Lớp chúng tôi phần lớn là các sĩ quan cấp Đại tá, là cán bộ chủ trì, chủ chốt ở các đơn vị trong toàn quân, gồm cả các đồng chí là Phó cục trưởng, rồi Tổng giám đốc, Giám đốc, Sư đoàn trưởng, Chính ủy sư đoàn, Viện trưởng, Chủ nhiệm chính trị, Trưởng phòng đào tạo, Trưởng khoa tại các Học viện lớn của Quân đội… Nhiều đồng chí có học hàm, học vị Phó giáo sư, Tiến sĩ, Thạc sĩ.

 Lãnh đạo Học viện Quốc phòng và các đại biểu chụp ảnh lưu niệm với Lớp Đào tạo ngắn hạn CH-TM Chiến dịch, Chiến lược K55A. Ảnh: Lớp K55A cung cấp

Về học tập tại Học viện, ấn tượng đầu tiên của chúng tôi là sự khang trang của cơ sở đào tạo và sự nền nếp, quy củ trong làm việc, học tập, sinh hoạt. Từ ngày đầu nhập học, chúng tôi được các cán bộ Cục Huấn luyện - Đào tạo và Hệ Chiến dịch, Chiến lược ân cần tiếp nhận hồ sơ và sắp xếp giảng đường học tập, nơi ăn, ở tươm tất, chu đáo. Hằng ngày trên giảng đường, chúng tôi được truyền thụ kiến thức qua các bài giảng đầy tâm huyết của các giảng viên là các Phó giáo sư, Tiến sĩ giàu kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn. Không có môi trường đào tạo nào mà học viên lại vinh dự nhận được sự giảng dạy của nhiều tướng lĩnh quân đội như tại Học viện Quốc phòng, từ người đứng đầu của học viện là Thượng tướng, PGS, TS Trần Việt Khoa, Ủy viên Trung ương Đảng, Giám đốc Học viện; Thượng tướng Đỗ Văn Bảnh, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Học viện; các thủ trưởng là Phó giám đốc Học viện, Phó chính ủy Học viện; Chủ nhiệm các khoa chủ chốt tại Học viện đều tham gia giảng dạy.

Ngay từ buổi quán triệt nhiệm vụ đầu khóa học, Thượng tướng, PGS, TS Trần Việt Khoa, Giám đốc Học viện đã ân cần trao đổi và đưa ra nhiều lời khuyên bổ ích với chúng tôi về quá trình học tập tại Học viện. Tôi nhớ mãi lời nhắc của thầy: “Học viện Quốc phòng là học viện người lớn”. Cụm từ “học viện người lớn” bao hàm nhiều ý nghĩa, nhưng tựu trung lại đây là nơi đào tạo tướng lĩnh, cán bộ lãnh đạo, chỉ huy cấp chiến dịch, chiến lược, những người không chỉ có tư duy, tầm nhìn mà còn đầy tính tự trọng, tự giác.

Lớp Đào tạo ngắn hạn CH-TM Chiến dịch, Chiến lược K55A thăm Lữ đoàn Xe tăng 201, Binh chủng Tăng thiết giáp. Ảnh: Lớp K55A cung cấp. 

Ngay tại sân trước học viện là bức tượng Bác Hồ quan sát trận đánh đồn Đông Khê trong Chiến dịch Biên giới 1950 - chiến thắng quan trọng không chỉ trong kháng chiến chống Pháp mà đã đi vào lịch sử nghệ thuật quân sự Việt Nam.

Tượng khắc họa hình ảnh của Bác Hồ ngồi trên đỉnh núi chăm chú quan sát thế trận, bên cạnh là các sĩ quan tham mưu với ống nhòm, máy liên lạc, toát lên không khí của một trận chiến căng thẳng. Tại sân học viện, bên tượng Bác Hồ, cứ mỗi buổi chào cờ, nhìn lá cờ Tổ quốc tung bay, nghe vang vọng 10 lời thề danh dự của quân nhân trong Quân đội nhân dân Việt Nam, mỗi chúng tôi trào dâng cảm xúc. Thật vinh dự và tự hào khi mỗi quân nhân được mặc quân phục, kề vai, sát cánh bên nhau dưới lá cờ Tổ quốc và lá cờ “Quyết chiến - Quyết thắng” của Quân đội nhân dân Việt Nam để nỗ lực công tác, lao động, học tập, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh để bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân.  

