QĐNĐ Online – Giải pháp chống ùn tắc giao thông tại Hà Nội đang được dư luận xã hội quan tâm nhiều hơn khi hai cơ quan - Bộ GTVT và TP Hà Nội - cùng đưa ra những phương án thay đổi giờ làm việc trình Chính phủ xem xét. Tuy nhiên hai phương án này không giống nhau.

Thực ra, vấn đề ùn tắc giao thông ở Hà Nội đã có từ rất lâu và nhiều biện pháp đã được thực thi nhưng hiệu quả chưa cao. Đặc biệt, từ sau khi Bộ trưởng Bộ Giao thông-Vận tải (GTVT) có những tuyên bố mạnh về lĩnh vực giao thông (thay đổi giờ làm việc để tránh ùn tắc giao thông) thì mọi chuyện càng trở nên nóng hơn.

Cả xã hội cùng hào hứng vào cuộc

Ngay sau khi hai phương án thay đổi giờ làm việc của TP Hà Nội và Bộ GTVT được chốt để trình lên Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đã có rất nhiều ý kiến của các chuyên gia về lĩnh vực giao thông; có người ủng hộ, có người phản biện, nhưng tựu chung lại, tất cả đều thấy việc đổi giờ làm là cần thiết. Muốn giải quyết dứt điểm tình trạng này cần phải có thời gian và các giải pháp đồng bộ như: phát triển đường sắt trên cao, tàu điện ngầm, giảm phương tiện cá nhân, xe buýt lịch sự, tiện lợi và quan trọng hơn cả là ý thức của người tham gia giao thông...

Chúng tôi đã đi khảo sát và trao đổi với người dân và các chiến sĩ cảnh sát giao thông (CSGT) tại một số điểm nóng về giao thông của Hà Nội như: Thụy Khuê - Bưởi; đường Xuân Thủy, Cầu Giấy; phố Chùa Bộc - Thái Hà, nơi mỗi khi đến giờ cao điểm, ở những nút giao thông này đều xảy ra tình trạng ùn tắc.

Kỹ sư Viện Khoa học công nghệ giao thông vận tải đang điều khiển giao thông

Trao đổi với chúng tôi, Thượng sỹ CSGT Mai Văn Tâm thuộc Đội 6 (khu vực Cầu Giấy, Từ Liêm cho biết):  "Là người trực tiếp tham gia điều hành giao thông, tôi rất mong phương án thay đổi giờ làm sớm được thực hiện để giảm bớt người tham gia giao thông trong giờ cao điểm. Giờ cao điểm thường bắt đầu từ 6h30 đến 9h và buổi chiều từ 16h30 đến 19h30".

Anh Nguyễn Đăng Huy, làm việc tại Phòng Công chứng số 4 Hà Nội cũng chia sẻ: "Hằng ngày để tránh tắc đường, tôi vẫn chủ động dậy sớm đi làm. Nếu Nhà nước có chủ trương thay đổi giờ làm, cho dù có phải đi làm sớm hơn nữa tôi cũng hoan nghênh. Mặc dù hiện nay có tới mấy phương án điều chỉnh giờ làm nhưng tôi tin Chính phủ sẽ lựa chọn ra phương án tối ưu nhất".

Từ đầu tuần đến nay, trên đoạn đường Láng, khu vực Cầu Trung Hòa, Cầu Cọi, Cầu 361, xuất hiện những kỹ sư của Viện Khoa học Công nghệ GTVT cũng tham gia phân làn giao thông. Đây là thử nghiệm của Viện nhằm nâng cao ý thức người tham gia giao thông và xã hội hóa giao thông, giảm tải ùn tắc. Sau khi có sự tham gia điều khiển của các kỹ sư, tình trạng giao thông ở khu vực này đã khá quy củ và không xảy ra ùn tắc trong mấy ngày qua.

Lựa chọn phương án nào?

Hai phương án được Bộ GTVT và TP Hà Nội đưa ra được các chuyên gia đánh giá đều có những điểm hợp lý và chưa hợp lý. Như phương án của Bộ GTVT, giờ làm giữa công chức cơ quan Trung ương và công chức Hà Nội chỉ chênh nhau 30 phút là chưa hợp lý vì đường Hà Nội thật khó để kết thúc một hành trình trong khoảng 30 phút. Giải pháp cho nhóm sinh viên cũng chưa đồng đều: Nhóm bắt đầu buổi học lúc 6h có vẻ là quá sớm trong khi giờ cao điểm bắt đầu từ 6h30 và đến 7h mới thực sự đông.

Hà Nội đang cần một giải pháp giảm tải áp lực giao thông trong giờ cao điểm.

Việc bố mẹ vào làm từ lúc 9h, nhưng hơn 7h đã phải ra khỏi nhà để đưa con đi bởi các trường tiểu học bắt đầu học vào lúc 8h. Như vậy, vô hình chung rất nhiều bậc phụ huynh có "thời gian chết" từ lúc 7h30 đến 9h không biết phải làm gì, trong khi vẫn tham gia giao thông trong giờ cao điểm. Chưa kể đến rất nhiều gia đình hiện nay vẫn quản lý và đưa, đón học sinh THPT đi học. Những trường hợp này lại càng có nhiều "thời gian chết" hơn do cơ quan chưa vào làm, gây lãng phí trong hiệu quả công việc. Tóm lại, việc kéo quá dài thời gian bắt đầu học và bắt đầu làm việc của hai nhóm phụ huynh và trẻ em sẽ có những điểm bất hợp lý, dù rằng, nhiều cán bộ, công chức khác sẽ không phải tham gia giao thông khi không có việc đưa, đón con em mình .  

Phương án của TP Hà Nội đưa ra được đánh giá là tương đối hợp lý trong việc phân loại các nhóm đối tượng. Nhóm đối tượng 1: gồm học sinh, sinh viên các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp-dạy nghề và học sinh các trường phổ thông trung học; nhóm 2: các trung tâm thương mại, cơ quan dịch vụ, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm; nhóm 3: các công chức, viên chức Trung ương và của Hà Nội, học sinh các trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở.  

Nhưng giải pháp giờ làm cho từng nhóm đối tượng của Hà Nội so với trước đây lại không có sự thay đổi nhiều; chỉ có thay đổi ở nhóm học sinh, sinh viên học 7h30 nay đổi thành 7h và nhóm tài chính, ngân hàng, bảo hiểm thời gian đi làm là 9h (trước đây là 8h), còn lại công chức và các trung tâm thương mại dịch vụ vẫn như cũ.

Theo đánh giá của một số chuyên gia, tất cả các nhóm trên chỉ chiếm khoảng 30% - 40% lượng người tham gia giao thông trong giờ cao điểm, số còn lại là những cơ quan, doanh nghiệp, lao động tự do... Số lượng này rất lớn và không chịu sự điều chỉnh hành chính của Nhà nước nên việc họ vẫn tham gia giao thông trong giờ cao điểm là điều tất yếu. Vì vậy, trong quá trình chuẩn bị đưa ra phương án thích hợp, nhóm lao động này cũng cần phải được nghiên cứu để nắm được. Nếu không điều chỉnh được giờ làm của nhóm này thì cũng phải có phương pháp tránh những nhóm đã được phân loại trùng giờ làm với nhóm này.  

Lựa chọn phương án thay đổi giờ làm nào là quyết định của Chính phủ. Hà Nội đang cần một liều thuốc trị “bệnh ùn tắc giao thông” để có thời gian thực hiện và đưa ra những giải pháp đồng bộ khác giúp cho Thủ đô không còn cảnh tắc đường trong tương lai.

Bài và ảnh: Việt Cường