Có mặt tại xã Nam Thái, huyện Nam Trực, chúng tôi mới hiểu được phần nào nỗi bức xúc của người dân. Ông Phạm Ngọc Bắc ở thôn Hải Hạ, xã Nam Thái, cho chúng tôi biết: "Vào thời điểm tháng 3-2013, trên loa phát thanh xã Nam Thái có thông báo sẽ làm đường nước sạch vào các thôn. Trong đó nói rõ nếu nộp tiền từ ngày 22 đến 30-4 thì người dân chỉ phải nộp 1,9 triệu đồng/hộ, nếu sau ngày 30-4-2013 thì sẽ phải nộp 4 triệu đồng/hộ. Chỉ trong vòng một tuần, đã có hơn 1.300 hộ dân trong xã nộp đủ số tiền để đăng ký sử dụng nước sạch. Sau đó nhà máy nước cũng được triển khai xây dựng, tuy nhiên không hiểu vì lý do gì, công trình mới chỉ xây dựng được một thời gian ngắn thì dừng lại. Đã gần 4 năm trôi qua mà người dân trong xã vẫn không có nước sạch để sử dụng. Mặc dù tại các cuộc họp, chúng tôi đã nhiều lần kiến nghị nhưng đến nay vẫn không thấy cơ quan chức năng phản hồi".
Qua tìm hiểu chúng tôi được biết, tháng 3-2013, lãnh đạo xã Nam Thái và Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành do ông Phạm Quốc Minh làm Giám đốc (trụ sở tại xã Nam Hải, huyện Nam Trực) tổ chức họp dân để thông báo về việc đăng ký sử dụng nước sạch. Ngay sau đó, hơn 1.300 hộ dân ở xã Nam Thái đã nộp với tổng số tiền gần 2,5 tỷ đồng. Số tiền trên được các trưởng thôn nộp về xã và được chuyển cho Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành.
Ông Nguyễn Văn Miên ở thôn Chính Trang, xã Nam Thái, cho biết: "Đơn vị ký hợp đồng nước sạch là Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành, nhưng chưa bao giờ chúng tôi thấy người của công ty xuất hiện. Toàn bộ việc thu tiền của các hộ dân là do trưởng thôn đảm nhiệm... Người đi thu tiền là các ông trưởng thôn, vậy thì họ phải có trách nhiệm chứ chúng tôi có biết ông Giám đốc Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành là ai đâu? Đến nay, chủ tịch UBND xã lúc bấy giờ đã nghỉ hưu, vì vậy chúng tôi không biết bấu víu vào đâu...".
Có mặt tại thôn Ghềnh, xã Nam Hải, địa điểm xây dựng nhà máy nước mà Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành ghi trên hợp đồng, chúng tôi nhận thấy công trình đang được xây dở dang. Do ngừng thi công trong thời gian dài nên toàn bộ công trình đã có dấu hiệu xuống cấp. Những bức tường rêu mốc, phần sắt thép chờ đã hoen gỉ, khu vực đất trống thì cỏ dại mọc um tùm. Vì không có tường rào bảo vệ nên khuôn viên của nhà máy nước trở thành nơi chăn, thả trâu, bò của một số hộ dân xung quanh, trông rất nhếch nhác.
Như vậy, rõ ràng khi chính quyền xã Nam Thái thu tiền của hơn 1.300 hộ dân để làm đường nước sạch thì lúc đó nhà máy nước vẫn chưa hề được xây dựng. Bên cạnh đó, không hiểu vì lý do gì, lãnh đạo xã Nam Thái lại vội vàng đốc thúc người dân nộp tiền, thậm chí phải nộp sớm để được hưởng ưu đãi. Tìm hiểu tại UBND xã Nam Thái, điều khiến chúng tôi thắc mắc là tại Biên bản bàn giao tiền mặt giữa UBND xã Nam Thái với Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành thì UBND xã Nam Thái lại bàn giao tiền cho Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành lúc 17 giờ 30 phút ngày 1-5-2013, đúng vào thời điểm nghỉ lễ mà không chuyển vào Kho bạc Nhà nước theo quy định.
Trao đổi với chúng tôi, ông Phạm Đăng Khương, Chủ tịch UBND xã Nam Thái, cho biết: "Toàn bộ số tiền người dân đóng trước đây đều được ông Nguyễn Tiến Thụ, nguyên Chủ tịch UBND xã Nam Thái bàn giao cho Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành. Tuy nhiên hiện nay, Giám đốc và Phó giám đốc Công ty Cổ phần Quảng Hưng Thành đều bị Công an tỉnh Nam Định bắt giữ về hành vi lập giấy tờ khống nhằm chiếm đoạt tiền hoàn thuế của Nhà nước trong một vụ án khác nên chúng tôi cũng không biết đòi tiền ở đâu". Ông Phạm Đăng Khương cũng cho biết thêm: “Mới đây, thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo huyện, chúng tôi đã có cuộc gặp với Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng Vietcom ở Hà Nội và Công ty Cổ phần Đầu tư và Cung cấp nước sạch Hoàng Kim ở Nam Định. Hai công ty này đang nộp hồ sơ đề nghị được tiếp tục triển khai xây dựng nhà máy cấp nước sạch cho người dân xã Nam Thái và sẽ không thu tiền của hơn 1.300 hộ dân đã nộp tiền trước đây”.
Như vậy, để xảy ra sự việc như hiện nay thì lỗi không phải của người dân. Mong rằng trong thời gian tới, lãnh đạo huyện Nam Trực sớm lựa chọn được nhà thầu để tiếp tục triển khai xây dựng nhà máy nước, giúp người dân sớm có nước sạch sử dụng.
Bài và ảnh: ĐỨC THỊNH Nhà máy nước xã Nam Thái xây dựng dở dang, bỏ hoang gần 4 năm nay.