Các thí sinh đã kết thúc bài thi môn Ngữ văn sau 120 phút làm bài.

Đánh giá về đề thi Ngữ văn, thầy giáo Nguyễn Tiến Lịch, Trường THPT Tiên Du 1, tỉnh Bắc Ninh cho rằng: “Đề thi bám sát định hướng của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, chuyển trọng tâm từ đánh giá khả năng ghi nhớ kiến thức sang đánh giá năng lực đọc hiểu, tư duy và năng lực tạo lập văn bản của học sinh. Nội dung đề có tính thực tiễn, gắn với những vấn đề đang được quan tâm trong đời sống như an ninh văn hóa, bảo tồn bản sắc dân tộc, trách nhiệm trong tạo lập và chia sẻ thông tin.

Đề có sự phân hóa tương đối tốt, vừa bảo đảm yêu cầu đánh giá diện rộng, vừa tạo điều kiện để phân loại những học sinh có năng lực tư duy, cảm thụ và diễn đạt tốt. Đề thi được xây dựng theo đúng cấu trúc mà Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công bố từ trước. Các lệnh hỏi được diễn đạt rõ ràng, tường minh, giúp thí sinh xác định được vấn đề cần trả lời và phạm vi kiến thức, kỹ năng cần vận dụng. Về hình thức, cách đặt câu hỏi rõ ràng, không gây khó hiểu hoặc tạo cảm giác đánh đố đối với học sinh. Ngữ liệu có tính thời sự, gắn với những vấn đề thiết thực của đời sống xã hội hiện đại như bảo vệ bản sắc văn hóa, giao lưu và tiếp nhận tinh hoa văn hóa nhân loại, tác động của công nghệ và truyền thông đối với văn hóa.

Hệ thống 5 câu hỏi được thiết kế tương đối hợp lý, bao quát nhiều thao tác đọc hiểu: Xác định luận đề, nhận diện đặc trưng, giải thích nghĩa từ trong ngữ cảnh, xác định quan điểm của tác giả và vận dụng để đề xuất những việc cần làm. Đặc biệt, câu 5 có tính mở, yêu cầu học sinh chuyển hóa nội dung văn bản thành nhận thức và hành động thực tiễn, qua đó góp phần đánh giá năng lực vận dụng. Nhìn chung, phần đọc hiểu vừa sức, có tính phân hóa nhưng không gây áp lực quá lớn đối với học sinh”.

Lịch thi tốt nghiệp THPT lần 2 tại điểm Trường THPT Chuyên Tuyên Quang. 

Cô giáo Nguyễn Thị Lệ Hằng, Trường THPT Hàn Thuyên, Bắc Ninh cho rằng, đề thi có tính thực tiễn cao, mức độ yêu cầu tương đương đề thi ngày 11-6. “Nếu đặt trong cùng yêu cầu của Chương trình GDPT 2018 thì đề Ngữ văn lần 1 và đề Ngữ văn lần này có mức độ tương đồng khá cao về định hướng xây dựng. Trước hết, cả hai đều giữ nguyên cấu trúc đọc hiểu 4 điểm và viết 6 điểm, cùng thời gian làm bài 120 phút. Phạm vi kiến thức đều bám sát yêu cầu cần đạt của chương trình, sử dụng văn bản ngoài sách giáo khoa ở phần đọc hiểu và đánh giá năng lực đọc hiểu, lập luận, tạo lập văn bản thay vì kiểm tra học thuộc. Điểm khác biệt chủ yếu nằm ở cách lựa chọn ngữ liệu và cách đặt vấn đề. Đề thi môn Ngữ văn sáng nay lựa chọn văn bản về an ninh văn hóa và đặt câu nghị luận xã hội về trung thực khi tạo lập và chia sẻ thông tin, nhấn mạnh trách nhiệm của cá nhân trong môi trường truyền thông số. Trong khi đó, đề thi môn Ngữ văn ngày 11-6 khai thác chủ đề đổi mới sáng tạo. Về khả năng phân hóa, tôi cho rằng đề thi môn Ngữ văn sáng nay nhỉnh hơn một chút ở phần Đọc hiểu, đặc biệt ở câu 3 và câu 4, khi yêu cầu học sinh phải lý giải cách dùng từ trong lập luận của tác giả và khái quát quan điểm của toàn văn bản. Trong khi đó, đề thi môn Ngữ văn ngày 11-6 được thiết kế với độ dốc từ nhận biết đến vận dụng rõ ràng hơn, phù hợp với mặt bằng thí sinh trên phạm vi toàn quốc. Tuy nhiên, xét về chuẩn đầu ra và mục tiêu đánh giá năng lực theo Chương trình Giáo dục phổ thông năm 2018, mức độ yêu cầu của hai đề nhìn chung là tương đương. Cả hai đều hướng tới việc đánh giá năng lực đọc hiểu, tư duy phản biện, lập luận và khả năng vận dụng tri thức vào các vấn đề của đời sống, phù hợp với mục tiêu của kỳ thi tốt nghiệp THPT”, cô Hằng phân tích.

Đồng quan điểm cho rằng đề lần này có định dạng và độ khó tương đương đề thi ngày 11-6, PGS, TS Trần Lê Hoa Tranh, Giảng viên Khoa Văn học và Ngôn ngữ học, Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh bày tỏ mong muốn khâu chấm thi có hướng dẫn chấm vừa bảo đảm các yêu cầu cần thiết, vừa dành “đất” cho những thí sinh có suy nghĩ, cảm thụ sáng tạo, độc đáo.

Thầy giáo Nguyễn Phước Bảo Khôi, Giảng viên Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh cũng bày tỏ: “Điều tôi mong đợi là một hướng dẫn chấm đủ rõ để chuẩn hóa đánh giá nhưng vẫn đủ mở để ghi nhận tư duy độc lập. Điều cần chờ đợi không chỉ là một “đáp án đúng”, mà là một hướng dẫn chấm xác lập được hệ quy chiếu chung cho giám khảo: Chấm những thành tố nào của năng lực viết, căn cứ vào biểu hiện nào và phân biệt các mức chất lượng ra sao”.

Đến buổi chiều, các thí sinh sẽ làm bài thi môn toán, giờ bắt đầu làm bài thi là 14 giờ 30 phút. Sáng 15-8, thí sinh dự thi 2 môn thi tự chọn. Ở lần thi lại này, điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang có 70 người trực tiếp làm nhiệm vụ, gồm lãnh đạo ban coi thi, thư ký, giám thị, cán bộ giám sát, công an, y tế và bảo vệ.