Học viện là nơi mà nhiều danh tướng trong lịch sử quân sự Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh đã từng giữ cương vị Giám đốc như Đại tướng Lê Trọng Tấn, Thượng tướng Hoàng Minh Thảo, Thượng tướng Nguyễn Hữu An - những người có đủ phẩm chất “Trí, Dũng, Nhân, Tín, Liêm, Trung” theo lời dạy của Bác Hồ, những người mà chỉ nghe tên thôi đã khiến kẻ địch thì khiếp sợ, còn cán bộ, chiến sĩ và nhân dân thì mến yêu, tin tưởng vào thắng lợi của kháng chiến. 

Bài giảng của Thượng tướng, PGS, TS Trần Việt Khoa về “Chiến lược quốc phòng, an ninh một số nước liên quan đến quốc phòng, an ninh Việt Nam” đã giúp chúng tôi hình dung được bức tranh tổng thể về chiến lược quốc phòng, an ninh của một số cường quốc trên thế giới và tác động tới Việt Nam. Bằng phương pháp trực quan, với các clip, hình ảnh sinh động, bằng giọng nói truyền cảm, bằng kiến thức uyên bác, các thông tin, số liệu thuyết phục và sự tâm huyết của thầy, chúng tôi đã được truyền thụ một lượng kiến thức rất quý giá để có thể mở rộng thêm tư duy, tầm nhìn liên quan đến quốc phòng - an ninh, bảo vệ Tổ quốc trong tình hình hiện nay. Hay trong một bài nói chuyện khác chỉ trong thời gian 40 phút, Thượng tướng Trần Việt Khoa đã khái quát nhanh một số vấn đề đúc rút ra từ các cuộc chiến tranh trên thế giới hiện nay, để nhìn thấy sức mạnh, khả năng, giải pháp trong chiến tranh phi đối xứng, từ đó thêm vững tin vào nền quốc phòng toàn dân, tiềm lực của đất nước và nghệ thuật quân sự độc đáo của Việt Nam sẽ giúp chúng ta bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong bất kỳ hoàn cảnh nào. 

Đất nước ta có vị trí chiến lược trong khu vực nói riêng và trên thế giới nói chung cả kinh tế và quốc phòng - an ninh. Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, đất nước ta ngày càng phát triển nhanh, đời sống nhân dân được cải thiện và nâng cao, đồng thời chúng ta có nguồn lực để xây dựng tiềm lực tổng hợp của quốc gia, trong đó có tiềm lực quốc phòng - an ninh. Tuy nhiên, những thách thức là không hề nhỏ. Vậy những thách thức ấy đến từ đâu, cần phải làm gì để hạn chế, khắc phục, ngăn ngừa tác động bất lợi từ những thách thức ấy, đồng thời tận dụng được các cơ hội để thúc đẩy phát triển đất nước? Qua các bài giảng, các buổi nghe nói chuyện, những giờ thảo luận sôi nổi tại Tổ học tập, những giờ tự học tập, nghiên cứu, các học viên đã rút ra cho mình những điều bổ ích cho cương vị lãnh đạo, quản lý, chỉ huy, để sau này hoàn thành tốt hơn nữa các nhiệm vụ được giao.

 Lớp Đào tạo ngắn hạn CH-TM Chiến dịch, Chiến lược K55A thăm Trung đoàn không quân 923, Sư đoàn 371, Quân chủng Phòng không – Không quân. Ảnh: Lớp K55A cung cấp

Nền nếp học tập tại học viện là điều để lại ấn tượng sâu sắc trong chúng tôi. Mỗi khi lên lớp, chúng tôi đều qua phòng bảo mật để lấy sách vở, tài liệu học tập với các phương pháp rất đặc thù để bảo đảm công tác quản lý và tính bảo mật. Ngoài hành lang lớp học có tủ để điện thoại, nhằm vừa bảo đảm sự quy củ của lớp học, cũng là cách thức để bảo đảm không để lộ lọt bí mật từ các bài giảng. Chương trình học tập với khối lượng kiến thức lớn, cuốn chúng tôi đi với dồn dập các buổi lên lớp, thảo luận, tập bài rồi thi cử. Nhiều thời điểm, các học viên ngập đầu từ ôn thi, vẽ bản đồ tập bài tác chiến, thuyết minh quyết tâm, chuẩn bị nội dung để nhập vai tập bài, thảo luận… Vì thế, phòng nghỉ của nhiều đồng chí sáng đèn thâu đêm.

