SÁNG TẠO HAY BẮT CHƯỚC?

QĐND - “Locked”, bộ phim ngắn (đúng hơn là một video clip) do một nhóm sinh viên ở Hà Nội thực hiện đang tạo nên cơn “sốt” trong cộng đồng mạng. Sau khoảng một tháng xuất hiện, “Locked” đã thu hút gần 1 triệu lượt truy cập. Một con số “khủng” đối với cư dân mạng. Trước đó, “Đòn bẩy”, một “bộ phim” hành động võ thuật do nhóm sinh viên quê Bình Định thực hiện cũng đã gây “sốt” tương tự. Trên các diễn đàn mạng, rất nhiều bình luận đã đánh giá cao, khen ngợi, động viên, cổ vũ, khích lệ các nhóm làm phim. Nhiều người đã không ngần ngại gọi những “tác phẩm điện ảnh” của sinh viên là những quả “bom tấn” về phim hành động võ thuật. Nhiều nhóm bạn trẻ khác tự “tuyên ngôn” sẽ tiếp tục noi gương các nhóm làm phim để cho ra đời những “bộ phim” hoành tráng hơn.

Một số cảnh trong phim Locked. Ảnh internet.

Không thể phủ nhận khả năng tìm tòi, sáng tạo, khắc phục khó khăn theo đuổi niềm đam mê của các bạn trẻ (làm phim trong điều kiện thiếu thốn, phương tiện chỉ là những chiếc máy ảnh hạng trung bình, thiếu trang phục, đạo cụ...). Tuy nhiên, xem sản phẩm của các bạn, dấu ấn sáng tạo thì ít, mà bắt chước, lai căng thì nhiều. Xuyên suốt những “bộ phim” này rặt những cảnh đấm đá, rượt đuổi, chém giết, máu me..., nửa giống những cảnh phim hành động của Mỹ, nửa hao hao phim chưởng Trung Quốc. Cốt truyện phim nghèo nàn, hời hợt. Ngay cả cách mà các nhân vật xưng hô với nhau: “các ngươi” - “ta” (trong “Đòn bẩy”) đã cho thấy sự bắt chước, lai căng một cách thái quá.

Năm ngoái, một nhóm học sinh trung học ở Huế cũng đã “nổi đình nổi đám” với bộ phim phóng sự tài liệu “Nước mắt bào thai” nói về việc nhiều lò mổ giết thịt trâu, bò chửa lấy bào thai “tẩm bổ” cho các phụ nữ mang thai. Bộ phim gây bàng hoàng, phẫn nộ trong dư luận vì đã “phơi bày, tố cáo” việc làm vô nhân đạo của một số lò mổ. Tuy nhiên, sự thật lại hoàn toàn ngược lại. Những gì thể hiện trong phim đều do các em thực hiện từ những cảnh quay lắp ghép, dàn dựng, hoàn toàn không có trong thực tế.

Học sinh, sinh viên đam mê điện ảnh, tự mình tạo ra những sản phẩm để góp phần thỏa mãn nhu cầu sáng tạo, hưởng thụ của bản thân và bè bạn là điều rất đáng quý. Vấn đề là sản phẩm của các em làm ra theo kiểu tự phát đa số đều xa lạ với cuộc sống tuổi học trò. Tính nghệ thuật, nhân văn ở những “tác phẩm” ấy chẳng có gì đáng nói ngoài mục đích giải trí. Trong một số trường hợp, đó còn là sự dối trá, điều tối kỵ đối với lứa tuổi học trò. Bên cạnh đó, vì muốn được chú ý, được nhanh chóng “nổi tiếng”, nhiều bạn trẻ đã sao nhãng việc học, mải mê tìm kiếm cơ hội thể hiện mình ở một môi trường “ảo”. Không nên biến những sở thích, đam mê có phần “lạc điệu” ấy thành một kiểu “hội chứng” trong một bộ phận học sinh, sinh viên. Cũng không thể thả nổi vấn đề này, ai thích thì làm. Chúng ta cần có nhiều hơn nữa những sự khuyến khích để các em phát huy khả năng và niềm đam mê sáng tạo trên nền tảng của những giá trị chân-thiện-mỹ chứ không phải là những sản phẩm bắt chước, lai căng. Tại sao không phải là những bộ phim về những tấm gương vượt khó học giỏi, những hoàn cảnh đáng thương và giàu nghị lực nơi giảng đường, về tình thầy trò, chuyện tình bạn, tình yêu...

Nhà trường, các thầy cô giáo, các bậc phụ huynh cần có những hình thức quản lý, giáo dục, động viên, khích lệ, đặc biệt là sự định hướng để niềm đam mê và năng lực của các em được phát huy đúng chỗ, đúng mục đích.