QĐND - Huyện đảo Bạch Long Vĩ (Hải Phòng) cách đất liền hơn 100km, có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng về quốc phòng, an ninh và phát triển kinh tế biển, là một trong tám ngư trường lớn của Vịnh Bắc Bộ. Hơn 20 năm thành lập, diện mạo huyện đảo tiền tiêu đã có nhiều đổi thay…

Trong những ngày tháng Tám lịch sử, chúng tôi có dịp ra thăm đảo Bạch Long Vĩ, hòn đảo có dáng thuôn dài theo hướng Tây Bắc - Đông Nam, án ngữ cửa ngõ đường biển, như một tấm bình phong che chắn cho đất liền và cho cả miền duyên hải Bắc Bộ. Làm việc với chúng tôi, đồng chí Đào Trọng Tuệ, Phó chủ tịch UBND huyện đảo, cho biết: “Huyện đảo vừa kỷ niệm 20 năm ngày thành lập. Sau 20 năm xây dựng và trưởng thành, huyện đảo đã phát triển toàn diện, đời sống nhân dân ổn định; 100% hộ dân có việc làm với mức thu nhập khá cao, không còn hộ nghèo…”.

Đảo Bạch Long Vĩ nhìn từ dưới âu tàu.

Đảo Bạch Long Vĩ hiện có 140 hộ với 500 nhân khẩu đăng ký thường trú. Ngoài các lực lượng vũ trang, trên đảo còn có hơn 1000 ngư dân từ nơi khác đến tạm trú đánh bắt hải sản. Chiều xuống, âu tàu Bạch Long Vĩ như ngôi nhà lớn đón sự trở về của hàng trăm tàu cá lớn nhỏ. Hoạt động thương mại trong âu tàu và trên đảo diễn ra khá sôi động.

Theo giới thiệu của Phó chủ tịch UBND huyện đảo, chúng tôi đã gặp anh Lê Văn Chuyển, chủ cửa hàng tạp hóa, là một trong những người thành công với cuộc sống định cư trên đảo. Ngoài cửa hàng tạp hóa, gia đình anh Chuyển cũng như nhiều hộ dân khác được UBND huyện giao cho 2ha mặt nước để nuôi bào ngư. Từ đây, gia đình anh có thêm hướng sản xuất mới, mang lại thu nhập khá cao. Dẫn chúng tôi ra khu vực khoanh nuôi của gia đình, anh Chuyển giới thiệu: “Ở đây, mỗi hộ gia đình được chia 70m chiều ngang bờ biển và kéo ra ngoài, với diện tích khoảng 2ha để nuôi trồng thủy sản, bảo vệ môi trường”. Sau thời gian thí điểm và chính thức triển khai việc giao mặt nước ven bờ cho người dân khoanh nuôi, bà con có trách nhiệm cắt cử nhau trông coi không cho ngư dân nơi khác vào khai thác bừa bãi. Họ nuôi trồng, bảo vệ bào ngư lớn đủ tuổi trưởng thành mới khai thác, do vậy hiệu quả kinh tế cao hơn nhiều so với những năm trước và môi trường được cải thiện rõ rệt.

Bào ngư là loài hải sản quý hiếm và có giá trị kinh tế cao, thường có ở các vùng biển, hải đảo nhiều đá. Cũng vì giá trị kinh tế của loài này mà ở đảo Bạch Long Vĩ từ nhiều năm trước, người ta đã khai thác ồ ạt làm cho số lượng bào ngư ít dần. Để bảo vệ, khai thác loài thủy sản quý hiếm này, trên đảo đang hình thành Trung tâm Giống bào ngư để phục vụ nuôi trồng của ngư dân. Việc nhân thành công giống bào ngư sẽ mở ra hướng phát triển mới trong nuôi trồng thủy sản. Anh Nguyễn An Tới, cán bộ Trung tâm Giống bào ngư chia sẻ: “Chúng tôi mới triển khai dự án. Việc xây dựng trung tâm rất phù hợp với môi trường để bào ngư phát triển. Con giống nuôi khoảng 2 tháng thì phát dục thành con bố mẹ. Hiện tại, bào ngư phát triển tốt, tỷ lệ sống rất cao, nếu điều kiện thuận lợi thì cuối năm nay sẽ có con giống bán ra thị trường. Khi đó, không chỉ cung cấp cho nhân dân trên đảo mà con giống bào ngư còn có triển vọng cung cấp ra thị trường rộng lớn là các đảo trong vịnh… ”.

Đảo Bạch Long Vĩ có diện tích gần 4km2, được cây xanh phủ kín, đường bê tông hóa xuống từng ngóc ngách. Từ vùng đất đai khô cằn với cát trắng và xương rồng, nơi đây đã trở thành hòn đảo có sức hấp dẫn lớn, khiến cư dân trên đảo đang ngày càng tăng. Đặc biệt, khác với đất liền, dường như những tác động khó khăn của nền kinh tế không ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế-xã hội trên đảo. Năm 2012, thu nhập bình quân đầu người của huyện đạt hơn 40 triệu đồng; tổng thu từ các ngành kinh tế, dịch vụ đạt gần 200 tỷ đồng... Được sự quan tâm đầu tư của Nhà nước và thành phố Hải Phòng, huyện đảo đã đầu tư hơn 1000 tỷ đồng xây dựng kết cấu hạ tầng, giao thông và các công trình phục vụ mục tiêu đưa đảo trở thành trung tâm dịch vụ hậu cần nghề cá và phát triển du lịch, đồng thời giải quyết những khó khăn bức thiết đặt ra trong nhu cầu phát triển của đảo. Dự án xây dựng cảng và khu neo đậu âu tàu phía tây bắc đảo đang được triển khai tích cực. Đây là âu tàu thứ hai của đảo, khi hoàn thành giai đoạn 1 sẽ tương đương với âu tàu hiện có. Trong giai đoạn 2, âu tàu sẽ được thiết kế sâu hơn để những tàu lớn hơn có thể ra vào.

Đồng chí Đào Trọng Tuệ cho biết thêm: “Ngoài âu tàu, chúng tôi đang tiến hành đóng tàu mới để chở khách và hàng hóa ra đảo, với sức chứa khoảng 200 ghế ngồi và 500 tấn hàng; mua máy phát điện mới… nhằm giải quyết cơ bản khó khăn của nhân dân”.

Tuy còn nhiều khó khăn, nhưng với sự nỗ lực vượt khó của chính quyền và nhân dân, huyện đảo Bạch Long Vĩ đang đổi thay và phát triển với những động lực mới, từ sự đầu tư của Nhà nước, địa phương, kết hợp với khai thác hiệu quả tài nguyên biển…

Bài và ảnh: VŨ XUÂN DÂN