Cháy kho ga Giáp Bát. Ảnh: Internet

Thời gian gần đây, những vụ cháy gây thiệt hại lớn về người và của như, cháy kho ga Giáp Bát (ngày 6-5), cháy chợ Yên Cát, Thanh Hoá (ngày 19-5) cháy 30 phòng trọ tại quận Tân Phú, TP Hồ Chí Minh (ngày 19-5)… liên tiếp xảy ra khiến dư luận quan tâm, lo lắng. Dư luận càng bất an hơn khi tìm hiểu thêm thông tin về thực trạng phòng cháy, chữa cháy hiện nay.

Tất cả điều kiện cần thiết như con người, phương tiện, thiết bị bảo đảm cho phòng cháy, chữa cháy đều thiếu. Hiện tại, nguồn nước phục vụ cho công tác chữa cháy ở các khu đô thị chỉ đáp ứng được một phần yêu cầu. Theo quy định tiêu chuẩn Việt Nam, cứ 150m đường phố phải có một trụ nước chữa cháy. Nhưng hầu hết các khu đô thị đều chưa đáp ứng được tiêu chuẩn này.

Đơn cử như TP Hồ Chí Minh. Đến nay, thành phố mới chỉ có 4.638 trụ nước (trong đó hơn 850 trụ nước bị hư hỏng và mất cắp) trên tổng số 1,8 triệu mét đường phố (để đáp ứng đủ phải cần tới 12.000 trụ nước). Trong khi đó nhiều khu dân cư có nguy cơ cháy nổ cao lại nằm sâu trong các con phố, ngõ nhỏ ở một số quận nội thành đang thiếu nguồn nước chữa cháy nghiêm trọng.

Cùng với đó, nhiều tuyến giao thông được cải tạo, dựng “lô cốt”, mật độ giao thông lớn, tình trạng ùn tắc thường xuyên xảy ra. Chiều cao của nhiều tuyến đường bị hạn chế bởi hệ thống dây điện, điện thoại bùng nhùng là những nguyên nhân khiến xe chữa cháy không thể tiếp cận gần đám cháy.

Đây là thực tế đòi hỏi sớm có những biện pháp đồng bộ để phòng cháy chữa cháy hiệu quả. Cần lắp đặt thêm hệ thống cung cấp nước chữa cháy, trang bị thêm những phương tiện cần thiết. Nâng hoặc hạ ngầm hệ thống dây điện, điện thoại... Tất cả đều phải làm. Để làm được việc này một cách triệt để, hiệu quả với thực trạng kinh tế của nước ta hiện nay, ai cũng hiểu không thể tiến hành trong một sớm, một chiều. Nó đòi hỏi một quá trình dài và những chiến lược cụ thể.

Trong khoảng thời gian dài đó, chẳng nhẽ chúng ta lại hết cách, đứng khoanh tay để mặc tình trạng hoả hoạn tiếp tục hoành hành? Kết luận về những vụ cháy đã chỉ ra, nếu người dân, chủ đơn vị bị hoả hoạn đó cẩn thận hơn, luôn cảnh giác, phòng cháy tốt, can thiệp sớm khi đám cháy vừa bùng phát thì sẽ hạn chế được rất hiệu quả những tác hại xấu cũng như những đám cháy lớn xảy ra. Điều này khẳng định, ý thức là nhân tố quan trọng bậc nhất, quyết định thành công trong phòng cháy, chữa cháy chứ không phải là hệ thống, trang bị chữa cháy.

Như vậy, trong khi chưa thể trông chờ vào cơ sở hạ tầng cũng như điều kiện về phòng cháy, chữa cháy đầy đủ, chúng ta phải cần xây dựng cho được ý thức phòng cháy, chữa cháy cao cho toàn xã hội. Chúng ta cần dùng mọi biện pháp tuyên truyền cũng như kênh thông tin để nâng cao ý thức phòng cháy chữa cháy cho xã hội. Làm sao cho mỗi người dân thành một chiến sĩ trên mặt trận chống giặc hoả. Tạo cho người dân thói quen cẩn thận trong việc sử dụng điện, lửa ở gia đình cũng như cơ quan, đơn vị. Biết bố trí, lắp đặt một cách hợp lý nhất các vật dụng, đồ đạc để phòng, tránh hoả hoạn. Phối hợp cùng mọi người nhắc nhở giữ gìn một cách tốt nhất những cơ sở vật chất cho phòng cháy, chữa cháy hiện có ở khu dân cư cũng như nơi làm việc. Đối với các cơ quan đơn vị cần tuân thủ đúng luật pháp trang bị đầy đủ phương tiện và thành lập những đội phòng cháy, chữa cháy theo quy định. Đề cao tinh thần cảnh giác, tự giác trong phòng cháy chữa cháy. Định kỳ tổ chức hoạt động giáo dục và tuyên truyền về phòng cháy, chữa cháy. Các cơ quan chức năng cần thường xuyên kiểm tra công tác phòng cháy, chữa cháy. Xử lý nghiêm trường hợp vi phạm và khắc phục ngay những sự cố, hỏng hóc. Không để xảy ra tình trạng mất cắp, hỏng hóc các phương tiện chữa cháy như hiện nay.

Chỉ khi toàn xã hội chung sức, đồng lòng cùng nhau nâng cao ý thức phòng cháy chữa cháy, khi đó công tác phòng cháy, chữa cháy mới có hiệu quả cao nhất, hạn chế tới mức tối đa hoả hoạn và thiện hại do nó gây ra.

Xuân Dũng