Mất gần 3 giờ ngợp trong bụi đỏ, chiếc xe gầm cao loại chuyên dụng đi rừng núi của Binh đoàn 15 mới đưa chúng tôi đến được Đơn vị Kinh tế - Quốc phòng 710 (đơn vị 710).

Đến cổng đơn vị, đồng chí Sơn, lái xe bảo:

- Em chỉ “cua” thêm vài vòng nữa là đến biên giới nước ta với Cam-pu-chia…

Quân y Đơn vị 710 khám bệnh tại nhà cho đồng bào thiểu số bản TRông, xã Ia Mơ (huyện Chư Prông, Gia Lai).

Nghe Sơn nói, bất chợt trong lòng chúng tôi dâng trào niềm cảm xúc rất thiêng liêng, quên hết những mệt nhọc. Cả Đại tá Trần Văn Tứ, Chỉ huy trưởng và Đại tá Nguyễn Đình Minh, Chính ủy ra đón chúng tôi. Thay cho lời chào, tôi giãi bày:

- Có đi mới hiểu nỗi gian truân của những người đi mở đất!

- Tôi biết ngay là thế nào nhà báo cũng nghĩ chúng tôi “đi mở đất”. Không phải. Chúng tôi đi làm công tác dân vận. Dân vận mới là nhiệm vụ chính của đơn vị.

- Tư lệnh Binh đoàn cho biết, đơn vị các anh vừa được giao nhiệm vụ  trồng mới 3.444ha cao su. Thế là mở đất chứ?

Không trả lời trực tiếp câu hỏi của tôi, Đại tá Nguyễn Đình Minh cho chúng tôi biết, Đơn vị 710 được thành lập tháng 10-2003 về giúp 3 xã trên địa bàn biên giới đặc biệt khó khăn: Ia Mơ, Ia Lâu, Ia Piơr (huyện Chư Prông, Gia Lai) nằm rải trên diện tích tự nhiên gần 70.000ha, với 32 thôn, làng; 3.953 hộ; 18.632 nhân khẩu; 11 dân tộc; 21,7km đường biên giới. Ba xã là địa bàn trọng điểm của Tây Nguyên mà các thế lực thù địch lợi dụng tuyên truyền, kích động, gây chia rẽ giữa các dân tộc… Ngay khi về đứng chân tại địa bàn, đơn vị đã thành lập, tổ chức cho 4 đội sản xuất, 5 cơ quan và bệnh xá của đơn vị  đi kết nghĩa với 11 thôn làng và 29 hộ gia đình đồng bào dân tộc thiểu số khó khăn nhất để giúp địa phương phát triển kinh tế xóa đói giảm nghèo, như hướng dẫn đồng bào định canh, định cư, làm nương rẫy, chăn nuôi phát triển kinh tế hộ, trồng cây lúa nước; kết hợp khám, chữa bệnh cho nhân dân…

Để giúp dân thoát nghèo, “mẹo” của đơn vị là sử dụng vốn đầu tư “135” của Chính phủ mua 87 con bò giống giao cho 87 hộ khó khăn nhất chăn thả, sau một năm bò đẻ, tặng gia đình bò con, còn bò giống lại giao tiếp cho hộ khác... Cứ thế, quay vòng từ năm 2005 đến nay, đàn bò đã nhân lên gấp nhiều lần, giải quyết được cơ bản khó khăn của các hộ.

Tôi hỏi kinh nghiệm để giao bò giống thành công, Đại tá Trần Văn Tứ tâm đắc nói: "Bình chọn rất kỹ hộ nhận bò giống, tất nhiên, tiêu chuẩn đầu tiên phải là những hộ khó khăn nhất, nhưng lại còn phải có nguyện vọng thực sự. Lứa đầu, mỗi thôn phải tìm được một hộ có khả năng nuôi tốt nhất để phổ biến kinh nghiệm. Về phía đơn vị, giao bò giống chỉ là khâu đầu tiên, sau đó phải giám sát, hằng ngày đến từng nhà giúp đỡ về kỹ thuật, chuồng trại… Nhất là khi bò đẻ, nhất thiết bộ đội phải có mặt để giúp gia đình “đỡ đẻ” cho bò được “mẹ tròn con vuông”. Cách quay vòng bò giống là cách giúp dân ở vùng đồi núi xóa nghèo có hiệu quả nhất, vừa gắn được trách nhiệm của người chăn nuôi, vừa nhân được giống lại vừa thực hiện được chính sách công bằng".

Đến nay, đời sống của đồng bào 3 xã đã đổi thay khác hẳn, tuy chưa phải tất cả đã có của ăn, của để, nhưng đã chấm dứt được cảnh "ăn bữa sáng, lo bữa chiều", cơ bản diện tích đất nông nghiệp đã được nhân dân ứng dụng giống mới phù hợp với thời tiết khí hậu. Từ chỗ giúp dân xóa đói giảm nghèo, đơn vị đã từng bước tuyên truyền, vận động đồng bào thực hiện nếp sống mới, bỏ các hủ tục lạc hậu, sinh đẻ có kế hoạch và không nghe kẻ xấu xúi giục theo đạo Tin lành Đề ga; không chia rẽ, hằn thù giữa các dân tộc… Qua hơn 5 năm gắn bó, đến nay bộ đội Đơn vị 710 đã thực sự trở thành người thân của đồng bào; được già làng, trưởng bản, cấp ủy, chính quyền địa phương tin cậy.

Trên đường dẫn chúng tôi đến thăm làng Khôi, làng mới thuộc dự án thủy lợi Ia Mơ, Đại tá Nguyễn Đình Minh tự hào nói:

- Từ ngày đơn vị về giúp địa phương đến nay, tuyệt nhiên không để xảy ra vụ vi phạm kỷ luật nào, đoàn kết quân dân ngày càng gắn bó.

Được biết, “Dân vận giai đoạn hai” của Đơn vị 710 hiện đang tích cực triển khai là khai hoang, san đồi chuẩn bị cho trồng hơn 3000ha cây cao su giống; vận động, tuyển dụng cao nhất công nhân là người dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Gia Lai; thành lập các khu dân cư mới để từng bước vận dụng mô hình “gắn kết hộ", giữa hộ công nhân người Kinh với hộ đồng bào dân tộc thiểu số-mô hình đang được Ban Dân vận Trung ương nghiên cứu nhân rộng.

Bài và ảnh: Huy Thiêm, Đặng Trung Hội