Trường Sĩ quan Không quân: Khát vọng từ những công trình khoa học

Từ thực tiễn ở đơn vị đến tư duy đột phá

Nhiều năm qua, máy bay Yak-52 là phương tiện bay tin cậy trong giai đoạn đào tạo phi công cơ bản ở Trung đoàn 920 (Trường Sĩ quan Không quân) nhờ kết cấu bền bỉ.

Tuy nhiên, một thực tế đặt ra là trong quá trình học tập tại trường, học viên thường tiếp cận cấu tạo chi tiết và nguyên lý vận hành qua tranh vẽ hoặc tài liệu phân tán, thiếu tính trực quan. Điều này vô hình trung tạo ra rào cản khi học viên phải xử lý thực tế các tình huống kỹ thuật phức tạp trên buồng lái.

Tiểu ban khoa học Khoa Máy bay động cơ (Trường Sĩ quan Không quân) và nhóm học viên nghiên cứu chụp ảnh lưu niệm sau nghiệm thu cấp cơ sở.

Thượng sĩ Phan Đăng Hoàng Long, Chủ nhiệm đề tài bảo vệ đề tài trước Tiểu ban khoa học.

Thấu hiểu khó khăn đó, Thượng sĩ Phan Đăng Hoàng Long cùng các thành viên Chu Lê Hoàng và Trần Lê Quốc Hà, học viên phi công quân sự K51, Trường Sĩ quan Không quân (dưới sự hướng dẫn của Thượng tá Phan Trọng Sơn, Phó chủ nhiệm khoa Máy bay động cơ) đã bắt tay vào nghiên cứu chuyên sâu về động cơ M-14P.

Điểm nổi bật của đề tài chính là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa nghiên cứu lý thuyết và khảo sát thực tiễn tại Trung đoàn 920. Nhóm tác giả đã tập trung phân tích sâu công dụng, cấu tạo và nguyên lý của các cơ cấu như cần sải, cần ga và hệ thống truyền động. Đồng thời, các tham số sống còn của động cơ như: Vòng quay, nhiệt độ xi lanh, áp suất dầu và nhiên liệu cũng được làm rõ thông qua các thiết bị đo và tín hiệu cảnh báo.

Chia sẻ về động lực thực hiện đề tài, Thượng sĩ Phan Đăng Hoàng Long, Chủ nhiệm đề tài cho biết: “Trong những giờ huấn luyện, chúng tôi nhận thấy, nếu chỉ tiếp cận động cơ qua hình vẽ, sẽ khiến việc xử lý tình huống đôi khi bị lúng túng. Do vậy, nhóm nghiên cứu chúng tôi đã hạ quyết tâm phải “giải mã” bằng được hệ thống điều khiển, kiểm tra, kiểm soát động cơ M-14P trên máy bay Yak-52”.

Cũng theo Phan Đăng Hoàng Long, khó khăn lớn nhất của nhóm nghiên cứu là việc thống kê và phân loại các hỏng hóc thường gặp trong quá trình khai thác thực tế để đưa ra khuyến cáo chính xác cho phi công. Và khi đã nắm chắc kỹ thuật, mỗi phi công sẽ tự tin hơn trong việc nhận diện sớm các dấu hiệu bất thường, từ đó đưa ra quyết định xử lý kịp thời, đảm bảo an toàn tuyệt đối trong quá trình bay.

Thượng sĩ Phan Đăng Hoàng Long nhận Bằng khen Giải thưởng “Sáng tạo trẻ” năm 2025 của Quân chủng Phòng không - Không quân.

Khẳng định hàm lượng khoa học và tính ứng dụng

Điểm mới của công trình nằm ở việc hệ thống hóa và trực quan hóa các kiến thức chuyên sâu thành tài liệu hướng dẫn dễ hiểu, có tính ứng dụng cao, giúp học viên nắm vững kiến thức một cách sâu sắc, thay vì chỉ tiếp cận qua những tài liệu mang tính khái quát như trước đây.

Thành công của đề tài không chỉ dừng lại ở phạm vi nhà trường. Một phần kết quả nghiên cứu đã được công bố trên Tạp chí Quốc tế về Khoa học, Kỹ thuật và Công nghệ (IJSET), khẳng định hàm lượng khoa học và tính chính xác của công trình.

Nhóm tác giả nhận Bằng khen Giải thưởng “Sáng tạo trẻ” năm 2025 của Quân chủng Phòng không - Không quân.

Các tác giả và nhóm nghiên cứu của Trường Sĩ quan Không quân được tuyên dương tại hội nghị.

Đặc biệt, kết quả nghiên cứu đã mang lại ý nghĩa thiết thực trên nhiều phương diện như: Đối với giảng viên và học viên, đây là nguồn tài liệu tham khảo quý giá, giúp bài giảng trở nên trực quan, sinh động hơn. Đối với phi công, giúp nhận diện sớm các dấu hiệu bất thường, từ đó đưa ra quyết định xử lý tình huống kịp thời, đảm bảo an toàn trong quá trình huấn luyện. Còn đối với đội ngũ kỹ thuật thì cung cấp phương pháp kiểm tra, bảo dưỡng khoa học, giúp máy bay luôn trong trạng thái sẵn sàng cất cánh.

Thượng tá Phan Trọng Sơn, Phó chủ nhiệm khoa Máy bay động cơ, người trực tiếp hướng dẫn nhóm nghiên cứu, chia sẻ: “Hạnh phúc lớn nhất của người thầy là nhìn thấy các học trò đã vượt qua chính mình. Chứng kiến các học viên đứng trên bục vinh quang, tôi thấy hình ảnh của chính mình nhiều năm trước, nhưng niềm vui hôm nay còn lớn hơn gấp bội vì tinh thần sáng tạo đã tìm được nơi “đất lành” để nảy mầm. Giải thưởng này không chỉ là sự ghi nhận nỗ lực của các cá nhân, mà còn là minh chứng cho tinh thần làm chủ khí tài, xây dựng Quân chủng hiện đại từ những điều cốt lõi nhất”.

Những bước đi vững chắc trong nghiên cứu khoa học của các học viên phi công K51 không chỉ đóng góp vào kho tàng tri thức kỹ thuật hàng không, mà còn tiếp thêm "lửa" cho phong trào sáng tạo trẻ ở Trường Sĩ quan Không quân, góp phần viết tiếp hành trình chinh phục bầu trời của các thế hệ phi công quân sự trong tương lai.