Nền tảng từ những cột mốc kỷ lục

Giai đoạn 2021-2025 chứng kiến sự kiên cường của nền kinh tế Việt Nam. Dù chịu tác động nặng nề của đại dịch Covid-19, nước ta vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân 6,23%/năm. Đặc biệt, năm 2025 ghi dấu ấn rực rỡ với mức tăng trưởng 8,02%, đưa quy mô GDP cán mốc 514 tỷ USD (xếp thứ 32 thế giới).

Khu vực kinh tế tư nhân đang đóng góp ngày càng lớn vào nền kinh tế đất nước. Ảnh chụp tại Khu công nghiệp Bảo Minh, tỉnh Ninh Bình. 

Điều đặc biệt quan trọng là thu nhập quốc dân (GNI) bình quân đầu người đã tăng mạnh từ 3.400 USD trong năm 2020 lên 4.750 USD vào năm 2025, đưa Việt Nam vào nhóm các nước có thu nhập trung bình cao. Những con số này là minh chứng cho một nền kinh tế đang chuyển mình mạnh mẽ từ chiều rộng sang chiều sâu, trong đó khối doanh nghiệp nói chung, doanh nghiệp tư nhân nói riêng chính là lực lượng xung kích.

Tính đến giữa năm 2026, Việt Nam có hơn 1,06 triệu doanh nghiệp đang hoạt động, trong đó khu vực kinh tế tư nhân chiếm tới 96% về số lượng và gần 78% về tổng vốn đăng ký. Doanh nghiệp Việt Nam tăng mạnh cả về quy mô vốn và trình độ quản trị, năng lực sản xuất-kinh doanh cũng như năng lực cạnh tranh.

Trước đây, doanh nghiệp tư nhân thường gắn liền với thương mại, dịch vụ nhỏ lẻ. Giờ đây, khu vực doanh nghiệp tư nhân đã hình thành các tập đoàn đa ngành tầm cỡ quốc tế. Họ tiên phong trong chuyển đổi số, kinh tế xanh và tham gia vào những lĩnh vực khó như công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và hạ tầng giao thông trọng điểm.

Minh chứng rõ nét nhất là trong năm 2025, cả nước khánh thành 564 công trình dự án với tổng mức đầu tư 5,14 triệu tỷ đồng. Trong đó, vốn tư nhân đóng góp tới 3,84 triệu tỷ đồng, chiếm 74,6%. Điều này cho thấy khối tư nhân đã sẵn sàng gánh vác những trọng trách quốc gia.

Đòn bẩy thể chế để kinh tế tư nhân lớn mạnh hơn

Sự lớn mạnh của kinh tế tư nhân là kết quả của cả một quá trình thay đổi tư duy quản trị quốc gia. Việc Quốc hội thông qua "một luật sửa 8 luật" trong lĩnh vực tài chính, cùng các nghị định về hợp tác công tư (PPP) trong khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo đã tạo ra hành lang pháp lý thông thoáng hơn rất nhiều.

Khu vực kinh tế tư nhân đang đóng góp ngày càng lớn vào nền kinh tế đất nước. Ảnh chụp tại Khu công nghiệp Bảo Minh, tỉnh Ninh Bình.  

Các chính sách này đã "cởi trói" cho nguồn vốn tư nhân, cho phép họ tham gia bình đẳng vào các dự án chiến lược, dự án quan trọng quốc gia thông qua cơ chế lựa chọn nhà đầu tư đặc thù. Chính sự cộng hưởng giữa "ý Đảng" và "lòng dân kinh doanh" đã tạo nên sức mạnh tổng lực cho nền kinh tế.

Tuy vậy, để khối tư nhân đóng góp nhiều hơn nữa vào mục tiêu tăng trưởng "hai con số", theo nhiều chuyên gia kinh tế, Việt Nam cần những bước đi thực chất hơn.

Quan trọng nhất là cần tiếp tục mạch tư duy cải cách, bởi thực tế luôn biến đổi rất nhanh chóng. Thay vì chỉ giảm số lượng thủ tục hành chính, các cơ quan chức năng cần tập trung nghiên cứu giảm chi phí tuân thủ và mức độ bất định cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp cần một môi trường kinh doanh dự báo được để tự tin đầu tư dài hạn.

Cùng với đó, nước ta cần xây dựng được hệ sinh thái liên kết. Đã đến lúc phải hình thành các chuỗi giá trị mà ở đó doanh nghiệp tư nhân Việt Nam đóng vai trò mắt xích quan trọng, thay vì chỉ gia công ở phân khúc thấp.

Yếu tố mang tính quyết định là cần khơi thông huyết mạch tài chính cho khối doanh nghiệp tư nhân bằng cách mở rộng các kênh huy động vốn ngoài ngân hàng như thị trường trái phiếu, quỹ đầu tư mạo hiểm để doanh nghiệp có nguồn lực bứt phá công nghệ.

Kinh tế tư nhân chính là nguồn lực quan trọng để Việt Nam nâng cao năng lực nội sinh và sức cạnh tranh quốc tế. Khi những nút thắt về chi phí và niềm tin được khơi thông, lực lượng này sẽ trở thành trụ cột vững chắc đưa Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới – kỷ nguyên của sự tự chủ và thịnh vượng.