Các môn chiến lược quân sự, nghệ thuật chiến dịch, chỉ huy tham mưu, quân sự địa phương là thách thức không nhỏ. Bởi làm thế nào để xác định được chính xác lực lượng, âm mưu, mục tiêu của địch, hướng tấn công chủ yếu, thứ yếu, hướng chia cắt, vu hồi, khu vực đổ bộ đường biển, đổ bộ đường không… là không hề dễ. Một thầy giáo nói với chúng tôi: “Trên cương vị người chỉ huy, các anh phải xác định được chính xác, bởi chỉ một quyết định sai có thể ảnh hưởng tới hàng nghìn, hàng vạn người”.

Trải qua cấp phân đội, đã cùng đồng đội dưới các chiến hào, luyện tập đào đắp công sự, chúng tôi hiểu rõ, chỉ một quyết định của cấp cao là tác động tác hành động của hàng nghìn, hàng vạn cán bộ, chiến sĩ, dân quân tự vệ. Vì thế, các thành viên trong Lớp càng quyết tâm học tập để có thể vận dụng được đúng đắn nhất trong thực tế, tiết kiệm công sức, mồ hôi và có thể tránh bớt được những hy sinh xương máu nếu chiến tranh xảy ra. Cuộc diễn tập chỉ huy - tham mưu 1 bên 2 cấp trên bản đồ do Học viện Quốc phòng tổ chức vào cuối khóa đã giúp cho học viên hình dung được tình huống tác chiến từ cấp chiến trường tới cấp quân khu, quân đoàn.

Rất vinh dự cho Học viện và bản thân mỗi chúng tôi là Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng đã dự và chỉ đạo diễn tập. Đại tướng Nguyễn Tân Cương biểu dương các kết quả đạt được của cuộc diễn tập, chỉ ra những vấn đề cần tiếp tục đổi mới, bổ sung theo hướng sát thực tiễn chiến đấu, sát yêu cầu xây dựng Quân đội hiện đại và thực tế các cuộc chiến tranh hiện nay. Đối các học viên, Đại tướng Nguyễn Tân Cương căn dặn: “Cần phát huy hơn nữa tinh thần tự học, tự nghiên cứu, rèn luyện bản lĩnh chỉ huy, khả năng tham mưu, tư duy ở tầm chiến lược và khả năng xử trí các tình huống phức tạp, khó dự báo trong điều kiện tác chiến hiện đại”. Những lời căn dặn ấy, mỗi chúng tôi sẽ luôn ghi lòng, tạc dạ trong suốt quá trình công tác sau này.

Với mỗi chúng tôi, Học viện Quốc phòng, Hệ Chiến dịch - Chiến lược và Lớp K55A thực sự là mái nhà chung. Đó đã là nơi chúng tôi chia ngọt, sẻ bùi, cùng nhau nỗ lực học tập. Chúng tôi sẽ nhớ mãi những chén trà ấm nóng trong phút nghỉ giải lao ngắn ngủi, những giờ học tập miệt mài, những buổi sinh hoạt để chúng tôi trở nên gần gũi với nhau hơn, trao đổi thân tình, từ đó tạo ra sự đồng cảm, thấu hiểu, sẽ là vốn quý cho quá trình công tác sắp tới.

Kết thúc khóa học, giá trị lớn nhất mà mỗi học viên chúng tôi thu nhận được không chỉ là tấm bằng tốt nghiệp, không chỉ là kiến thức quý báu, mà còn là tình thầy trò, tình đồng chí, đồng đội, là sự tự nhận thức bản thân, nhận thức vai trò, trách nhiệm của mình, để từ đó nỗ lực hơn nữa, có những đóng góp tích cực hơn nữa, phấn đấu hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước và nhân dân tin tưởng giao phó, nhằm xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa.