Một góc khu tái định cư xã Quảng Phong, Quảng Trạch (Quảng Bình). Ảnh: Internet

Vì sự nghiệp CNH-HĐH đất nước có hàng chục nghìn hộ dân đã phải rời bỏ nơi “chôn nhau, cắt rốn” để đến những khu tái định cư. Muốn xây dựng các công trình, triển khai các dự án phải di dời dân để tạo mặt bằng là điều tất yếu. Với từng công trình, từng địa bàn cụ thể, Nhà nước, các cơ quan có thẩm quyền đều có các chủ trương, chính sách đền bù thỏa đáng cho người dân. Đại đa số nhân dân đều ý thức rõ điều đó và luôn sẵn lòng hy sinh lợi ích cá nhân vì sự phát triển của đất nước, nghiêm chỉnh chấp hành các chủ trương, chính sách đền bù, giải phóng mặt bằng. Nhưng bên cạnh đó vẫn có một bộ phận người dân vì lợi ích riêng đặt ra những yêu cầu bất hợp lý đối với chính quyền và cơ quan chức năng, gây khó khăn cho tiến độ các công trình dự án. Đây cũng là một trong những nguyên nhân của tình trạng “dự án treo” hiện nay.

Một điều hiển nhiên, những người gương mẫu chấp hành chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước cần được khích lệ, được biểu dương. Những người chấp hành không nghiêm, chây ỳ, chống đối… phải kiên quyết xử lý. Và sẽ chẳng có gì đáng bàn nếu như không có chuyện ở khu công nghiệp Dung Quất (Quảng Ngãi) hàng chục hộ dân đã di dời tới khu tái định cư sinh sống ổn định từ hai năm nay bỗng nhiên trở về làng cũ. Lý do đơn giản là trong số những hộ dân thuộc diện phải di dời còn vài hộ chây ỳ không đi để “đòi” Nhà nước phải tăng mức đền bù. Điều đáng nói là chính quyền đã “xuống thang” theo ý họ. Thấy người ở lại được thêm tiền đền bù, những người dân đã di dời rủ nhau kéo về làng cũ để đòi quyền lợi, đòi sự công bằng.

Khoan hãy bàn chuyện đúng, sai trong việc trở lại của các hộ dân. Căn nguyên của điều khó xử, sự phức tạp này lại ở chính quyền, cơ quan chức năng. Trước hết cần phải thấy, hầu hết nhân dân ủng hộ, chấp hành điều đó chứng tỏ tính đúng đắn, phù hợp của chủ trương, chính sách. Một vài hộ dân chây ỳ, gây khó dễ là vi phạm, là biểu hiện của sự chống đối. Đáng lẽ, trong trường hợp này chính quyền các cấp của tỉnh Quảng Ngãi phải có các biện pháp cưỡng chế? Trong cùng một địa bàn, trên cùng một diện tích mà việc đền bù lại khác nhau, người gương mẫu chấp hành phải chịu mức đền bù thấp, người chây ỳ lại được hưởng đền bù cao… thì dân thắc mắc, dân trở về là điều dễ hiểu. Rồi đây, chính quyền, cơ quan chức năng các cấp của tỉnh Quảng Ngãi sẽ phải rút kinh nghiệm, có biện pháp giải quyết cụ thể, kiên quyết. Nhưng điều rút ra từ sự việc này là trong thực hiện chính sách đền bù giải phóng mặt bằng phải bảo đảm tính minh bạch, công bằng, sai-đúng phải phân minh, mọi việc phát sinh đều phải ứng xử phù hợp trên cơ sở nguyên tắc và quy định của pháp luật

NGÔ ANH THU