Ảnh minh họa/Internet

QĐND - Nhà lầu, xe hơi, ti-vi, tủ lạnh, bình nóng lạnh… rồi đến cả “người giúp việc” hàng mã để “hóa” cho người cõi âm trong ngày lễ Vu Lan vào Rằm tháng Bảy, là những mặt hàng đang bán rất chạy tại phố Hàng Mã, Hà Nội. Không riêng ở đây, những loại hàng “đặc biệt” này còn được người dân cả nước tìm mua ở khắp nơi. Cách nghĩ “trần sao, âm vậy” đã khiến nhiều gia đình nháo nhào sắm sanh. Không ít gia đình đã bỏ ra tiền triệu, thậm chí hàng chục triệu đồng mua những “lễ vật” ấy… Tốn kém là một chuyện nhưng những biến thái xa lạ của hiện tượng xã hội này khiến dư luận không khỏi băn khoăn, bởi dường như nó bị lạm dụng và đi chệch cái ý nghĩa giáo dục sâu xa của ngày lễ này.

Cúng Rằm tháng Bảy là một dịp để con cái hướng cái tâm của mình về ơn công đức các bậc sinh thành, giáo dưỡng, về tổ tiên đã khuất. Theo tín ngưỡng dân gian, Rằm tháng Bảy là ngày xá tội vong nhân, các nhà bày mâm cỗ nhỏ cúng chúng sinh... Trong sâu thẳm trái tim mỗi người Việt chúng ta, đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, cội nguồn dân tộc luôn là những giá trị thiêng liêng, hướng người đang sống phấn đấu để tạo ra tương lai tốt đẹp hơn cho các thế hệ kế tiếp. Hiểu như vậy nên không phải ngẫu nhiên mà giới tăng ni phật tử, đa số người dân đều cho rằng, cúng Rằm tháng Bảy không câu nệ “mâm cao cỗ đầy”, mà cốt ở tấm lòng thành kính với tổ tiên, ông bà, cha mẹ và cũng là thái độ, lương tâm trong giao tiếp, ứng xử nhân văn với người thân, với cộng đồng mình đang sống. Đó là những việc mỗi người cần làm hằng ngày, chứ không chỉ vào ngày Rằm tháng Bảy.

Nhìn lại ý nghĩa nhân văn của ngày lễ Vu Lan để thấy rằng còn nhiều điều chúng ta cần “tu nhân tích đức” thường xuyên mới mong đạt được. Những hiện tượng đau lòng đi ngược lại những mong ước của tiền nhân xảy đến hằng ngày trong môi trường gia đình còn quá nhiều điều cần bàn. Sẽ đầm ấm, tốt đẹp hơn rất nhiều khi cha mẹ già được một bát canh nóng, một lời mời lễ độ mỗi bữa ăn; hoặc không còn cảnh những người già cô quạnh ở nhà dưỡng lão, trống lạnh trong lòng, khao khát về một ngày vui vầy cùng cháu con mỗi độ đào nở, xuân về; hay không còn những hiện tượng đau lòng khi cha, mẹ phải từ bỏ những đứa con ngỗ ngược... Sự ấm áp, không khí hòa thuận trong mỗi gia đình là những yếu tố quan trọng góp phần ổn định, làm giảm bớt những phức tạp nảy sinh trong xã hội.

Có nhiều cách để bày tỏ lòng thành kính dành cho tiền nhân, và trước tiên, thiết thực nhất vẫn là thái độ, tình cảm, sự quan tâm chăm lo của mỗi người dành cho cha mẹ, ông bà, người thân của mình hằng ngày. Đó là những điều mỗi người cần hướng đến, phấn đấu đạt được và hoàn toàn không phụ thuộc vào những nhà lầu, xe hơi hàng mã mà nhiều người vẫn mua, đốt trong mỗi dịp này.

Đức Nghĩa