Ngắm hoa anh đào cũng có người canh - Ảnh: Thanh Niên

Lễ hội pháo hoa kết thúc, đường phố Đà Nẵng ngập tràn rác do hàng nghìn người tiện tay vứt lại. Lễ hội hoa Anh Đào ở Hà Nội vừa tan, khuôn viên của Cung thể thao Quần Ngựa và tuyến phố trước mặt cũng… trắng sân rác thải. Lễ hội năm nay, hoa Anh Đào không bị bẻ cành, vặt lá… nhưng người có lòng tự trọng vẫn day dứt trong lòng.

Anh bạn trong cơ quan tôi bức xúc: “Tôi sang Nhật Bản công tác, gặp một nhóm người đi du lịch ngồi nghỉ trong công viên. Ăn quà xong, họ cẩn thận “gói” các thứ thừa vào tờ giấy báo, đặt ở một gốc cây. Tưởng thế là xong, ai dè những người dân đi tập thể dục ngay lập tức xúm vào nhắc nhở phải bỏ rác vào thùng”. Tất cả là do người ta có lòng tự trọng. Hành động khác đi là làm tổn thương lòng tự trọng, nói cách khác, người có lòng tự trọng cảm thấy “đau”.

Lòng tự trọng được hình thành và phát triển trong cuộc sống của mỗi cá nhân, thể hiện qua thái độ, hành vi ứng xử của người đó với những người xung quanh. Người bình thường (không bị bệnh lý), ai cũng có lòng tự trọng, chỉ khác là ở mức độ cao, thấp khác nhau. Tự trọng thấp là thiếu thái độ tích cực đối với chính bản thân mình và người khác, như những người đã vô tình hoặc cố ý vứt rác bừa bãi như trên. Đó chính là những hành vi chỉ nhằm thỏa mãn sở thích cá nhân mà không tuân thủ quy định chung, không tôn trọng người khác. Người có ý thức tự trọng cao là người biết tôn trọng chính mình và tôn trọng người khác, tôn trọng những quy định chung của cộng đồng. Người có lòng tự trọng cao có cách ứng xử rất tự nhiên, như một thói quen, trong mọi trường hợp, ở mọi nơi, mọi lúc, không cần sự giám sát, nhắc nhở của người khác. Họ không vứt rác bừa bãi nơi công cộng, không chen lấn, xô đẩy khi vào rạp xem phim, khi lên tàu, xuống xe, không vượt đèn đỏ khi vắng bóng công an…

Mỗi người đều cần có lòng tự trọng và trau dồi thường xuyên. Đó là nền tảng để hình thành thái độ ứng xử văn minh trong xã hội hiện đại. Mỗi cá nhân có lòng tự trọng, mỗi gia đình cũng có lòng tự trọng và rộng hơn thế nữa. Trong xã hội ngày càng văn minh, hiện đại, lòng tự trọng cá nhân và thái độ ứng xử có văn hóa với cộng đồng là điều cần với mỗi người, bất kể họ là ai, lớn hay bé. Một em bé có lòng tự trọng cao cũng có thể nêu gương cho người lớn học tập.

NGÔ ANH THU