Thiết lập khuôn khổ quản lý thận trọng
Hiện tại, trên thế giới có các loại TSMH thông dụng: Tiền mã hóa như Bitcoin, hoạt động như vàng số hoặc phương tiện thanh toán xuyên biên giới; các loại token (đơn vị tài sản số được tạo ra trên nền tảng chuỗi khối-blockchain, đại diện cho một giá trị, quyền lợi hoặc tài sản nào đó); token chứng khoán, đại diện cho quyền sở hữu tài chính như cổ phần, trái phiếu; token gắn với tài sản thật, như bất động sản, vàng, tín chỉ carbon; NFT, loại tài sản số độc nhất đại diện cho sở hữu tác phẩm nghệ thuật, bản quyền hay vật phẩm trong không gian số.
 |
| Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank). Ảnh: SAO MAI |
Căn cứ Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 9-9-2025 của Chính phủ về việc triển khai thí điểm thị trường TSMH tại Việt Nam, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 96/QĐ-BTC về việc công bố thủ tục hành chính mới ban hành triển khai thí điểm thị trường TSMH thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Tài chính.
Theo đó, 3 thủ tục hành chính được áp dụng thí điểm gồm: Cấp phép, điều chỉnh và thu hồi giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch TSMH. Việc tiếp nhận hồ sơ được triển khai từ ngày 20-1-2026. Qua đó cho thấy chúng ta đã chủ động thiết lập khuôn khổ quản lý nhà nước đối với TSMH theo lộ trình thận trọng, có kiểm soát, thay vì để hoạt động này tồn tại ngoài hành lang pháp lý như trước. Đây được xem là bước đi cần thiết trong bối cảnh tài sản số ngày càng phát triển mạnh và có tác động lớn đến thị trường tài chính.
 |
| Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank). Ảnh: SAO MAI |
Để góp phần thúc đẩy hệ sinh thái tài chính số của Việt Nam, từ tháng 8-2025, Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân đội (MB) đã ký Biên bản ghi nhớ hợp tác kỹ thuật với Dunamu-đơn vị vận hành Upbit, nền tảng tiền điện tử lớn nhất Hàn Quốc (ghi nhận khối lượng giao dịch hằng năm 135 tỷ USD). Theo đó, Dunamu sẽ hỗ trợ MB thành lập sàn giao dịch tiền mã hóa (tiền điện tử) tại Việt Nam, đồng thời tham gia xây dựng luật, hệ thống và các cơ chế bảo vệ nhà đầu tư liên quan đến tài sản số.
Ông Oh Kyoung-suk, Tổng giám đốc điều hành Dunamu nhận định: “Việt Nam có tiềm năng lớn với hơn 20 triệu người sở hữu tài sản số, khối lượng giao dịch hằng năm vượt 80 tỷ USD và nằm trong tốp 5 quốc gia có dòng vốn tài sản blockchain đổ vào lớn nhất thế giới. Khi tiềm năng này kết hợp với mô hình của Upbit, đây sẽ là cơ hội để thiết kế không chỉ một sàn giao dịch mà còn là toàn bộ hạ tầng tài chính số của Việt Nam trên nền tảng niềm tin. Chúng tôi sẽ cung cấp hỗ trợ toàn diện để Chính phủ Việt Nam có thể xây dựng ổn định một hệ sinh thái tài chính số dựa trên công nghệ đáng tin cậy”.
 |
| Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân đội (MB). Ảnh: PHƯƠNG ANH |
Công ty Cổ phần Sàn giao dịch TSMH Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX)-doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái tài chính của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) cho biết đã chuẩn bị sẵn sàng mọi nguồn lực để đáp ứng các điều kiện tham gia chương trình thí điểm cung cấp dịch vụ sàn giao dịch TSMH theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ. CAEX hướng tới tuân thủ các chuẩn mực quốc tế về vận hành, bảo mật và quản trị rủi ro. Từ đó bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư; góp phần hình thành hệ sinh thái TSMH minh bạch, an toàn và bền vững ở nước ta.
Có chiến lược quản trị rủi ro cụ thể
Trao đổi với phóng viên về việc triển khai hiệu quả TSMH, PGS, TS Phùng Thanh Quang, Viện Ngân hàng-Tài chính, Đại học Kinh tế Quốc dân, cho rằng: “Nhà nước cần phân loại rõ ràng các loại TSMH, bởi mỗi loại có bản chất pháp lý và mức độ rủi ro khác nhau. Để kiểm soát hiệu quả, phải xác định rõ cơ quan quản lý đầu mối, cơ chế phối hợp, hoạt động cấp phép và chức năng giám sát.
Bên cạnh đó, chúng ta cần có chính sách thuế minh bạch đối với lĩnh vực này, bởi khi công nhận TSMH là tài sản thì sẽ xuất hiện thuế thu nhập từ chuyển nhượng, thuế đối với hoạt động khai thác. Một cơ chế kê khai thuế rõ ràng sẽ tránh được thất thu ngân sách và kiểm soát dòng tiền trên thị trường. Ngoài ra, do đây là lĩnh vực mới, các cơ quan nhà nước cần có biện pháp tăng cường quản trị rủi ro, bởi TSMH luôn tiềm ẩn những rủi ro liên quan đến bong bóng tài sản, rửa tiền, tài trợ khủng bố...”.
 |
| Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân đội (MB). Ảnh: PHƯƠNG ANH |
“Đối với người dân, cần hiểu rõ những rủi ro liên quan đến TSMH trước khi đầu tư. Cần lưu ý, đây là loại tài sản có tính rủi ro rất cao, biến động mạnh, không có dòng tiền nội tại như cổ phiếu. Người tham gia thị trường này cần có hiểu biết công nghệ cơ bản, xác định rõ vị thế đầu tư (trung hạn, dài hạn) hay đầu cơ (ngắn hạn, lướt sóng kiếm lời) trước khi tham gia. Khi mua TSMH cần có chiến lược quản trị rủi ro cụ thể như: Phân bổ danh mục hợp lý, không đầu tư tràn lan; cảnh giác với lừa đảo thông qua các dự án lợi nhuận cam kết cao bất thường hay các sàn giao dịch không rõ pháp lý”, PGS, TS Phùng Thanh Quang lưu ý.
 |
| Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank). Ảnh: SAO MAI |
Có thể khẳng định, việc triển khai các hoạt động giao dịch TSMH là xu thế tất yếu để bắt kịp với nền kinh tế số, tài chính số của thế giới. Trước khi tham gia lĩnh vực này, nhà đầu tư cần chủ động trang bị kiến thức để mang lại hiệu quả tối ưu, tránh việc chỉ chạy theo đám đông mà không có chiến lược đầu tư rõ ràng sẽ dẫn tới gặp nhiều rủi ro.