QĐND Online – Sáng 3-6, Quốc hội thảo luận tại tổ về Dự thảo Luật Tổ chức Quốc hội (sửa đổi). Các đại biểu đều đồng tình, nhận định: So với Luật tổ chức Quốc hội hiện hành, dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung nhiều nội dung về tổ chức và hoạt động của Quốc hội để phù hợp với chủ trương đổi mới của Đảng, phù hợp với Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; đã kế thừa và luật hóa nhiều quy định từ Nội quy kỳ họp Quốc hội, các Quy chế hoạt động của Ủy ban thường vụ Quốc hội, Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội và các văn bản pháp luật khác có liên quan; bố cục của Luật đã có sự điều chỉnh lớn, các điều luật đã được đặt tên để dễ theo dõi, áp dụng.

Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng cần tiếp tục nghiên cứu tổng kết để bổ sung các quy định nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong tổ chức và hoạt động của Quốc hội.

Đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ về Luật Tổ chức Quốc hội (sửa đổi)

Các ý kiến phát biểu tại tổ đồng tình cao với quy định tổng số đại biểu Quốc hội không quá năm trăm người. Các đại biểu cho rằng, không nên quy định cứng vì sẽ khó khả thi, khi không bầu đủ lại phải bầu bổ sung rất tốn kém. Đại biểu Nguyễn Thị Khá (đoàn Trà Vinh) chỉ ra: “Rất lâu rồi, Quốc hội mới bầu được đủ 500 đại biểu như khóa này. Nếu ghi cứng là 500 đại biểu thì khó thực hiện và khi bầu không đạt được thì xử lý như thế nào, bầu lại ra sao sẽ vừa tốn kém vừa phức tạp”.

Về đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách, đa số ý kiến tán thành với việc quy định tỷ lệ đại biểu hoạt động chuyên trách tối thiểu là 35% tổng số đại biểu Quốc hội. Đồng tình với quy định này, đại biểu Trần Tiến Dũng (đoàn Hà Tĩnh) cho rằng, thật sự mong muốn tỷ lệ đại biểu hoạt động chuyên trách nhiều hơn, nhưng do đặc điểm, tính chất của Việt Nam, quy định như vậy là hợp lý. Tuy nhiên, cùng với quy định về số lượng, việc quan trọng cần quan tâm là chất lượng đại biểu chuyên trách. Đại biểu chuyên trách có trình độ, năng lực càng cao thì giúp Quốc hội hoạt động càng hiệu quả. Do vậy, đại biểu Dũng đề nghị, trong khi có quy định về tiêu chuẩn của đại biểu Quốc hội thì với đại biểu chuyên trách cũng cần có quy định về tiêu chuẩn để nâng cao năng lực của đội ngũ đại biểu này.

Trong phiên thảo luận, nhiều đại biểu cho rằng, quy định về đoàn Quốc hội còn chung chung, chưa rõ ràng, chưa tạo điều kiện để cho các đoàn đại biểu Quốc hội hoạt động tốt, phát huy hết chức năng, quyền hạn của mình. Đại biểu Trần Tiến Dũng góp ý, quy định trong dự thảo mới dừng lại ở việc xác định đây là một tổ chức, tập hợp các đại biểu Quốc hội, chưa làm rõ chức năng, quyền hạn của đoàn đại biểu Quốc hội. Đại biểu Dũng đề nghị cần nghiên cứu để quy định cho phù hợp, vì đoàn đại biểu Quốc hội hoạt động hiệu quả thì mới nâng hiệu quả hoạt động của Quốc hội.

Đại biểu Nguyễn Thị Khá cũng nhấn mạnh: Hiện tại hơn 60 đoàn đại biểu Quốc hội là hơn 60 điều kiện, hoàn cảnh hoạt động khác nhau. Từ đó, đại biểu Khá đề nghị, sau khi có luật này cần phải có sự thống nhất điều kiện hoạt động của các đoàn đại biểu Quốc hội, để tạo điều kiện cho các đoàn đại biểu Quốc hội có thể hoạt động tốt nhất, cống hiến cho cử tri, đất nước.

Góp ý cho dự thảo, đại biểu Nguyễn Văn Chiến (đoàn Bắc Ninh) cho rằng, đây là luật tổ chức thì trước hết quy định tổ chức rồi mới quy định hoạt động sau. Nhưng dự thảo luật này lại đưa hoạt động trước rồi mới đưa tổ chức sau, tạo sự không hợp lý và làm cho nhiều quy định bị trùng lặp. Đại biểu Chiến cho rằng, không nên quy định tiêu chuẩn đại biểu Quốc hội vì đã được quy định trong luật Bầu cử đại biểu Quốc hội rồi.

Trong phiên thảo luận, đại biểu Nguyễn Văn Chiến và đại biểu Nguyễn Thị Khá cùng chỉ ra, việc quy định các quyền của đại biểu Quốc hội còn chưa phù hợp, nhiều quy định không có tính khả thi. Các đại biểu dẫn chứng khoản 2, Điều 45 quy định: “Đại biểu Quốc hội có quyền tham gia làm thành viên của Hội đồng dân tộc hoặc một Ủy ban của Quốc hội. Đại biểu Quốc hội là thành viên của Hội đồng dân tộc, Ủy ban của Quốc hội có trách nhiệm tham gia các phiên họp, thảo luận, biểu quyết các vấn đề và tham gia các hoạt động khác thuộc nhiệm vụ, quyền hạn của Hội đồng dân tộc, Ủy ban của Quốc hội mà mình là thành viên”. Quy định như vậy là không khả thi vì không phải đại biểu Quốc hội nào muốn tham gia vào ủy ban nào đều được.

Đại biểu Nguyễn Thị Thanh Hòa (đoàn Bắc Ninh) chỉ ra, dự thảo đã thiếu một quy định rất quan trọng là cơ cấu nam và nữ trong đại biểu Quốc hội. Theo đại biểu Hòa, Quốc hội là đại biểu của nhân dân, do vậy cần đủ tỷ lệ giới tính thì mới đáp ứng được yêu cầu đại biểu cho nhân dân. Từ đó, đại biểu Hòa kiến nghị cần quy định thêm tỷ lệ giới tính ngay trong quy định về số lượng đại biểu Quốc hội.

Bài và ảnh: XUÂN DŨNG