Ngày 29-10, phiên thảo luận chung thứ hai của Quốc hội khóa XII về kết quả thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội năm 2007 và kế hoạch phát triển năm 2008 tiếp tục được hâm nóng với hàng loạt vấn đề gây bức xúc cho các đại biểu như giá tiêu dùng tăng cao, người nông dân chưa được hưởng lợi tương xứng từ mức tăng trưởng kinh tế cao, bất cập trong phòng, chống tai nạn giao thông, yếu kém trong việc đào tạo cán bộ và quản lý nguồn nhân lực ở cơ sở hay khả hấp thụ vốn đầu tư còn thấp.

Nông dân sẽ được miễn, giảm một số loại phí

Giải thích nguyên nhân khiến chỉ số giá tiêu dùng tăng 7,32% trong 9 tháng đầu năm nay, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh cho rằng, ngoài việc bị ảnh hưởng do thiên tai, lũ lụt, dịch bệnh, sức mua tăng, các mặt hàng nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu đầu vào cũng tăng khiến giá tiêu dùng phải chạy theo. Việc phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên, nhiên, vật liệu nhập khẩu từ nước ngoài cũng khiến giá tiêu dùng tăng cao. Ông nói: “Nguyên liệu sản xuất sữa chúng ta phải nhập 80%, sản xuất thuốc là hơn 60%, phôi thép nhập hơn 60%, ga nhập hơn 60%, xăng tới gần 100%. Do yêu cầu phát triển sản xuất và thúc đẩy tăng trưởng nên phải nhập khẩu, giá trong nước cũng phải tăng theo”.

Giá tiêu dùng tăng trong khi nông dân, đối tượng thu nhập thấp, vẫn phải đóng nhiều khoản phí khác nhau. Đại biểu Lê Văn Cuông (Thanh Hóa) phản ánh: “Mỗi năm người dân cứ phải đóng góp trên dưới 30 khoản, nhiều lao động chính ở các làng quê đã phải bỏ nhà, bỏ đồng ruộng ra thành thị hoặc vào Nam, ra Bắc để kiếm sống. Ở nhiều thôn, bản chỉ còn người già, phụ nữ và trẻ em”. Chia sẻ mối quan tâm này, đại biểu Hứa Chu Khem(Sóc Trăng) nói: “Hầu hếtbà con than phiền là không kiềm chế được giá vật tư nên không theo kịp tốc độ phát triển. Tăng giá như thế là đời sống bị suy giảm. Tất nhiên cũng có một bộ phận được hưởng lợi nhưng đại đa số là gặp nhiều khó khăn”.

Thừa nhận đại bộ phận nhân dân bị ảnh hưởng bởi việc chỉ số giá tiêu dùng tăng cao, Bộ trưởng Vũ Văn Ninh khẳng định, trong thời gian tới, Chính phủ sẽ thực hiện một số giải pháp quyết liệt để cải thiện đời sống nhân dân, nhất là dân nghèo. “Đối với công nhân và công chức, những người nghỉ hưu chính sách, Nhà nước sẽ tích cực triển khai lộ trình điều chỉnh tiền lương. Đối với nông dân, Chính phủ sẽ tìm mọi cách để giảm các khoản phí, lệ phí”.

Ông Vũ Văn Ninh cho biết, ngoài việc miễn thủy lợi phí, sắp tới, Chính phủ sẽ miễn phí an ninh quốc phòng, phí phòng, chống lụt bão cho nông dân. Ông khẳng định, với một số dịch vụ công, Nhà nước sẽ cố gắng đảm bảo tăng mức chi cho các đối tượng nghèo, gia đình chính sách như tăng học bổng, tăng mệnh giá bảo hiểm y tế cho người nghèo và trẻ em dưới 6 tuổi, hỗ trợ 50% bảo hiểm y tế cho người nghèo để người nghèo và đối tượng chính sách có điều kiện tiếp cận với dịch vụ công tốt hơn".

Đối với các dự án Nhà nước đã đầu tư ở trên địa bàn như điện, đường, trường, trạm, ông Vũ Văn Ninh khẳng định, từ nay trở đi, Nhà nước sẽ cam kết không yêu cầu nông dân đóng góp; ngân sách Nhà nước, ngân sách Trung ương sẽ đảm bảo tăng vốn đối ứng cho các tỉnh không tự túc được ngân sách, không cân đối được ngân sách để đóng góp vào việc xây dựng các công trình này theo chương trình kế hoạch, không phải huy động từ dân.

