gây thiện cảm. Có một người cũng mới chuyển về công tác được hơn một năm nhưng đã nằm trong số các cá nhân tiêu biểu của đơn vị, đó là Thiếu tá Nguyễn Văn Cường. Anh chia sẻ, thực sự truyền thống “Ba nhất” của trung đoàn đã tác động tích cực đến toàn thể cán bộ, chiến sĩ. Như cá nhân anh, sau khi biết được truyền thống của đơn vị cũng tự ý thức và phấn đấu, phát huy truyền thống đó.

Theo Trung tá, Chính ủy Bùi Văn Thành, vinh dự là quê hương "Ba nhất”, Trung đoàn Pháo binh 68 phấn khởi, tự hào, đồng thời cũng thấy rõ trách nhiệm nặng nề. Đảng ủy Trung đoàn và toàn đảng bộ quyết tâm lãnh đạo đơn vị nỗ lực phấn đấu để phát huy truyền thống, đưa trung đoàn tiến lên toàn diện, vững chắc, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Ngày trước, nhắc đến Trung đoàn Pháo binh 68 là nhớ đến nơi khởi đầu của phong trào “Ba nhất”. Ngày nay, mọi người vẫn hy vọng từ dấu mốc đó, trung đoàn sẽ tiếp tục phấn đấu là đơn vị dẫn đầu, luôn “Chủ động - kiên cường - Đánh giỏi - Bắn trúng”.
QUỲNH LINH