Rút ngắn khoảng cách “thiếu” và “yếu”

Sơn La là một trong những tỉnh nghèo nhất nước. Đặc biệt, các địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới... giao thông đi lại khó khăn, kinh tế chậm phát triển, trình độ dân trí thấp, còn nhiều phong tục, tập quán lạc hậu và nạn truyền đạo trái pháp luật, di dịch cư tự do... Trong khi lực lượng y tế địa phương còn thiếu và yếu, chưa đáp ứng được yêu cầu chăm sóc sức khỏe cho nhân dân, thì việc thúc đẩy Chương trình mục tiêu quốc gia kết hợp quân-dân y là hết sức cần thiết, mang lại hiệu quả nhiều mặt.

Sẻ chia khó khăn

Huyện Sốp Cộp được chia tách từ huyện Sông Mã đã 5 năm, nhưng vì đây là địa bàn “núi cách, sông ngăn”, nên đời sống kinh tế, văn hóa xã hội vẫn rất khó khăn. Khi chia tách (tháng 1-2004), cả huyện không có một mét đường nhựa và cả 8 xã miền núi, trong đó có 4 xã biên giới giáp với nước bạn Lào, giao thông chỉ có thể đi lại trong mùa khô, mùa mưa thường bị chia cắt, cô lập. Đến nay, huyện vẫn chưa có đủ điều kiện để thành lập thị trấn huyện lỵ; trung tâm hành chính của huyện vẫn đặt “nhờ” xã Sốp Cộp. Khi chúng tôi đến huyện công tác, cây cầu sắt duy nhất bắc qua suối mới bị gãy, nên chính quyền phải chỉ đạo làm tạm một chiếc cầu tre để người dân qua lại. Từ thị trấn Sông Mã (huyện Sông Mã) vào đến trung tâm huyện Sốp Cộp (gần 40km) phải đi mất gần 7 giờ trên con đường đang gấp rút thi công…

Cán bộ, thầy thuốc Bệnh viện 103 khám bệnh, tư vấn sức khỏe cho nhân dân xã Mường Và, huyện Sốp Cộp.

Quân y các đơn vị tuyến trước trên địa bàn tỉnh Sơn La nói chung và huyện Sốp Cộp nói riêng (bao gồm lực lượng của Đoàn Kinh tế-Quốc phòng Sông Mã; quân y các đồn biên phòng, quân y Bộ CHQS tỉnh, Bệnh viện Quân y 6…) thực sự sát cánh cùng lực lượng dân y triển khai toàn diện các hoạt động chăm sóc sức khỏe cho nhân dân. Quân y Đoàn B26 phối hợp theo dõi, quản lý tình hình dịch bệnh trong khu vực, tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện nếp sống vệ sinh, khoa học, vệ sinh thôn bản; tham gia củng cố, duy trì nền nếp hoạt động ở nhiều trạm y tế xã nơi đóng quân; tổ chức nhiều tổ, đội công tác đến từng nhà, từng bản khám, chữa bệnh, cấp thuốc, cứu chữa cho hàng vạn người dân. Nhờ lực lượng quân y tích cực tuyên truyền, vận động nhân dân khi đau ốm đến cơ sở y tế và trực tiếp khám, chữa bệnh cho nhân dân, nên tập tục “ở nhà cúng ma” khi đau ốm đã giảm nhiều.

Giúp đỡ thiết thực, toàn diện

Để giúp đỡ các đồng nghiệp rút ngắn khoảng cách chuyên môn liên tục 7 năm qua, các thầy thuốc Bệnh viện 103 (Học viện Quân y) đều đặn vượt núi, băng rừng hành quân về với nhân dân các dân tộc tỉnh Sơn La. Đợt này, hơn 70 cán bộ, nhân viên, trong đó có các chuyên gia giỏi, các giáo sư, tiến sĩ... mang theo máy móc, trang thiết bị hiện đại thực hiện một tuần công tác cơ động tại hai xã Mường Và và Nậm Lạnh (huyện Sốp Cộp). Từ lúc sương chưa tan đến khi mặt trời lặn, đoàn công tác tranh thủ mọi thời gian khám, chữa bệnh cho nhân dân. Các thầy thuốc mang hết kiến thức, kinh nghiệm thăm hỏi, khám bệnh, căn dặn kỹ để bà con biết cách phòng bệnh, chữa bệnh. Sau mấy ngày trực tiếp khám, điều trị cho bà con, Thượng tá-TS Nguyễn Viết Trung, Chủ nhiệm Khoa Phụ sản cho biết: Tỷ lệ chị em phụ nữ mắc bệnh về giới khá cao, trong đó nhiều chứng bệnh, nếu chỉ cần hướng dẫn thực hiện cũng có thể phòng, tránh được. Quản lý thai nghén, khám thai định kỳ, an toàn sinh đẻ... là hết sức cần thiết, nhưng phần lớn chị em phụ nữ vùng cao ở địa phương chưa được nhận thành quả y học này. Sau hai ngày làm việc, số người dân được khám, cấp thuốc đã vượt con số 6.000 người, trong đó có nhiều bệnh ở mức độ nguy hiểm, nhưng người bệnh không hề biết. Anh Tòng Văn Doản, 43 tuổi, ở xã Mường Và bị viêm túi mật cấp; chị Lào Thị Bích có khối u thành sau bộ phận sinh dục, bị pô-líp... được các thầy thuốc xử lý ngay tại chỗ.

Đại tá, Tiến sĩ Hoàng Mạnh An, Giám đốc Bệnh viện 103 chia sẻ những khó khăn với cấp ủy, chính quyền huyện Sốp Cộp và khẳng định: Bệnh viện 103 sẽ cố gắng đưa kinh nghiệm, tri thức, kỹ thuật y tế cao... giúp chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân địa phương; đồng thời cùng Học viện Quân y thực hiện tốt chương trình đào tạo nguồn nhân lực y tế cho các địa phương vùng đặc biệt khó khăn, trong đó có các bác sĩ cử tuyển của tỉnh Sơn La, huyện Sốp Cộp. Bệnh viện 103 sẽ tiếp tục giúp đỡ Bệnh viện đa khoa huyện Sốp Cộp đào tạo, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ chuyên môn theo hình thức “cầm tay chỉ việc”, góp phần chăm sóc, bảo vệ tốt hơn sức khỏe đồng bào.

Chung tay, góp sức giúp nhân dân huyện Sốp Cộp vượt qua khó khăn là mong mỏi của các thầy thuốc quân y. Chính vì vậy, trong đợt công tác vừa qua, cán bộ, chiến sĩ, nhân viên y tế Bệnh viện 103 đã quyên góp được 100 thùng sách vở, áo quần, chăn màn ủng hộ nhân dân và tặng 11 suất quà cho các gia đình chính sách. “Tấm lòng quý hơn tấm của”, Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La Hoàng Chí Thức khẳng định: Hoạt động kết hợp quân-dân y nói chung và của Bệnh viện 103 nói riêng không chỉ chăm sóc sức khỏe nhân dân mà còn góp phần làm tốt công tác vận động quần chúng. Qua đây, đồng bào vùng cao thêm tin tưởng vào chủ trương, chính sách, sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng... tăng cường tình đoàn kết quân-dân, tô đẹp hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ trong lòng nhân dân...

Bài và ảnh: NGÔ ANH THU