Tiếp tục tăng vận tải hành khách công cộng

Tiếp theo những góp ý, đánh giá của các đại biểu tại phiên họp thứ nhất, vấn đề an toàn giao thông vẫn là chủ đề gây nhiều bức xúc. Đại biểu Nguyễn Hữu Đồng đề nghị: “Chính phủ phải làm rõ nguyên nhân tại sao tai nạn giao thông gia tăng. Các trang thiết bị phục vụ cho nhiệm vụ này vẫn lớn nhưng hiệu quả chưa cao. Cần tìm rõ nguyên nhân và trách nhiệm thuộc bộ nào, ngành nào, kể cả từ người đứng đầu”.

Trong khi đó, đại biểu Trần Tiến Cảnh (Hà Nam) lo lắng trước tình trạng ở nhiều nơi, nhất là các thành phố lớn như Hà Nội và TP Hồ Chí Minh thường xuyên xảy ra ùn tắc giao thông, gây thiệt hại lớn về người và tài sản. “Mặc dù Chính phủ, các địa phương có nhiều biện pháp nhưng cử tri khẳng định là không có nhiều chuyển biến”, ông cho biết. Cũng theo đại biểu Trần Tiến Cảnh, hiện nay có tình trạng một số xe ô tô của các cơ quan Nhà nước đã được thanh lý cho các tư nhân, doanh nghiệp nhưng vẫn sử dụng biển số cũ để đi lại.

Về những giải pháp kiềm chế tai nạn giao thông, đại biểu Nguyễn Tấn Tuân (Khánh Hòa) cho rằng, ngoài việc thúc đẩy công tác giáo dục, đẩy mạnh các biện pháp xử phạt đối với người vi phạm, cũng cần phải tăng cường giáo dục các lực lượng tham gia quản lý về an toàn giao thông, kiểm tra giao thông và kiểm định các phương tiện tham gia giao thông. Ông nói: “Rõ ràng là nếu như người dân thực hiện nghiêm túc mà công tác kiểm định thiếu chặt chẽ xe không đạt tiêu chuẩn vẫn cho vận hành thì tai nạn giao thông vẫn cứ xảy ra”.

Ngoài tai nạn giao thông, vấn đề ùn tắc giao thông cũng còn nhiều vướng mắc. Bộ trưởng Giao thông - Vận tải, Chủ tịch Ủy ban An toàn giao thông quốc gia Hồ Nghĩa Dũng cho biết: “Vấn đề ùn tắc giao thông đã xảy ra trong nhiều năm, nhưng đặc biệt bùng phát từ tháng 9 vừa rồi. Ở thành phố Hà Nội luôn luôn có khoảng 71 điểm có nguy cơ xảy ra ùn tắc giao thông. Ở TP Hồ Chí Minh cũng có tới hơn 30 điểm ùn tắc giao thông nghiêm trọng kéo dài trong nhiều giờ”. Theo Bộ trưởng, 4 nguyên nhân gây ra tình trạng ùn tắc là: kết cấu hạ tầng giao thông của đô thị nhỏ, manh mún, không đáp ứng nổi nhu cầu tăng quá mức của phương tiện tham gia giao thông và của dân số ở các khu đô thị; mức tăng dân số và phương tiện quá nhanh; ý thức của người dân, của người tham gia giao thông cải thiện chậm; công tác quản lý Nhà nước còn nhiều bất cập, trong đó có quản lý Nhà nước về vấn đề quy hoạch. Quy hoạch giao thông thiếu gắn kết với các quy hoạch phát triển kinh tế xã hội, phát triển đô thị.

Nhằm hạn chế, tiến tới đẩy lùi tai nạn và ùn tắc giao thông, Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng nhấn mạnh, Chính phủ sẽ tập trung vào các giải pháp như giảm mật độ giờ cao điểm bằng cách bố trí lệch giờ làm việc, học tập ở các cơ quan và trường học; tiếp tục chiến dịch tuyên truyền của các cơ quan báo, đài, các cơ quan đoàn thể, trong trường học; tăng vận tải hành khách công cộng, thực hiện phân làn riêng cho xe 4 bánh và 2 bánh; tổ chức giao thông cho người đi bộ; chấn chỉnh trật tự đô thị và lập lại trật tự hè đường; đẩy nhanh các công trình về giao thông ở trong nội đô cũng như các đường kết nối vốn được thi hành đang được thực hiện rất chậm chạp; xử phạt nghiêm và phải thực hiện xử phạt qua phương tiện ghi hình.

Theo Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng, giải pháp lâu dài là phải thực hiện quy hoạch phát triển giao thông của 2 thành phố Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. Hiện, Chính phủ đã phê duyệt quy hoạch phát triển giao thông TP Hồ Chí Minh và đang xem xét, phê duyệt quy hoạch giao thông của thành phố Hà Nội. Ngoài ra, quỹ đất dành cho giao thông tĩnh (bến đỗ, đậu xe) tại các thành phố lớn cũng sẽ được điều chỉnh cho phù hợp với thực trạng giao thông.

LINH AN