Phát biểu tại toạ đàm, ông Nguyễn Sơn Tùng, Phó tổng biên tập Báo Xây dựng cho biết, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển kết cấu hạ tầng với quy mô và tốc độ lớn. Hàng loạt dự án quan trọng trong các lĩnh vực đường bộ cao tốc, đường sắt, hàng không, cảng biển, hạ tầng đô thị, năng lượng… đang và sẽ được triển khai.

Tuy nhiên, quy mô đầu tư càng lớn thì yêu cầu đối với quản trị rủi ro càng cao. Rủi ro có thể đến từ thiên tai, biến đổi khí hậu, điều kiện địa chất, thiết kế, kỹ thuật, thi công, thiết bị, tiến độ… Nếu xảy ra sự cố, ngoài thiệt hại về tài sản còn có thể làm chậm tiến độ, phát sinh chi phí và ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư. Vì vậy, vấn đề không chỉ là xử lý hậu quả khi sự cố xảy ra, mà quan trọng hơn là nhận diện, phòng ngừa và quản trị rủi ro ngay từ đầu.

 Quang cảnh tọa đàm về quản trị rủi ro các dự án hạ tầng trong kỷ nguyên đầu tư công. Ảnh: ĐẶNG NGÂN

Theo ông Đàm Đức Biên, Phó cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây dựng), các dự án cao tốc, đường sắt tốc độ cao, sân bay, cảng biển, năng lượng... thường có quy mô lớn, kỹ thuật phức tạp, nhiều gói thầu, nhiều nhà thầu và có sự liên kết chặt chẽ giữa các hạng mục. Vì vậy, quy mô dự án càng lớn thì rủi ro không chỉ tăng về mức độ mà còn thay đổi về tính chất. Một sự cố ở một khâu có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền về chi phí, tiến độ, chất lượng và thậm chí ảnh hưởng đến khả năng khai thác của cả hệ thống và các gói thầu khác.

Ông Lê Văn Bình, Phòng Khoa học công nghệ, Ban Quản lý dự án Thăng Long (Bộ Xây dựng) nhấn mạnh quan điểm không chờ rủi ro xảy ra mới xử lý, mà phải nhận diện, đánh giá và kiểm soát rủi ro ngay từ giai đoạn chuẩn bị dự án và trong toàn bộ quá trình thực hiện. 

Các đại biểu tại tọa đàm. Ảnh: ĐẶNG NGÂN 

Theo bà Bùi Thị Thanh Xuân, Phó tổng giám đốc Tổng công ty cổ phần Bảo hiểm Vietinbank (VBI), Nghị định số 220/2026/NĐ-CP quy định các doanh nghiệp bảo hiểm khi tăng hay giảm phí phải có quy trình đánh giá rủi ro. Điều này đi sâu vào bản chất bảo hiểm là nhận định rủi ro trên cơ sở rủi ro. Đơn vị bảo hiểm có thể tư vấn cho chủ đầu tư, giúp cùng quản trị rủi ro và giảm thiểu tổn thất.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 220/2026/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung một số quy định về bảo hiểm bắt buộc trong hoạt động đầu tư xây dựng. Trong đó quy định chủ đầu tư có trách nhiệm mua bảo hiểm bắt buộc công trình trong thời gian xây dựng đối với công trình có ảnh hưởng lớn đến an toàn, lợi ích cộng đồng theo quy định của pháp luật về xây dựng; công trình xây dựng có nguy cơ tác động xấu đến môi trường ở mức độ cao hoặc có nguy cơ tác động xấu đến môi trường theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường; công trình quy mô lớn, kỹ thuật phức tạp theo quy định của pháp luật về xây dựng.

Ông Đàm Đức Biên nhấn mạnh, rủi ro trong hoạt động đầu tư xây dựng rất phức tạp và đa dạng. Có những rủi ro không thể lường trước được hoặc xảy ra do yếu tố khách quan. Do vậy, cần thiết phải có một công cụ chuyển giao rủi ro cho doanh nghiệp bảo hiểm, nhằm bảo đảm khi sự cố xảy ra, chủ đầu tư có đủ nguồn lực để khắc phục và xử lý hậu quả.