Bộ trưởng cho rằng chất lượng giáo dục hiện nay đang đi lên nhưng chưa đạt so với yêu cầu, do đó cần có những điều chỉnh. Để đổi mới căn bản toàn diện trong bối cảnh “vừa làm nhà, vừa sửa nhà, chữa móng” là vô cùng khó khăn, nên việc “va chạm”, “đa chiều” là điều không tránh khỏi. Tuy nhiên, ngành giáo dục đang lắng nghe hết sức nghiêm túc, tích cực để tìm giải pháp nâng cao chất lượng.
Sửa đổi cách đánh giá học sinh tiểu học
Theo Bộ GD-ĐT, thông tư sửa đổi bổ sung Thông tư 30 về đánh giá học sinh tiểu học sẽ sớm được ban hành và áp dụng ngay trong năm học này. Trước những lo lắng của giáo viên rằng cách đánh giá học sinh theo mức A, B, C là chưa thực sự sát với thực tế, vẫn “bình mới, rượu cũ”, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cho rằng tinh thần của Thông tư 30 là tốt, qua triển khai thực hiện trên thực tế cũng có nhiều ưu điểm. Tuy nhiên, Bộ GD-ĐT cũng sẽ rút kinh nghiệm, phải có sự chuẩn bị kỹ càng cả về con người lẫn cơ sở vật chất. Tới đây Bộ sẽ ban hành thông tư sửa đổi, tiện ích, sát thực tế hơn”, Bộ trưởng cho biết.
“Thông tư 30 hiện nay các thầy cô phải ghi chép nhiều, bây giờ điều chỉnh, có thể sử dụng các công cụ máy tính. Về đánh giá học sinh thì đổi sang thang A, B, C là mức lượng hóa. Ví dụ ở mức A, học sinh nắm vững kiến thức, thành thạo kỹ năng, vận dụng linh hoạt kiến thức kỹ năng, hoàn thành tốt nhiệm vụ học tập, hứng thú với môn học hoặc hoạt động giáo dục. Mức B là mức học sinh nắm được kiến thức, có kỹ năng, biết vận dụng kiến thức kỹ năng, hoàn thành nhiệm vụ học tập môn học hoặc hoạt động giáo dục. Ở mức C thì học sinh chưa nắm được kiến thức, thiếu hụt kỹ năng, chưa hoàn thành nhiệm vụ học tập môn học hoặc hoạt động giáo dục… Qua các mức đó, phụ huynh sẽ thấy được sự tiến bộ của trẻ, mà tránh được hiện tượng thi đua, dạy thêm học thêm; gây áp lực và bệnh thành tích; đồng thời khích lệ động viên trẻ, Bộ trưởng giáo dục cho biết.
Đổi mới SGK gắn liền với đổi mới sư phạm
Liên quan đến chương trình, sách giáo khoa (SGK) mới, Bộ trưởng GD-ĐT cho biết ngành sẽ xem xét công việc này thận trọng, với tinh thần "chậm mà chắc”. Bộ trưởng cho rằng sau Nghị quyết của Quốc hội về đổi mới chương trình, SGK giáo dục phổ thông năm 2014 (Nghị quyết 88), cách làm chương trình và sách giáo khoa của ngành giáo dục có những điểm khác biệt so với trước đây. Nếu trước đây chỉ có một nhóm chuyên gia tập trung làm SGK thì việc đổi mới chương trình và SGK hiện nay yêu cầu kết hợp cả đổi mới sư phạm, việc làm SGK cũng phải công khai, minh bạch, huy động nhiều nguồn lực, chất xám trong xã hội.
“SGK phải được xây dựng trên chương trình tổng thể tốt, chương trình môn học chuẩn. Cách làm chương trình SGK phải có sự tham gia sâu, trực tiếp của giáo viên phổ thông, giảng viên sư phạm chứ không phải một nhóm các chuyên gia”, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ khẳng định. Cũng theo Bộ trưởng, thời điểm này Bộ GD-ĐT chưa đặt vấn đề hoãn tiến độ thực hiện chương trình, SGK mới: “Sẽ phải đẩy nhanh hơn so với trước, nhưng chúng tôi sẽ làm chắc chắn. Khi có chương trình thì sẽ viết SGK rất nhanh”.
Muốn giảm học thêm phải thay đổi thi cử
Trước vấn đề nóng là dạy thêm học thêm, Bộ trưởng giáo dục khẳng định dạy thêm học thêm là một nhu cầu, một nguyện vọng chính đáng. “Cấm dạy thêm phải hiểu là cấm dạy thêm tràn lan, hay những hành vi dạy thêm trái quy định như đưa nội dung chính khóa vào giờ dạy thêm”.
Người đứng đầu ngành giáo dục cũng nói thêm, muốn giảm tình trạng dạy thêm, học thêm như hiện nay cần phải có lộ trình, trong đó, việc quan trọng là chỉnh sửa nội dung chương trình, sách giáo khoa (SGK). Ông cũng cho rằng nguyên nhân sâu xa dẫn tới nhu cầu học thêm là nội dung chương trình học nặng, thi cử căng thẳng. Bộ trưởng GD-ĐT cho rằng: "Cần nhìn học thêm, dạy thêm trong cả một quá trình chứ không phải chỉ với một lát cắt”.
Kiểm định chất lượng tất cả các trường ĐH, CĐ
Người đứng đầu ngành giáo dục cho rằng chất lượng giáo dục là vấn đề nan giải, đặc biệt là giáo dục đại học. Thời gian tới, Bộ GD-ĐT sẽ kiểm định chất lượng tất cả các trường ĐH, CĐ để các trường hiểu được đang ở đâu so với quốc tế, tránh tình trạng các trường tự xưng là trường trọng điểm, trường tốp trên. Các trường cũng phải đổi mới nội dung phương pháp giảng dạy theo hướng thực học, các trường phải bám sát thị trường lao động.
“Thông qua phân tầng, xếp hạng, phần lớn các trường sẽ đi theo hướng ứng dụng, thực hành. Bộ sẽ củng cố trung tâm dự báo nghề nghiệp và nhu cầu lao động để các trường tham khảo xây dựng chỉ tiêu và cơ cấu ngành nghề; cùng với giải pháp gắn kết các trường với người sử dụng lao động, tạo nên một chuỗi cung ứng”, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ khẳng định.
Bài, ảnh: KHÁNH HÀ